زیبا اکبرزاده: دفتر پادشاهی عربستان‌سعودی با انتشار بیانیه‌ای، خبر مرگ سلطان بن عبدالعزیز ولیعهد، معاون نخست‌وزیر، وزیر دفاع و هواپیمایی و بازرس کل سعودی را که در نیویورک درگذشت، تایید کرد. به گزارش CNN، شاهزاده سلطان 86 ساله، وليعهد عربستان كه از چند ماه پيش براي درمان در نيويورك بسر مي‌برد، بامداد دیروز درگذشت. وي كه در ماه جولاي گذشته تحت عمل جراحي قرار گرفت طي چند سال اخير همواره بيمار بود و براي درمان يا گذراندن دوران نقاهت در خارج از عربستان اقامت داشت. خبر مرگ شاهزاده سلطان غيرمنتظره نبود. برخی رسانه‌های عربی قریب به 4 ماه پیش در گزارش‌هایی از مرگ ولیعهد عربستان خبر دادند. این منابع وابسته به مخالفان آل‌سعود در عربستان تاکید کردند: خبر مرگ ولیعهد عربستان فعلا منتشر نمی‌شود و برای انجام برخی امور بعدا اعلام می‌شود. مراسم نماز و دفن شاهزاده سلطان عصر سه‌شنبه برگزار مي‌شود و جسد وي روز شنبه به عربستان منتقل شد.مرگ ولیعهد عربستان و بیماری ملک عبدالله که هفته گذشته مجددا بستری و تحت عمل جراحی از ناحیه کمر قرار گرفت، ابهامات درباره آینده حاکمیت این کشور را افزایش داده است. تعداد زیاد شاهزادگان سعودی که برخی آمار آنها را بیش از 6 هزار شاهزاده می‌دانند و هرکدام سودای قدرت را در سر می‌پرورانند بر احتمال آغاز جنگ قدرت در شبه‌جزیره عربستان پس از مرگ ملک عبدالله افزوده است. بر اساس گزارش شبکه الجزیره، در پي درگذشت وليعهد عربستان، تعيين جانشين وي مهم‌ترين مساله در عربستان است. برخي احتمال داده‌اند تا 24 ساعت آينده وليعهد جديد عربستان معرفي شود اما هنوز رسما هيچ خبري در اين باره منتشر نشده است. بر اساس سنت خاندان سلطنتي عربستان، معاون دوم رئيس شوراي وزيران عربستان به عنوان وليعهد جديد تعيين می‌شود كه در حال حاضر شاهزاده نايف بن‌عبدالعزیز بزرگ‌ترین پسر باقی مانده از عبدالعزیز، وزير كشور و معاون دوم رئيس شوراي وزيران است ولي تعدادي از مسؤولان بلندپايه و شاهزادگان اين كشور تاكيد كردند تعيين معاون دوم رئيس شوراي وزيران به عنوان وليعهد يك سنت و عرف رايج است نه يك قانون.
از ابتداي تاسيس نظام حاكم بر عربستان در سال 1932 تاكنون سنت اين خانواده چنين بوده كه بر اساس توافق بين پسران ملك عبدالعزيز، پادشاه و وليعهد تعيين شود زيرا پادشاهي از آن زمان تاكنون بين پسران ملك عبدالعزيز دست به دست شده است اما ملك عبدالله، شاه عربستان در ماه رمضان 2007 طي فرماني هياتي را به نام «هيات بيعت» تاسيس كرد. اين هيات نحوه انتخاب پادشاه و وليعهد اين كشور در آينده را مشخص كرد اما در همين فرمان آمده بود كه انتخاب‌ها درباره شاه و وليعهد كنوني تسري پيدا نمي‌كند. برخي از تحليلگران معتقدند اكنون كه وليعهد اين كشور درگذشته است، هيات بيعت فعال خواهد شد اما برخي هم معتقدند ممكن است ملك عبدالله شخصا وليعهد جديد را تعيين و معرفي كند و شايد هم از هيات بيعت بخواهد شخص يا اشخاصي را نامزد كنند و از بين آنان وليعهد آينده را تعيين و بلافاصله پس از دفن شاهزاده سلطان با او بيعت كنند. گزینه‌های جانشینی برای ولیعهدی
در حال حاضر که ولیعهد عربستان و بزرگ‌ترین پسر عبدالعزیز - پس از عبدالله - سلطان بن عبدالعزیز به علت سرطان درگذشته است، بزرگ‌ترین پسر باقی مانده از عبدالعزیز، نایف بن عبدالعزیز است.
نایف که از سال 1975 تاکنون وزیر کشور عربستان بوده، در حال حاضر معاون دوم ملک عبدالله است، یعنی فرد دومی که از نظر سنتی پس از سلطان بن عبدالعزیز باید پادشاه عربستان شود. غربی‌ها بیشتر ترجیح می‌دادند نایف پس از ملک عبدالله به قدرت برسد. اما در این میان هیچگاه نمی‌توان از نقش «بندر بن سلطان» غافل شد. بندر بن سلطان که سال‌ها سفیر عربستان در آمریکا بود، پس از مرگ فهد و به قدرت رسیدن عبدالله به ریاست شورای امنیت ملی عربستان رسید اما از پست جدید خود راضی نیست و خواهان سهم بیشتری از قدرت است. روزنامه فایننشال در آگوست سال 2009 در مقاله‌ای نوشت که بندر بن سلطان در سال 2008 قصد داشت با کودتا قدرت را در عربستان به دست بگیرد و کل نظام حاکم بر این کشور را تغییر دهد. گفته شده است که در پی این کودتا چندین افسر ارشد ارتش عربستان بازداشت و بندر بن سلطان از نظر سیاسی منزوی شد. او که مدتی در خارج از کشور بود، دوباره به عربستان بازگشت و مورد استقبال تعدادی از عموها و برادرهایش قرار گرفت. چنین به نظر می‌رسد که آمریکا و غرب از تلاش‌های بندر برای تصاحب قدرت در آینده حمایت خواهند کرد، زیرا او که مدت زیادی در آمریکا بوده، دیدگاهی سکولار و غربی دارد و خواهان تغییر بافت سنتی جامعه عربستان است. همچنین نمی‌توان سلمان بن عبدالعزیز (حاکم مکه) را نیز از نظر دور داشت که از قدرت سنتی بسیاری میان خاندان سعود برخوردار است. ولی واقعیت این است که هم‌اکنون تعدادی از پسران عبدالعزیز که همگی کهنسال و بیمار هستند، در صف انتظار جانشینی بسر می‌برند. رسیدن جانشینی به فردی کهنسال که مدت زیادی از زندگی‌اش گذشته می‌تواند برای ثبات سیاسی کشور مخاطره‌آمیز باشد و منافع غرب را نیز به خطر بیندازد. از این‌رو این احتمال که قدرت پس از ملک عبدالله به یکی از نوه‌های عبدالعزیز برسد، بعید به نظر نمی‌رسد.