«تقدیم به ولید فرحان، گروهبان بعثی اهل بصره. نمیدانم شاید در جنگ اول خلیجفارس توسط بوش پدر کشته شده باشد. شاید هم در جنگ دوم خلیجفارس، توسط بوش پسر کشته شده باشد، شاید هم زنده باشد؛ مردی که اعمال حاکمانش موجب نفرین ابدی سرزمینش شد، مردی که سالها مرا در همسایگی حرم مطهر جدم شکنجه کرد، مردی که هر وقت اذیتم میکرد نگهبان شیعه عراقی علی جارالله، اهل نینوا در گوشهای مینگریست و میگریست. شاید اکنون شرمنده باشد. با عشق فراوان این کتاب را به او تقدیم میکنم. به خاطر آن همه زیباییهایی که با اعمالش آفرید و آنچه بر من گذشت جز زیبایی نبود «و ما رعیته الا جمیلا». بخشی که آمد تقدیمیه کتاب «پایی که جا ماند» خاطرات سیدناصر حسینیپور از روزهای اسارت است؛ روزهایی که با اسارت او در جزیره مجنون در حالی که پای راستش تیر خورده بود آغاز میشود و در ادامه به عراق منتقل میشود و 20 روز بعد به دلیل وضع دردناک پای او، پزشکان مجبور میشوند پای او را قطع کنند و سیدناصر بدینگونه پای خود را در بغداد جا گذاشت. حسینیپور در 800 روز اسارت شدیدترین و سبعانهترین شکنجهها را از بعثیها به جان خرید و شقاوت و بیرحمی گروهبان عراقی ولید فرحان موجب شد او تصمیم بگیرد کتابش را به او که بدترین شکنجهها را به سید روا داشت تقدیم کند. سيدناصر حسينيپور، اهل روستاي دهبزرگ از توابع شهرستان باشت استان كهگيلويه و بويراحمد دارای اصالتی از سادات بحريني است و جد هفتم پدري او حضرت آيتالله سيدعبدالله برادي بحريني است. حاكم بحرين او را از بحرين تبعيد كرد، آيتالله به بهبهان آمد و آنجا به تبليغ دين پرداخت. او در شهريورماه 1365 در 14 سالگي به جبهه میرود و 17 ماه اول را تخريبچي بوده، برادرش، سيدهدايتالله حسيني كه جانشين واحد اطلاعات و عمليات تيپ 48 فتح بود، در كردستان به شهادت میرسد و بچههاي اطلاعات به خاطر علاقهاي كه به برادر شهيدش داشتند او را به واحد اطلاعات منتقل كردند. در واحد اطلاعات ديدهبان بوده ... .
از اسارتتان بگوييد.
آن روز يعني چهارم تيرماه 1367، من بلدچي و راهنماي گردان ويژه شهدا بودم. دشمن در جزيره مجنون تك زد. آن روز 119نفر از بهترين رزمندگان تيپ 48 فتح كه 88 نفرشان از بچههاي استان كهگيلويه و بويراحمد بودند، در جاده خندق در محاصره قرار گرفتند. آنها مردانه ماندند و حسينوار شهيد شدند. حماسه خندق شباهت زيادي با حماسه عاشورا داشت. من تنها رزمندهاي بودم كه در جاده خندق جزيره مجنون زنده ماندم.
پايتان را در پاتك آن روز عراقيها از دست داديد؟
ظهر آن روز پاي راستم از پايين زانو تير خورد. استخوانهايش خرد شد و فقط به يك تكه گوشت و چند رگ وصل بود. 20 روز بعد، عراقيها پاي راستم را در بيمارستان الرشید بغداد قطع كردند. البته زماني كه كرمزده و بدجور بو گرفته بود. افتخار ميكنم پايم در بغداد ماند تا يك وجب از خاك اين كشور در دست دشمن نماند.
چه شد كه تصميم گرفتيد خاطرات خودتان را بنويسيد؟
خاطرات مثل غذاست براي طالبان حقيقت و كمال و خودسازي، براي آنهايي كه ميخواهند بدانند چگونه فرزندان اين ملت ره چندساله را يكشبه طي كردند. خاطرات و فرهنگ دفاع مقدس غذاي روح است؛ غذايي براي ساختن روح و دل و شكل دادن به انگيزهها و باورها در مسير تكامل و معنويت و خوب بودن. طالبان و تشنگان اين فرهنگ روي اين سفره مينشينند، مزمزه ميكنند، ميخورند و سير ميشوند. دوست داشتم من هم در انتقال اين فرهنگ و اين منش به نسلهاي بعدي سهمي داشته باشم.
چرا عنوان كتابتان را گذاشتيد «پايي كه جا ماند»؟
خب در اين هدف و راه مقدس، پايم در بيمارستاني در بغداد قطع و همان جا دفن شد و جا ماند؛ به همين دليل نامش را گذاشتم پايي كه جا ماند البته، الان درباره اينكه پايم جا مانده، نظر ديگري دارم. من معتقدم خودم از پايم جا ماندهام.
كتاب «پايي كه جا ماند» حامل چه پيامي است؟
اين كتاب 800 صفحهاي خاطرات روزانه يك اسير قطع عضو ايراني است. اين كتاب مقاومت 119 شهيد را در يك محاصره و جنگ تمامعيار در جزيره مجنون نشان ميدهد. اين كتاب در حقيقت تصويري است از سرگذشت نامه يك نيروي اطلاعات و عمليات كه لو رفته است. اين كتاب گوشهاي از سرگذشت نامه اسراي مجروح ايراني است در زندانهاي مخفي عراق و در بيمارستان الرشید بغداد. در فصلهاي پاياني كتاب زندگي اسراي مفقودالاثر ايراني را در اردوگاههاي تكريت به تصوير ميكشد؛ ناگفتههايي از جنگ كه از زبان بعضي از نظاميان عراقي شنيدم. شمهاي از مظلوميت اسراي مفقودالاثر را نشان ميدهد، در اردوگاهي كه وقتي بچهها از ستوان قحطان، معاون اردوگاه 16 تكريت ميپرسيدند: «سيدي! ما كي آزاد ميشويم؟» و ستوان قحطان ميگفت: «هر وقت ديديد مردي حامله شد، شما هم آزاد ميشويد.» يعني شما هيچوقت آزاد نميشويد چون مردان باردار نميشوند.
در اين كتاب از خاطرات جبههتان هم نوشتهايد؟
از دوران جبهه و عملياتهايي كه بودهام چيزي ننوشتهام. اين كتاب يادداشتهاي روزانه حدود 200 روز از 808 روز زندگي بازداشتگاهي يك اسير مجروح 16 ساله ايراني است. جاهايي از كتاب خاطراتي از دوران جبهه يادم ميافتد كه در پانوشتها آمده است.
كتاب «پايي كه جا ماند» در قالب يادداشتهاي روزانه است. چگونه شكل روزانه پيدا كرد؟
من به تقليد از شهيد حميد جبلعاملي، كه اصفهاني بود و در جبهه يادداشت روزانه مينوشت، به يادداشتهاي روزانه علاقه پيدا كردم. من در واحد اطلاعات و عمليات ديدهبان بودم. در اسارت هم سعي كردم ديدهبان حوادث و اتفاقات اطرافم باشم. نتايج ديدهبانيام از حوادث اطرافم شد اين كتاب حدود 800 صفحهاي. در اسارت حوادث و اتفاقات خاص را روي كاغذهاي سيمان، زرورق سيگار و كاغذ اطراف روزنامههاي القادسيه، الثوره و الجمهوريه مينوشتم. اين يادداشتها را در لوله عصايم جاسازي ميكردم. در ماه آخر اسارتم كه اسرا آزاد ميشدند، در بيمارستان 17 تموز حبانيه دور از چشم عراقيها آنها را در يك دفترچه كوچك جيبي پاكنويس كردم. دفترچه را لاي بانداژ عضو قطع شدهام مخفي كرده و به ايران آوردم. در ايران شروع كردم به بازنويسي آن.
چه زمانی نوشتن اين كتاب را آغاز كرديد؟
از همان سال 1370 شروع كردم به نوشتن. بعضي وقتها به خاطر مسؤوليتي كه داشتم كار متوقف ميشد. 10 سال متناوب اين كار طول كشيد. يك سال گذشته هم در دفتر ادبيات و هنر مقاومت حوزه هنري اين كتاب بازبيني و بررسي شد. برادرم عزيزم آقاي مرتضي سرهنگي، مدير دفتر ادبيات و هنر مقاومت با نظري عالمانه اشكالات و كم و كاستيهاي اين كتاب را به من نشان دادند. من واقعا از ديدگاههاي ايشان بهره بردم.
آنطور كه آقاي مرتضي سرهنگي در جايي عنوان كردند، شما كتابتان را به يك زندانبان عراقي تقديم كردهايد، در اين باره توضيح دهيد.
بله، من كتابم را به گروهبان عراقي، وليد فرحان كه بدترين نگهبان عراقي بود تقديم كردم چون معتقدم وليد با همه آزار و اذيتهايي كه بر من روا داشت و با شكنجههاي روحي و جسمي كه به من داد زيبايي خلق كرد؛ زيباييهايي كه با اعمال ددمنشانهاش آفريد ادبيات مقاومت و پايداري
ما را شكل ميدهد.