سرعت در رانندگی منجر به مرگ خواهد شد اما مشکل این نیست که سرعت رانندگی مردم زیاد است بلکه مساله اصلی این است که رانندگان سرنوشت خود را به دست موسیقی‌ای که به آن گوش می‌دهند می‌سپارند. محققان معتقدند رانندگانی که به موسیقی تند در اتومبیل‌های خود گوش می‌دهند، 2برابر بیشتر از دیگران در معرض حوادث رانندگی قرار خواهند گرفت. امروز با توجه به استفاده فراوان رانندگان از موسیقی هنگام رانندگی، این ادعا نگران‌کننده خواهد بود. این در حالی است که مطالعات دیگری نشان می‌دهد ارتباط بین موسیقی با صدای بلند و رانندگی و استفاده از مواد روانگردان اعم از الکل و مخدرها می‌تواند به صورت تصاعدی این خطر را ملموس‌تر کند. برای پی بردن به این موضوع، یک گروه 28 نفره از دانشجویان دانشگاهی در شیکاگو از طریق سامانه شبیه‌ساز رانندگی مورد ارزیابی قرار گرفتند. هر دانشجو در شرایطی رانندگی مجازی در خیابان‌های شبیه‌سازی شده شیکاگو در حال گوش دادن به قطعات مختلف موسیقی، مورد ارزیابی قرار گرفت. گفتنی است گروهی هم در همین شرایط بدون گوش دادن به موسیقی مورد آزمون قرار گرفتند. این دانشجویان به طور متوسط از 5 سال تجربه رانندگی برخوردار بودند. در این آزمون، موسیقی با انواع سبک‌های مختلف انتخاب شده بود؛ اعم از سرودهایی با دامنه سرعت آهسته از 60 ضربه در دقیقه و سریع تا 120 ضربه در دقیقه یا بیشتر. این موسیقی‌ها نسبتا با صدای بلند پخش و در زمان ثابت به حداکثر صدای ممکن رسانده شد. نتیجه این آزمون نشان داد تخلفات حادثه‌آفرین در یک واحد زمانی و روبه‌رو شدن با حوادث ناشی از سرعت بالا، مانند عبور از چراغ‌قرمز و سرعت غیرمجاز در این رانندگان به شکل معناداری بیشتر بود. هنگام گوش دادن به موسیقی با تم تندتر و صدای بالاتر، سرعت آنها بیشتر و احتمال بروز حوادث رانندگی در آنها تا 2 برابر بیشتر از دیگران که به موسیقی ملایم‌تری گوش می‌دادند برآورد شد. دانشمندان تصدیق می‌کنند رفتار در یک شبیه‌ساز بسیار شبیه رفتار در جاده‌ها خواهد بود و باید آن را جدی گرفت. آنها هنگام آزمون پی بردند ضربان قلب آزمون‌شوندگان هنگام گوش دادن به موسیقی‌هایی که از نوسان کمتر در واحد زمان برخوردارند با زمان گوش دادن به موسیقی که نوسان بیشتر در واحد زمان یکسان را داراست، یکسان نیست و شدت ضربان قلب با نوسان موسیقی ارتباط مستقیم دارد و این شدت ضربان قلب موجب عدم تمرکز لازم در رانندگی خواهد شد و این به منزله یک هشدار جدی است.
پس راننده چه باید بکند؟
آنها باید از اثر مستقیم سرعت و ضرباهنگ موسیقی‌ای که انتخاب می‌کنند آگاه باشند. این مطالعات نشان می‌دهد برخی رانندگان باید نگرش خود به موسیقی هنگام رانندگی را تغییر داده و در انتخاب قطعات موسیقی هنگام رانندگی دقت بیشتری به عمل آورند. مسلما برای پیشگیری از حوادث رانندگی تحقیق و پژوهش در شیوه زندگی مردم و تاثیر عوامل خارجی روی رفتار، حواس و میزان تمرکز هنگام رانندگی رانندگان الزامی بوده و نیاز به پژوهش‌های بیشتر در این حوزه روز به روز ملموس‌تر خواهد بود.
*عضو هیأت علمی دانشگاه علوم انتظامی