
صنعت قالیبافی را باید از جمله صنایعی دانست که رهبری و محوریت آن از قدیمالایام در اختیار ایران بوده و آوازه آن در تمام کشورهای جهان پیچیده اما با سیاستهای نادرست، چراغ این هنر در کشور و به تبع آن در تبریز رو به خاموشی است. به گزارش مهر، سابقه بافت فرش و قالی در ایران بسیار طولانی است و هماکنون میتوان از این رشته به عنوان یکی از صنایع مهم و همچنین هنر بزرگ کشور یاد کرد که بیشترین اشتغالزایی را در کشور داشته و در عوض ارزانترین نوع اشتغال نیز محسوب میشود. هرچند در این میان در پیش گرفتن برخی سیاستهای نادرست و عدم حمایت واقعی از قالیبافان زمینهساز نابودی این هنر- صنعت شده و به نظر میرسد عمر قالی ایرانی بویژه قالی تبریز که سرآمد قالیهای جهان است، با این وضع رو به پایان است. دیگر صدای گره زدن دخترک قالیباف که بر تار و پود قالی میزند شنیده نمیشود، کمکم قالیبافی در تبریز فراموش میشود و کارگاههای قالیبافی یکی پس از دیگری در حال تعطیل شدن هستند و بازارهای جهانی رفتهرفته نصیب پاکستانیها و چینیها میشود. رئیس اتحادیه تولیدکنندگان فرش دستباف تبریز با بیان اینکه صنعت قالیبافی قدمتی سه هزار ساله دارد، گفت: تنها کالایی که مرکزیت تولید آن در دست ایران بوده و هیچ کشوری توان رقابت با آن را ندارد، فرش است که هنر، صنعت و همچنین هویت ملت ایران را نشان میدهد. اسماعیل چمنی ادامه داد: اگر میخواهیم به فرمایشات رهبری درباره اقتصاد مقاومتی جامه عمل بپوشانیم میتوانیم با اندکی حمایت از این قشر به این امر دست یابیم زیرا فرش دستباف از مرحله تهیه ماده اولیه و تولید تا فروش در دست خودمان است و میتوانیم بدون هزینه اضافی تولیدات خود را افزایش دهیم. وی با بیان اینکه مسؤولان از این صنعت غافل ماندهاند، گفت: این صنعت در کنار اینکه سبب پویاتر شدن اقتصاد میشود، تحکیمبخش بنیاد خانواده نیز خواهد بود زیرا این شغل از جمله کارهایی است که تمام اعضای خانواده میتوانند در کنار هم جمع شده و کار خود را ادامه بدهند. چمنی با بیان اینکه باید سیاستهای مناسبی در راستای حمایت از قالیبافان برداشته شود، گفت: مثلا میتوان مواد اولیه را به طور رایگان در اختیار قالیبافان قرار دارد، مگر این امر چقدر میتواند هزینهبر باشد؟ در حالی که با اجرایی شدن آن هم میزان اشتغال و هم تولید ملی بالا میرود. وی ادامه داد: بارها اعلام کردهایم که تسهیلات بانکی در جهت تولید استفاده میشود اما مهمترین بخش تولید، بخش تولید قالی است که هیچگونه اقدام مناسبی برای تسهیل در امر وامگیری برای قالیبافان صورت نگرفته است. رئیس اتحادیه تولیدکنندگان فرش دستباف تبریز با بیان نبود یک مدیریت واحد در زمینه فرش گفت: بسیاری از ادارات همچون اداره صنعت و معدن، کار و تعاون، کمیته امداد و چندین دستگاه دیگر در روند مدیریت بخش قالی دخالت و هرکدام سیاستهای متضادی در این زمینه دارند که این امر زمینهساز ناهماهنگیهایی شده است. وی ادامه داد: از سوی دیگر بارها به ضرورت تشکیل کارگروه هنر- صنعت فرش در استان تاکید کردهام اما هماکنون نیز این امر محقق نشده است. چمنی با اشاره به مشکلات این قشر گفت: بروکراسی بیمه برای این افراد حدود 7-6 ماه به طول میانجامد، همچنین میزان درآمد این افراد نیز بسیار پایین است و در این میان دلالان توانستهاند در میان قالیبافان رخنه کرده و کارهای ارزشمند آنها را به بهای کمی بخرند و در عوض به قیمت گزافی بفروشند. وی افزود: برای کوتاه شدن دست دلالان میتوانیم با داشتن نمایشگاهی، فرشهای تولیدی قالیبافان را به طور مستقیم به فروشندگان برسانیم اما برای این امر نیازمند مکانی مناسب هستیم که امیدواریم مسؤولان استانی در این باره گام موثری بردارند.
مشکلات بیمه گریبانگیر
خیل عظیمی از قالیبافان
کمال یوسفی از قالیبافانی است که سالها در این رشته مشغول به کار بوده و هماکنون در سن 65 سالگی نیز به قالیبافی مشغول است. وی با اشاره به برخی مشکلات بیمه برای قالیبافان گفت: سالها پشت دارهای قالی کار کردهام و چشمم در گره زدن همین دارها کمسو شده و سالهاست به انواع بیماریها مبتلا شدهام و برای منی که عمرم را در گره زدن تاروپود قالیها گذراندهام، درخواست بیمه درخواست بزرگی نیست. وی ادامه داد: خودم بیسواد هستم و فرزندی نیز ندارم که کارهای بیمه مرا پیگیری کند، هر زمانی هم که به یکی از ادارات مربوطه مراجعه میکنم، هر بار با شرط جدیدی مواجه میشوم. یوسفی با اشاره به اینکه روند تکمیل بیمه بسیار کند است، گفت: برای گرفتن بیمه ماهها به ادارات مختلفی مراجعه کردهام اما سرانجام نتیجهای نگرفتهام.این قالیباف ادامه میدهد: در صورتی که کار دیگری برای خودم انتخاب کرده بودم هماکنون سالها بود که بازنشست شده بودم اما با وجود کار سخت در زمینه قالیبافی باید هر روز در پی گرفتن حق بیمه خود تلاش کنم، هرچند نمیدانم در این میان نتیجهای میگیرم یا نه. وی همچنین با اشاره به مشکل دریافت وام نیز گفت: نهتنها من بلکه بسیاری از قالیبافان منطقه برای دریافت وام به بانک مراجعه کردهایم اما هر بار با سنگاندازیهایی در این زمینه مواجه شدهایم مثلا برخی بانکها تقاضای وثیقه سنگین میکنند و برخی دیگر نیز به طور کلی از دادن وام خودداری میکنند.