
حسین سمور: دمشق مشارکت خود در فاز دوم مذاکرات ژنو 2 را تایید کرده، مذاکراتی که برای تکمیل بحثهای دور اول در زمینه امکان دستیابی به حل سیاسی بحران در این کشور انجام می شود. این در حالی است که مقامات آمریکایی حملات خود را علیه سوریه برای امتیاز گرفتن از این کشور افزایش دادهاند و از سوی دیگر طرحهایی از سوی برخی محافل غربی از جمله واشنگتن دنبال میشود که براساس آن تلاش میشود مصوبهای را در شورای امنیت درباره کانالهای انسانی به تصویب برسانند. همچنین تلاشها و اشارههایی درباره تاخیر در موعد تحویل دادن سلاحهای شیمیایی در بندر لاذقیه مطرح است، جنگافزارهایی که قرار است در داخل یک کشتی آمریکایی در سواحل دریای مدیترانه از بین برود. فشارها بر سوریه موضوع تازهای نیست، این فشارها ماهها قبل از اخلال در روند تحویل دادن تسلیحات شیمیایی از سوی سوریه نیز دنبال میشد و در نهایت واشنگتن نیز همچنان موضوع روی میز باقی ماندن تمام گزینهها از جمله گزینه نظامی را مطرح کرده است. این سخنی بود که باراک اوباما، رئیسجمهوری آمریکا بعد از اتهامزنی به دمشق درباره استفاده از سلاحهای کشتار جمعی علیه شهروندان سوری نیز مطرح کرد اما مدتی بعد از امضای توافقنامه شیمیایی با این کشور، از این ادعا صرفنظر کرد و از آن عقب نشست. کشورهای غربی و آمریکا نوک پیکان حملات خود را در چارچوب انتشار گزارشهایی درباره بحران انسانی مردم سوریه در نتیجه عملیات نظامی، بر دولت دمشق افزایش دادهاند. آمریکا نگرانی خود را از تقویت جایگاه بشار اسد، رئیسجمهوری سوریه در عرصه میدانی پنهان نگه نداشت، این موضوع را جان کری، وزیر خارجه آمریکا نیز در مصاحبه با شبکه سیانان اعلام کرد، این در حالی است که گزارشهای غربی از افزایش وزنه ارتش سوریه و تقویت توانمندیهای این کشور در انجام حملات شدید در جبهههای متعدد بهصورت همزمان حکایت دارد. محافل غربی همچنین نگرانند که دولت سوریه از اوضاع کنونی در راستای تحقق دستاوردهایی برای مبارزه با گروههای مسلح استفاده کند، آنهم در فضایی که توجه جامعه جهانی برای مبارزه با تروریسم مستقر در سوریه نیز افزایش یافته است. به نظر میرسد بازگشت به شورای امنیت به بهانه تسلیحات شیمیایی و کانالهای انسانی در دیدگاه آمریکا یک ضرورت به شمار میرود؛ زیرا این کشور سعی دارد تا از این موضوع بهعنوان عاملی برای افزایش فشار قبل از ورود به دور بعدی مذاکرات ژنو استفاده کند. این در حالی است که دور اول مذاکرات بین مخالفان دولت و هیات دولتی این کشور با تناقضات آشکاری همراه بود و هیات دولت سوریه اعلام کرد که توقف خشونتها و مبارزه با تروریسم را در اولویت دارد و بررسیها درباره دولت انتقالی بحث گستردهای است که باید همه گروههای معارضان نیز در آن حضور داشته باشند. این هیات همچنین ایده تضعیف جایگاه رئیسجمهوری سوریه در دوره انتقالی را نیز قویاً رد کرد. دمشق بهخوبی میداند که پرونده سلاحهای شیمیایی تنها بهانهای برای ادامه بمباران سیاسی و تبلیغاتی سوریه است، این موضوع را فیصل مقداد معاون وزیر خارجه سوریه تأکید کرد و در عین حال گفت سوریه اصرار دارد که به تعهدات بینالمللی خود با تمام اراده و صداقتش پایبند باشد، این در حالی است که سختیهایی نیز در زمینه مبارزه با تروریسم در این راستا وجود دارد. در طرف دیگر بان کی مون، دبیرکل سازمان ملل اعلام کرده است که روند انتقال سلاحهای شیمیایی برای انهدام آنها با وجود کندی اما بهصورت روان در جریان است. ویتالی چورکین، سفیر دائمی روسیه در سازمان ملل نیز در این باره اطمینان داد که روند تخریب ناوگان شیمیایی سوریه در زمان مقرر خود صورت خواهد گرفت. تلاشها برای صدور قطعنامه شورای امنیت درباره تأمین کانالهای انسانی نیز دمشق را از تعهدات خود بازنمیدارد، مقامات سوریه همچنان بهدنبال اجرای توافقنامه با سازمان ملل از طریق ایجاد امنیت و خروج غیرنظامیان از مناطق قدیمی شهر حمص هستند و کمکهای انسانی را وارد این مناطق میکنند. دمشق از مدتها پیش بر ضرورت ایجاد راههای امن برای تمام شهرها و روستاهای سوریه از جمله اجازه تردد در شهرهای النبل و الزهرا در ریف حلب و منطقه کارگری عدرا در ریف دمشق تأکید کرده است چرا که این مناطق از مدتها پیش تاکنون در محاصره عناصر مسلح قرار گرفتهاند. دمشق با تعهد خود به تأمین گذرگاههای انسانی و التزام به زمان کنفرانس ژنو بار دیگر نشان داد که به تعهدات بینالمللی خود وفادار است و گامهای مطمئنی را برای حل بحران سوریه برمیدارد، این در حالی است که موضوع تروریسم همچنان بهعنوان مانع اساسی در روند انتقال سلاحهای شیمیایی به بندر لاذقیه باقی مانده است. از اینجاست که اهمیت سخنان فیصل مقداد، معاون وزیر خارجه سوریه درباره نگرانی از احتمال رسیدن این سلاحها به دست عناصر مسلح درک میشود چرا که این عناصر راههای مواصلاتی شهرها و روستاها را بستهاند و به غیرنظامیان نیز تعدی میکنند. اینجاست که باید دولتهایی که ادعای مبارزه با تروریسم را دارند، به وعدههای خود در این راستا عمل کنند. آنها در ابتدا باید از حمایت لجستیک و مالی از تروریسم در سوریه دست بردارند تا زمینههای حذف نهایی آنها را فراهم کنند.