محمد احمدی: پس از اینکه یونان اعلام کرد برای تصمیمگیری درباره دریافت بسته کمکی اتحادیهاروپايي همهپرسی برگزار خواهد کرد، شاخصهای عمده بازارهای بورس در آسیا و اروپا سقوط کردند. به گزارش شبکه خبری الجزیره، جورج پاپاندرو، نخستوزیر یونان اعلام کرد که کشورش برای تصمیمگیری درباره دریافت کمکهای 140 میلیارد دلاری اتحادیه اروپايي همهپرسی برگزار خواهد کرد. نخستوزیر یونان گفت: «ما به شهروندانمان اعتماد و به قضاوت و تصمیم آنها اعتقاد داریم». وی افزود: «ما وظیفه داریم نقش و مسؤولیت شهروندان را ارتقا دهیم». این تصمیم یونان موجب تعجب مقامات اروپایی شد. رینر برودرل، یکی از اعضای ائتلاف راست میانه حاکم در آلمان گفت: «من از شنیدن این خبر خشمگین شدم. به نظر میرسد یونان تلاش میکند توافقات قبلی را نادیده بگیرد». وی افزود: «کشورهای دیگر خود را قربانی سوءمدیریت و رهبری ضعیف در یونان کردهاند و این تصمیم تعجببرانگیز است». سهم اصلی کمکهای مالی به یونان طی ماههای گذشته بر دوش آلمان بوده است. جورج راشل، رئیس دانشکده مدیریت و فناوری اروپا در برلین گفت این تصمیم به این معنی است که احتمالا از این پس کشورهای دیگر نمیتوانند در طرحهای کمک به یونان مشارکت کنند. وی گفت: «این به این معنی است که یونان نمیتواند عضو حوزه یورو باقی بماند». در همین حال آلکساندر استاب، وزیر امور اروپا و تجارت خارجی فنلاند گفت که در شرایط دشوار کنونی این تصمیم را میتوان به عنوان همهپرسی برای باقی ماندن یا خروج از یورو تفسیر کرد. وی گفت: «یونان به برنامه جدیدی متعهد شده بود که اصلاحات ساختاری را شامل میشد. اگر آنها علیه این برنامه رای دهند آن موقع این یونان است که برخلاف توافقات عمل کرده است». روزنامه لوموند فرانسه هم نوشت که نیکولا سارکوزی رئیسجمهوری فرانسه از این تصمیم یونان بشدت نگران شده است. سارکوزی گفت: «این اقدام یونان غیرمنطقی است و برای خودشان خطرناک است». تصمیم پاپاندرو در داخل یونان نیز با انتقاد مواجه شده است. یانیس میکلاکیس، سخنگوی حزب مخالف محافظهکار دموکراسی جدید گفت: «پاپاندرو خطرناک است. وی عضویت یونان در اتحادیه اروپايي را مانند یک سکه به هوا پرتاب کرده است». وی افزود: «پاپاندرو نمیتواند حکومتداری کند و به جای اینکه محترمانه عقب بنشیند همه چیز را با دینامیت منفجر میکند». ماکیس ووریدیس، نماینده پارلمان و عضو حزب راستگرای افراطی لائوس هم گفت: «نخستوزیر آشکارا در بنبست گرفتار شده است و کشور را به سوی یک سراشیبی بسیار خطرناک هدایت میکند». برخی از سیاستمداران یونانی نیز قانونی بودن این همهپرسی را زیر سوال بردهاند و گفتهاند که بر اساس قانون اساسی یونان درباره مسائل اقتصادی نمیتوان همهپرسی برقرار کرد. پاپاندرو همچنین روز دوشنبه برای کسب رای اعتماد مجدد به پارلمان یونان میرود. هماکنون حزب سوسیالیست در پارلمان این کشور حائز اکثریت است و انتظار میرود پاپاندرو این بار هم رای اعتماد بگیرد. نظرسنجیها نشان میدهند محبوبیت پاپاندرو بشدت کاهش یافته است. یونان از 3 سال پیش تاکنون دچار رکود اقتصادی است و کارشناسان پیشبینی میکنند ادامه اعتصابها رکود این کشور را در سال 2012 وارد سال چهارم کند. آخرین همهپرسی در یونان در دسامبر سال 1974 درباره برچیدن پادشاهی در این کشور برگزار شد.
واکنش بازارها
تصمیم یونان برای برگزاری همهپرسی برای دریافت کمکهای اتحادیه اروپايي موجب کاهش شاخصهای عمده بورس در بازارهای آسیا و اروپايي شد. بنا بر این گزارش در پی انتشار خبر تصمیم یونان شاخصهای عمده بورس در بازارهای ژاپن، هنگ کنگ، استرالیا، فرانسه، آلمان و انگلیس سقوط کرد. در آلمان، داکس شاخص بازار بورس فرانکفورت 5/3 درصد کاهش یافت. CAC شاخص بازار بورس پاریس 4/3 درصد و FTSE شاخص بازار بورس لندن 2/2 درصد کاهش یافتند. نیکی شاخص بازار بورس توکیو نیز 7/1 درصد کاهش یافت. شاخصهای بانکهای بزرگ فرانسوی مانند سوسیته ژنرال، BNP، یونی کردیت و کردیت اگریکول نیز بشدت کاهش یافتند. کارشناسان اقتصادی گفتهاند که احتمال برگزاری رفراندوم تا پیش از آغاز سال میلادی آینده کم است و این مساله احتمالا ادامه بیثباتی بازارهای مالی طی ماههای آینده را به همراه خواهد داشت. سران اتحادیه اروپايي هفته گذشته تصمیم گرفتند برای نجات اقتصاد بحرانزده یونان 140 میلیارد دلار به این کشور وام دهند و نیمی از بدهیهای این کشور را ببخشند. یکی از شروط اصلی اعطای کمکهای مالی اتحادیه اروپايي به یونان اتخاذ سیاستهای ریاضت اقتصادی توسط دولت این کشور است. دولت یونان نیز مجموعهای از سیاستهای ریاضت اقتصادی را طی ماههای گذشته اتخاذ کرده است. اتخاذ این سیاستها با مخالفتهای داخلی بزرگی طیماههای اخیر مواجه شده است و اعتراضات و اعتصابهای گسترده زندگی مردم را فلج کرده است. بسیاری احتمال میدهند مردم یونان که بشدت از سیاستهای ریاضت اقتصادی ناراضی هستند با ادامه کمکهای اتحادیه اروپايي مخالفت کنند. نتایج یک نظرسنجی در روز شنبه نشان داد که نظر 60 درصد مردم یونان درباره کمکهای اتحادیه اروپايي منفی است.