گروه سیاسی: رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپايي اعلام کرد: قدرت‌های بزرگ حاضرند در چند هفته آینده با مقامات ایرانی دیدار کنند. به گزارش ایسنا، خبرگزاری رویترز گزارش داد که کاترین اشتون، رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپايي در پاسخ به پیشنهاد گفت‌وگوها که‌ماه میلادی گذشته توسط سعید جلیلی، مذاکره‌کننده هسته‌ای ارشد ایران اعلام شد، تاکید کرد دور قبلی مذاکرات که در ماه ژانویه در استانبول انجام شد و بدون پیشرفت پایان یافت، نباید تکرار شود. اشتون در نامه خود گفت: اگر ایران آماده باشد درباره گام‌های ملموسی برای اعتمادسازی بدون پیش شرط گفت‌وگو کند «ما حاضر خواهیم بود درباره ملاقات آینده در چند هفته آینده در مکانی که هر دو طرف آن را قبول داشته باشند به توافق برسیم». وزير خارجه اتحادیه اروپايي در نامه خود که یک کپی از آن به دست رویترز رسید، گفت: من از پیشنهاد شما برای از سرگیری مذاکرات استقبال می‌کنم تا گام‌هایی اساسی برای همکاری پایدار برداشته شود. درخواست اشتون از ایران برای ادامه مذاکرات در حالی است که وی تا مدت‌ها نامه سعید جلیلی، دبیر شورایعالی امنیت ملی ایران درباره ابراز تمایل تهران برای مذاکره را بی‌پاسخ گذاشته بود و به طور تلویحی اعلام کرد نیازی به تکرار مذاکراتی که در ژانویه گذشته به شکست انجامید، نخواهد بود. البته این موضع رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپايي در محافل خصوصی بود و وی به طور رسمی اعلام کرده بود که نامه جلیلی را بررسی می‌کند. اکنون در شرایطی که برخی تحلیلگران اتهام وارد شده به ایران از سوی آمریکا درباره دست داشتن سپاه قدس در طرح ترور سفیر عربستان در واشنگتن را آخرین ضربه به دیپلماسی درباره ایران می‌دانند، اشتون تاکید کرده است در صورتی که ایران برای مذاکرات بدون پیش شرط و گفت و گو درباره اقدامات اعتمادساز آمادگی داشته باشد، گروه 1+5 برای مذاکره با ایران در هفته‌های آتی اقدام خواهد کرد. اشتون در نامه خود همچنین نوشت: هنگامی که درصدد تداوم مذاکرت‌مان برمی‌آییم لازم است به دنبال نتایج ملموس باشیم و تجربه استانبول را تکرار نکنیم. ما باید مطمئن شویم که وقتی دوباره با یکدیگر ملاقات می‌کنیم می‌توانیم به پیشرفت واقعی در زمینه انرژی هسته‌ای دست یابیم. رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپايي گفت: هدف اصلی «همچنان به دست آمدن یک راه‌حل جامع از طریق مذاکرات است که اعتماد بین‌المللی به ماهیت منحصرا صلح‌آمیز برنامه هسته‌ای ایران را احیا کند».اشتون در نامه خود نوشت: برای اینکه چنین روندی آغاز شود، هدف اولیه ما، شرکت در اعتمادسازی با هدف تسهیل گفت‌وگوی سازنده بر مبنای تعامل دوگانه و یک رویکرد گام به گام است. به گزارش ایسنا، سعید جلیلی در نامه‌ای که به اتحادیه اروپايي نوشته بود، اعلام کرد ایران برای گفت‌وگوهای جدید هسته‌ای آمادگی دارد اما از حقوقش عقب‌نشینی نخواهد کرد. در نامه جلیلی آمده است: جمهوری اسلامی ایران معتقد است که یک مذاکره و گفت‌وگوی عادلانه تنها راه رفع سوءتفاهمات موجود در همه حوزه‌ها است. جلیلی از «ضرورت حصول یک راه‌حل جامع، بلندمدت و از طریق مذاکره برای هر دو طرف» صحبت کرد اما در عین حال افزود: هرگونه «اقدامی که به محرومیت» کشورها «از جمله ملت شریف ایران» از حقوق‌شان منجر شود، غیرقابل پذیرش است. این نامه می‌افزاید: جمهوری اسلامی ایران همواره یک عضو فعال پیمان منع اشاعه تسلیحات هسته‌ای بوده است و همچنان قاطعانه به لزوم تحقق حقوق مشروع و نیز تعهدات بدون هرگونه تبعیضی باور دارد. بر اساس گزارش رویترز، نامه جلیلی می‌گوید ایران آماده است با دیگر کشورها در زمینه خلع سلاح و منع اشاعه همکاری کند.
تردید درباره انتشار گزارش شدیداللحن آمانو
اما پاسخ اشتون در حالی به دست جلیلی رسیده است که ماه آینده گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره فعالیت‌های هسته‌ای ایران منتشر می‌شود و برخی اطلاعات موجود در آن را اساس رایزنی‌های آتی آمریکا و متحدانش برای تحت فشار قرار دادن ایران توصیف می‌کنند. یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در نشست پیشین شورای حکام ضمن ابراز نگرانی از فعالیت‌های هسته‌ای ایران و احتمال ماهیت نظامی آن ابراز امیدواری کرد منابع این نگرانی را در گزارشی قریب‌الوقوع فاش کند. گفته می‌شود آمریکا و متحدانش وی را برای انتشار هر چه سریع‌تر و بی‌پرواتر این گزارش تحت فشار قرار داده‌اند. هدف کاخ‌سفید و متحدانش این است که از این گزارش برای افزایش تحریم‌ها علیه ایران و راضی کردن کشورهایی نظیر چین و روسیه استفاده کنند که با توجه به روابط تجاری خود به سختی برای تحریم بیشتر ایران چراغ سبز نشان می‌دهند. با این حال گفته می‌شود روسیه بشدت با انتشار گزارشی که ایران را متهم به ساخت سلاح اتمی کند، مخالف است. خبرگزاری رویترز در این باره نوشت: «دیپلمات‌ها اعلام کردند روسیه از آن بیم دارد که گزارش‌ماه میلادی آینده آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره برنامه‌های هسته‌ای ایران باعث شود ابتکار مسکو برای حل مساله هسته‌ای ایران با قدرت‌های بزرگ راه به جایی نبرد». در ادامه این گزارش آمده است: «روس‌ها از انتشار قریب‌الوقوع گزارش شدیداللحن آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره برنامه‌های هسته‌ای ایران نگرانند. آنها بر این باورند که انتشار چنین گزارشی می‌تواند تنش در روابط تهران و قدرت‌های بزرگ را تشدید کرده و هرگونه احتمال حل و فصل دیپلماتیک مساله هسته‌ای جمهوری اسلامی را از بین می‌برد. یک دیپلمات روس گفت: ما درباره این گزارش نگرانی‌هایی داریم. وی پیشنهاد داد انتشار این گزارش به تعویق بیفتد. این دیپلمات روس خاطرنشان کرد: لازم است تمام احتمالات را مد نظر قرار داد تا گفت‌وگو و مذاکره با ایران عمق بیشتری پیدا کند». رویترز در ادامه از قول دیپلمات‌های روس خبر می‌دهد که چین هم مخالف انتشار این گزارش است. این خبرگزاری همچنین درباره موضع غرب نسبت به طرح گام به گام روسیه می‌نویسد: «مقامات روس پیشنهاد داده‌اند رویکردی موسوم به رویکرد گام به گام در قبال مساله هسته‌ای ایران اتخاذ شود تا بن‌بست هسته‌ای به وجود آمده بین غرب و ایران هر چه زودتر حل و فصل شود. با این حال، دیپلمات‌های غربی واکنش سردی نسبت به این پیشنهاد روسیه نشان داده‌اند». در ادامه این گزارش به نقل از علی واعظ، عضو فدراسیون دانشمندان آمریکایی در واشنگتن، آمده است: «به گمان من، بعید به نظر می‌رسد روسیه و چین پیش از ارائه فرصتی دیگر برای مذاکره با ایران، با صدور قطعنامه‌های جدید تحریم علیه جمهوری اسلامی موافقت کنند». به گفته برخی منابع دیپلماتیک، نمایندگان کشورهای غربی در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اعلام کردند انتظار داشتند آژانس سند شدیداللحنی را علیه ایران منتشر کند اما ممکن است یوکیا آمانو، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، به طور مستقیم اعلام نکند که ایران سرگرم اجرای برنامه ساخت سلاح هسته‌ای بوده است. دیپلمات‌های غربی خواستار آن هستند که مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به دنبال کردن چنین برنامه‌ای از سوی ایران اشاره کند. به گزارش رویترز آنچه آژانس را درباره انتشار گزارش شدیداللحن علیه ایران به وحشت انداخته این است که اولا این اسناد مخالفان زیادی درون آژانس دارد که عقیده دارند ایران مشغول ساخت سلاح هسته‌ای نیست و ثانیا متن اسناد به هیچ‌وجه به آن قوتی که آمریکا ادعا می‌کند نیست. تونی کارون، در تحلیلی که هفته‌نامه تایم آن را روز 27 مهر منتشر کرده در این باره می‌نویسد: «آمریکا از آژانس می‌خواهد که صریحا در کنار کشورهایی قرار گیرد كه معتقدند ایران از برنامه انرژی هسته‌ای‌اش به عنوان پوشش یک برنامه نظامی استفاده می‌کند اما چنین درخواستی از آژانس یک استراتژی خطرناک است. ارجاع پرونده عراق به شورای امنیت و سخنرانی توجیهی کالین پاول هنوز در خاطر اکثر کشورهای دنیا مانده است. ایران تاکید می‌کند اسنادی که اوباما خواستار انتشارشان است، جعلی هستند. کشورهایی مانند روسیه، چین و ترکیه نیز معتقد نیستند ایران در حال ساخت بمب هسته‌ای است».