پخش رسمی شبکه شما از هشتم مردادماه آغاز شد. برای شروع درباره ماموریت این شبکه توضیحاتی بدهید که از چه زمانی فکر کردید ظرفیت مراکز استانها به این حد رسیده که میتوانید شبکهای برای مراکز راهاندازی کنید؟
شبکه شما یا همان شبکه مراکز استانها به دلیل درخواست سالیان طولانی مراکز برای ارائه پارهفرهنگها، قومیتها، آداب و رسوم و... راهاندازی شد، چرا که شبکههای سراسری ما بیشتر تهرانی بودند تا ایرانی و اکثر سوژهها همه تهرانی بود. معتقدم درخواست بحقی بود. من قریب به 27 تا 28 سال در سازمان صدا و سیما سابقه کار دارم و حدود 20 سال مدیرکل استانها بودم. همیشه در استانها این درخواست وجود داشت و دوستان مرتب تاکید میکردند آنها چه جایگاهی در شبکههای ملی دارند و اینکه آداب و رسوم، گویشها، موسیقیها و دیگر مسائل فرهنگی استانها چه جایی در شبکههای سراسری دارد.
پس چرا شبکه شما زودتر راهاندازی نشد؟
شاید در آن زمان زیرساختها مهیا نبوده و زمینهها و توان تولید مراکز استانها به قوت امروز نبود، حتی امکانات سختافزاری هم موقعیت امروز را نداشت. شبکه شما زمانی راهاندازی شد که هریک از مراکز استانها شبکه استانی خودشان را دارند و توان تولیدشان بالا رفته است. سطح کیفی آثار مراکز چه از لحاظ فنی و هنری و چه محتوایی افزایش یافته و حالا شبکه ملی شما راهاندازی شده است که دربرگیرنده اقوام مختلف، آداب و رسوم و... است. میتوانم بگویم بحث جدی و عملیاتی شبکه شما از 8 تا 9 ماه پیش شکل گرفت. فکر میکنم آذرماه بود که من در سیمافیلم مشغول بودم و جناب آقای ضرغامی زمینه این شبکه را چیدند. ما قریب به 29-28 شبکه استانی داریم که از این تعداد حدود 20 شبکه بالای 20ساعت روزانه برنامه دارند و تعدادی هم 24 ساعته هستند و قرار است بزودی اکثر شبکههای استانی هم 24 ساعته شوند. این حجم تولیدات زمینه را به وجود آورد تا شبکه شما کارش را شروع کند. همانطور که میدانید 14 تیرماه مصادف با ولادت امام حسین(ع) پخش آزمایشی شبکه شروع شد و کمتر از 25 روز با حضور ریاست محترم جمهور شبکه رسما آغاز به کار کرد.
الان هدف این شبکه کاملا مشخص شده است؟
بله، هدف کاملا مشخص است. همه اقوام و پارهفرهنگها در این شبکه حضور دارند و تنها شبکهای است که برنامه با گویش محلی تهیه و پخش میکند و شامل آداب و رسوم مختلف است. در برنامههای عزاداری و شادی تمام آداب و رسوم ایران دیده میشود و مثل شبکههای سراسری فقط به چند آداب و رسوم محدود ختم نمیشود. شبکه شما متعلق به استانهاست، چرا که مراکز برنامههای این شبکه را تامین میکنند.
هر برنامهای از مراکز به دستتان برسد در شبکه شما پخش میکنید یا اینکه گزینشی عمل میکنید؟
نه، ما یک مرحله گزینش هم داریم، چرا که همه برنامههای تولیدی مراکز قابلیت عرضه در شبکه سراسری را ندارند، چون محتوای برخی برنامهها منطقهای است و به معضلات محلی پرداخته شده و پخش چنین آثاری در یک شبکه ملی موضوعیت ندارد. یا برخی برنامهها به لحاظ ساختاری قابلیت عرضه ندارد، بنابراین ارزیابی اولیه صورت میگیرد و در صورت تايید از شبکه شما پخش میشود. گزینشی عمل کردن ما موجب رقابت بیشتر برای بالا بردن کیفیت آثار نیز میشود.
شما اشاره کردید از سالها پیش دغدغه شبکه شما وجود داشت. میخواهم بدانم از چند سال پیش این درخواست از سوی مراکز وجود داشت تا اینکه امسال شبکه شما راهاندازی شد؟
نمیتوانم خیلی دقیق به زمان اشاره کنم که این مساله از چه وقتی دغدغه همه سازمان بود اما بنا به تجربه خودم باید بگویم قریب به 10 سال این دغدغه وجود داشت اما نه به این شکل، بلکه مباحث اولیه این بود که باکس مشخص برای پخش آثار مراکز استانها در شبکههای سراسری داشته باشیم اما از 3-2 سال پیش بحث این شبکه به عنوان شبکه ملی مطرح شد، ولی در ابتدا این مباحث مطرح بود که چگونه برنامههای این شبکه را تامین کنیم و... در مجموع از یک سال پیش بحث راهاندازی شبکه شما جدی، مدیر شبکه مشخص و مکان آن تعیین شد.
شما اشاره به یک باکس مشخص برای تولیدات مراکز در شبکههای سراسری کردید اما همیشه آثار استانها پراکنده روزهای جمعه از شبکه یک پخش شد و روزهای یکشنبه یا دوشنبه هم سریالهای مراکز از شبکه 2 روی آنتن میرفت. چرا هیچوقت باکس مشخصی برای تولیدات استانی در شبکههای سراسری تعریف نشد. آیا آثار استانی به لحاظ کیفیت خوب نبودند؟
فکر میکنم کملطفی شبکههای ملی بود. 10 تا 12 سال پیش شبکه 3 باکس جنگ جوان و سیر و سفر را طراحی کرد. سیر و سفر گذری بر شهرستانهای مراکز و یک برنامه نیمساعته ویژه بود و مخاطبان آن هم جوانان بودند که در یک هفته و در زمانی مشخص پخش میشد اما بعد از آن همیشه آثار استانی پراکنده روی آنتن رفته که به نظرم کملطفی شبکهها بود.
شاید یکی از دلایل این مساله تعامل کمی میان معاونت استانها و شبکههای سراسری بود؟
این مساله میتواند پارامترهای مختلف داشته باشد که یکی هم این باشد، نه اینکه الزاما این مساله دخیل بوده است، چون در آن مقطع ارتباط مراکز با شبکهها مستقیمتر بود. بیشتر شبکهها روی برنامههای روتین خودشان برنامهریزی میکردند و خیلی دغدغه برای پخش مراکز استانها نداشتند، حتی در مقطعی سیمای بامدادی یک باکس منسجم داشت و عوامل برنامهساز هر هفته به یک استان میرفتند و برنامه را پخش میکردند. این بخش مورد استقبال مردم هم قرار داشت اما بعد از مدتی هم این برنامه رنگ باخت و ساختار برنامه تغییر کرد و بهگونهای دیگر ادامه یافت.
چرا شبکه شما به عنوان یک شبکه مستقل زیرمجموعه معاونت سیما تعریف نشد. فکر نمیکنید در تقابل با شبکههای سراسری قرار دارید؟
به نظرم نه، تقابلی ندارد. از سوی دیگر ما کمبود شبکه نداشتیم که شبکه شما زیرمجموعه معاونت سیما باشد.
ولی همه شبکههای مستقل سراسری زیرمجموعه معاونت سیما هستند؟
شبکه شما شبکه استانهاست و 80 تا 90 درصد برنامههایش توسط معاونت استانها تامین شود و مراکز هم زیر نظر این معاونت هستند. شبکه خبر هم زیرمجموعه معاونت سیما نیست. از سوی دیگر شبکه شما از آثار معاونت استانها تغذیه و حمایت میشود. اگر زیرمجموعه معاونت سیما قرار میگرفت ممکن بود عملکرد الان را نداشته باشد.
فکر نمیکنید اگر زیرمجموعه معاونت سیما بودید رقابت بیشتری با شبکههای سراسری داشتید؟
اتفاقا فکر میکنم رقابت خیلی سختی به وجود آمده است، به دلیل اینکه حضور اقوام و آداب و رسوم مختلف را در شبکه شما داریم و حالا احساس نیاز برای شبکههای دیگر هم به وجود آمده است و دوست دارند چنین آثاری را پخش کنند. در حال حاضر هم یکی از برنامههای شبکه 3 در کیش تهیه میشود. هماکنون رقابت خوب و سرسختی به وجود آمده است، البته ما همه عضو یک خانواده هستیم اما رقابت سالم وجود دارد که منجر به رشد آثار میشود.