«فوتبال تنها یک بازی ساده نیست بلکه اسلحه‌ای است برای انقلاب»
دست‌نوشته‌های چه‌گوآرا - مه 1952
هر بار که به شاهکار معروف آلبرتو کوردا، عکاس کوبایی که جاودانه‌ترین تصویر چه‌گوآرا را شکار کرد نگاه می‌کنیم نه‌تنها انقلاب‌های چریکی کوبا در دهه 60 برایمان تداعی میشود بلکه شمایلی از یک مبارز عصیانگر را میتوانیم تصور کنیم اما تمام اینها در پرونده سوپر یکشنبه این هفته برایمان آنقدرها قابل توجه نیست و تنها چیزی که سبب میشود از «ارنستو چه‌گوآرا» بنویسیم پیوند او با فوتبال است؛ مقوله‌ای که شاید کمتر کسی از آن باخبر باشد و خیلی‌ها بیشتر درباره علاقه او به راگبی در دوران دانشجویی‌اش در بوئنوس‌آیرس می‌‌دانند و این موضوع که چه‌گوآرا در دوره‌ای به عنوان دروازه‌بان در تیم دانشگاهی به بازی پرداخته مي‌تواند برای علاقه‌مندان او مجذوب‌کننده باشد. در همین باره ماهنامه تخصصی « Four Four Two» در شماره 203 خود به مقوله چه‌گوآرا - فوتبال پرداخته البته نکته قابل توجه دیگر در این هفته سوپر یکشنبه‌ها این است که درست 2 روز بعد از انتشار این مقاله سا‌لروز تولد چه‌گوآراست؛ 14 ژوئن. او نه هوادار بوکتجونیورز و نه طرفدار ریورپلات بود، تنها تیمی که همیشه آن را ستایش می‌کرد رزاریو سنترال بود؛ تیمی که خودش را متعلق به آن شهر می‌دانست.
آغاز یک تجربه
درست وقتی 4 سال بیشتر نداشت به بیماری آسم مبتلا شد. کمتر کسی می‌توانست باور کند پسرک اهل روزاریو سال‌ها بعد بتواند با این بیماری کنار بیاید و شاید تنها دلیل این بیماری مهاجرت خانواده‌اش به ارتفاعات رزاریو بود، البته این رنج در دوران مدرسه و دانشگاه همیشه همراه او بود ولی با این حال او همیشه راگبی بازی می‌کرد و یکی از سرگرمی‌هایش کار کردن به عنوان ویراستار مجله «تکل» بود (مجله‌ای اختصاصی برای ورزش راگبی). ارنستو تمریناتش را نیز با تیم دانشگاهی استودیانته انجام می‌داد. در اینجا نکته قابل توجهی وجود دارد که می‌توان با خواندن دست‌نوشته‌های «چه» به آن پی برد و آن علاقه او به بازی شطرنج، گلف، تنیس و فوتبال بود. علاقه ارنستو به بازی کردن در زمین فوتبال به زمانی بازمی‌گردد که جرقه دوستی او با آلبرتو گرانادو (مردی که همراه چه‌گوآرا با موتوسیکلت دور آمریکای لاتین را طی کرده بود، او چند‌ماه پیش دار فانی را وداع گفت) زده شد. «چه» در خاطرات روزانه‌اش مینویسد: «جان لی اندرسون همراه هوگو گامبینی و آلبرتو گرانادو به او پیشنهاد دادند تا به جای راگبی فوتبال بازی کردن را نیز امتحان کند، آنها اعتقاد داشتند اگر «چه» فوتبال را به جای راگبی انتخاب کند سلامتی‌اش هم به خطر نخواهد افتاد». همین مساله موجب میشود ارنستوی جوان پست دروازه‌بانی را در فوتبال انتخاب کند. اندرسون در این باره مینویسد: «چه دروازه‌بان جوانی بود که به‌رغم مشکل تنفسی‌ای که داشت ولی حتی شجاعتش را به تصویر می‌‌کشید».
وقتی «چه» پنالتی را مهار میکند!
چه‌گوآرا بعد از سال‌ها که همراه گرانادو به همه کشورهای آمریکای‌جنوبی با موتوسیکلت سفر کرده بود در دفترچه خاطراتش زمانی که به شمال شیلی رسیده بودند، مینویسد: «آن روز را هرگز فراموش نمی‌کنم. در بین راه به عده‌ای از راننده‌های کامیون برخوردیم که در حال بازی فوتبال بودند. آلبرتو جلوی چشمان آنها حرکتی با توپ انجام داد که همه راننده‌ها مبهوت ماندند! آنها از ما خواستند در بازی روز یکشنبه‌شان که برابر یک تیم محلی قرار گرفته بودند برایشان بازی کنیم، در عوض آنها به ما مقداری پول نقد و غذا می‌دادند، حتی قبول کردند ما را همراه خودشان به شهر «ایکی‌کیو» برسانند. ما برای آنها بازی کردیم، پیروز شدیم و جشن گرفتیم. آنها هم مقداری غذای جشن، گوشت بز کباب شده را تهیه کردند. البته ناگفته نماند آلبرتو هنر آشپزی آرژانتینی‌ها را به رخ‌شان کشید! چند ماه بعد چه‌گوآرا و گرانادو به لتیسا رسیدند؛ شهری در کلمبیا. چه‌گوآرا در دست‌نوشته‌هایش به این موضوع اشاره میکند که در آنجا به تیمی محلی برخوردیم که شرایط خوبی در رقابت‌های بازی‌های محلات نداشت به همین دلیل آنها ما را برای هدایت این تیم استخدام کردند، واقعا چه چیزی ما را نجات داد؟ آنها آنقدر ضعیف بودند که ما تصمیم گرفتیم برایشان بازی کنیم. گرانادو به خاطر نوع بازی و پاس‌های منحصر به فردش نام «پدرناریتا» را انتخاب کرده بود (آلفردو پدرنا یکی از ستاره‌های فوتبال آرژانتین بود) و اصرار داشت او را با این لقب صدا بزنند! بازی خوب او همراه دروازه‌بانی من موجب شد این تیم از وضع اسفناک نجات پیدا کند. من در یک بازی حساس وقتی درون دروازه ایستاده بودم، توانستم یک پنالتی حریف را مهار کنم. گرفتن پنالتی از سوی من موجب شد این حرکت در تاریخ فوتبال این شهر ثبت شود».
ملاقات با دی‌استفانو
«مقصد بعدی آنها شهر بوگوتا بود؛ شهری که در آن فوتبال را با نام تیم «میوناریوس» می‌شناختند. این تیم قرار بود با رئال‌مادرید در یک دیدار دوستانه به میدان برود. در آن زمان فیفا فوتبال کلمیبا را به خاطر مسائل سیاسی از حضور در رقابت‌ها محروم کرده بود ولی پولدارهای شهر بوگوتا می‌خواستند بزرگ‌ترین تیم اروپا برابر تیم شهرشان بازی کند به همین دلیل رئال را به آنجا دعوت کرده بودند. در آن موقع پدرنرا از ریورپلات به میوناریوس پیوسته بود و دی‌استفانو نیز برای آنها بازی می‌کرد. فوتبال برای مردم آمریکای لاتین مرهمی برای زخم‌های اقتصادی بود. در روز بازی گرانادو ملاقاتی با دی‌استفانو داشت و توانست از او 2 بلیت بازی بگیرد». دی‌استفانو سال‌ها بعد، از اینکه جوانی را ملاقات کرده بود که بعدها تئوریسین انقلاب کوبا نام گرفته بود حیران مانده بود! آن دیدار در 6 جولای 1952 برگزار شد و میوناریوس توانست با گل دی‌استفانو 2 بر یک رئال‌مادرید را شکست دهد. ورزشگاه «ال‌کمپین» بوگوتا هرگز فراموش نمی‌کند که روزی روزگاری «چه» در آنجا حضور داشته است.
چه‌گوآرا در نامه‌ای در همان زمان به مادرش مینویسد: «برای تماشای بازی رئال‌مادرید و میوناریوس به ورزشگاه رفتم و در بدترین سکوی ممکن بازی را تماشا کردم!» اودیسه چه‌گوآرا در فوتبال دیری نپایید و 3 سال بعد زمانی که او با فیدل کاسترو آشنا شد تصمیم گرفت برای مبارزه با امپریالیسم جهانی و نجات مردم کوبا دست به مبارزه مسلحانه بزند. «چه» باز هم در نامه‌هایی که به مادرش فرستاد، مینویسد :«اینجا در کوبا نه میتوانیم فوتبال بازی کنیم و نه راگبی... و من از بیسبال متنفرم!» زمانی که انقلاب کوبا در سال 1963 به ثمر نشست، گرانادو در خاطراتش مینویسد: «بعد از پیروزی انقلاب ما در ورزشگاه سانتیاگوی کوبا یک بازی دوستانه ترتیب دادیم. ارنستو آن زمان به عنوان وزیر صنعت و کشاورزی کوبا انتخاب شده بود ولی وقتی درون دروازه قرار گرفت با اینکه خیلی محبوب و مشهور شده بود باز هم مانند همان دوران جوانی با شور و اشتیاق خاص بازی می‌کرد و مردم باور نمی‌کردند وزیر کشورشان اینگونه متواضع فوتبال بازی کند. «چه» در سال 1965 خانواده و عشق به فوتبال را رها کرد تا برای انقلابی دیگر راهی بولیوی شود ولی مردم بولیوی هرگز نتوانستند از داشته‌های او کمال استفاده را ببرند ولی ارنستو در ارتفاعات لاپاز جاودانه شد».