گروه اقتصادی: رئيس‌كل بانك مركزي گفت: سيستم بانكي 112 درصد منابع خود را تسهيلات داده و بيشتر از اين تواني ندارد. محمود بهمني در همايش صندوق ضمانت سپرده‌ها، چالش‌ها و فرصت‌ها سخنان خود را با اشاره‌اي به تعامل بانك مركزي با وزارت اقتصاد در تصميم‌گيري‌هاي مهم پولي و بانكي آغاز كرد و اظهار داشت: در مدتي كه در بانك مركزي مشغول فعاليت هستم همواره با آقاي حسيني، وزير امور اقتصادی و دارایی تعامل داشتم و در امور مختلف با وي مشورت كرده‌ام.
بهمني كه مخاطب سخنان خود را بيشتر وزير امور اقتصادی و دارایی قرار داده بود در واكنش به انتقادهاي صورت گرفته به نظام بانكي اظهار داشت: طبق فصل 3 ماده 3 قانون عمليات بانكي بدون‌ربا بانك‌ها مكلف شده‌اند درباره سپرده‌هاي قرض‌الحسنه پس‌انداز حتما ضمانت اين سپرده‌ها را در دستور كار قرار دهند. وي افزود: همچنين بر اساس قوانين سال 62 بانك‌ها مكلف شده‌اند براي سپرده سرمايه‌گذاري بلندمدت اقدام به ضمانت يا بيمه اين سپرده‌ها کنند. رئيس‌كل بانك مركزي درباره وضع موسسات پولي و بانكي غيرمجاز تصريح كرد: اين موسسات 30 سال بدون مجوز در كشور فعاليت كرده و سپرده‌هايي را با اسم قرض‌الحسنه و سود 28 درصدي به مردم داده‌اند، همين امر نظام پولي را متاثر كرده است.
850 هزار ميليارد ريال در مؤسسات پولي غيرمجاز
بهمني در ادامه گفت: 850 هزار ميليارد ريال منابع اين موسسات پولي و بانكي بوده كه در قياس با منابع سيستم بانكي بسيار بالاست. وي افزود: مگر منابع سيستم بانكي چقدر است كه اين موسسات غيرمجاز 850 هزار ميليارد ريال را به راحتي در اختيار دارند. رئيس‌كل بانك مركزي همچنين به بيان موجودي سپرده جاري اشخاص در سيستم بانكي پرداخت و اظهار داشت: مانده سپرده مستقيم در ابتداي سال 90 حدود 2هزار و 723 هزار ميليارد ريال بود كه در پايان خرداد اين رقم به 2 هزار و 828 ميليارد ريال رسيد. وي با بيان اينكه 30 درصد نقدينگي در سال‌هاي گذشته در اختيار موسسات پولي و بانكي غيرمجاز بوده، تاكيد كرد: براي اطمينان سپرده‌گذاران نظام بانكي مي‌گويم بافت كشور ما با دیگر كشورها متفاوت است چرا كه تاكنون اجازه ورشكستگي حتي يك بانك را نداده‌ايم.
بهمني گفت: هنوز هيچ ورشكستگي در نظام بانكي نداشته‌ايم تا مردم ضرر كرده باشند. رئيس‌كل بانك مركزي به وضع برخي موسسات پولي غيرمجاز در سال گذشته اشاره و تصريح كرد: در سال گذشته كه برخي از اين موسسات دچار مشكل مالي شده بودند بلافاصله بانك مركزي براي جلوگيري از نگراني مردم، بانك‌ها و موسسات مالي و اعتباري را مسؤول ساماندهي اين وضع كرد. بهمني البته تاكيد كرد: اين اقدام بانك مركزي در حالي انجام شد كه طبق قانون اين بانك هيچ مسؤوليتي در قبال اين موسسات نداشت چرا كه آنها هيچ مجوزي از بانك مركزي دريافت نكرده بودند. وي در ادامه با بيان اينكه تمام بانك‌هاي دنيا ذخاير قانوني را به دليل پوشش ريسك به بانك‌هاي مركزي پرداخت مي‌كنند، گفت: اين امر موجب مي‌شود تا سپرده‌گذاران در شرايط حساس ذره‌ای احساس خطر نكنند. به گفته بهمني، بانك مركزي به بانك‌ها اجازه داد براي حمايت از توليد و صنعت از ذخاير قانوني به منظور پرداخت تسهيلات استفاده كنند.
اخطار بهمني به بانك‌هاي خصوصي
رئيس‌كل بانك مركزي در بخش ديگري از سخنان خود به قانون برنامه پنجم توسعه براي تاسيس صندوق ضمانت سپرده‌ها اشاره و تصريح كرد: قانون گفته تا پايان سال اول اجراي برنامه پنجم اين صندوق تشكيل شود اما تاكيدي نكرده كه حتما تا پايان امسال اين صندوق ايجاد شود. بهمني از اقدامات مهم بانك مركزي براي پوشش ريسك بازار پولي، ساماندهي موسسات مالي و اعتباري و سهولت در بانك شدن اين موسسات را عنوان كرد و گفت: براي اينكه اين موسسات تشويق شوند مجوز بانك مركزي را دريافت كنند شرايط خود را به تدريج براي آنها اعلام كرديم.
وي به مصوبه شوراي پول و اعتبار براي افزايش سرمايه بانك‌هاي خصوصي اشاره كرد و ادامه داد: بانك‌هايي كه تا پايان تير امسال سرمايه خود را افزايش نداده‌اند حتما يك پله از رتبه آنها كاسته خواهد شد. وي افزود: بر اين اساس در صورت عدم افزايش سرمايه، بانك‌هاي خصوصي به موسسه اعتباري تنزل رتبه پيدا مي‌كنند. بهمني البته در سخنان مربوط به افزايش سرمايه بانك‌ها اشاره‌اي هم به ماجراي 3 ساله افزايش سرمايه بانك‌هاي دولتي كرد و گفت: چند سال است براي تقويت توان اعتباري بانك‌ها بانك مركزي لايحه افزايش سرمايه بانك‌هاي دولتي را به مجلس ارائه كرده اما تاكنون نظر موافقي از اين نهاد بيرون نيامده است. وي تاكيد كرد: سماجت بانك مركزي براي تحقق این هدف تا جايي پيش رفت كه حاضر شديم 15 ميليارد دلار از پولي كه در اختيار داشتيم به بانك‌ها كمك كنيم ولي مورد موافقت قرار نگرفت.
انتقاد بهمني از دريافت سپرده وام‌ها
رئيس‌كل بانك مركزي در همين باره به كمبود سپرده‌گذاري تجار در بانك‌ها اشاره كرد و گفت: اگر اين افراد سپرده‌اي در بانك‌ها مي‌گذارند به خاطر اجبار آنها براي پرداخت تسهيلات است. وي با انتقاد از دريافت سپرده وام‌ها در شبكه بانكي گفت: كسي كه مي‌خواهد تسهيلات از بانك دريافت كند اگر پول داشت به بانك مراجعه نمي‌كرد. بهمنی خطاب به وزير امور اقتصادی و دارایی بيان كرد: آقاي دكتر! سيستم بانكي 112 درصد منابع خود را تسهيلات داده و بيشتر از اين تواني ندارد.
وی به اركان صندوق ضمانت سپرده‌ها اشاره و تصريح كرد: اين صندوق شامل هيات‌امنا، هيات‌مديره، مديرعامل و بازرس قانوني طبق اساسنامه است.
99درصد سپرده‌ها زير 10 ميليون تومان است
رئيس‌كل بانك مركزي در ادامه اين سخنان به اهميت افزايش سرمايه بانك‌ها متناسب با منابع‌شان تاكيد كرد و گفت: در بعضي مواقع سهامداران تصور مي‌كنند صاحب مطلق بانك‌هاي خصوصي هستند در حالي كه مردم سهامدار اين بانك‌ها به شمار مي‌آيند. بهمني تاكيد كرد: هيات‌مديره و مديرعامل بانك‌ها در درجه اول وكيل و حافظ منابع سپرده‌گذاران هستند. وي اضافه كرد: بايد توجه داشته باشيم چند درصد سپرده‌گذاران چند درصد منابع را در اختيار دارند چرا كه نبايد تابع سهامدار عمده بانك‌ها باشيم. رئيس‌كل بانك مركزي در همين ارتباط گفت: 99 درصد از سپرده‌هاي بانكي هم‌اكنون كمتر از یکصد ميليون ريال هستند به همين دليل بايد توجه كنيم هرقدر منابع دست تعداد كمتري از بانك‌ها باشد ريسك شبكه بانكي بسيار بالا خواهد بود.