گروه سیاسی: روسای جمهور روسیه و چین درخواست باراک اوباما برای تشدید تحریم ایران را رد کردند. خبرگزاریهای غربی از هانولولو هاوایی که اجلاس سران کشورهای آسیا-اقیانوس آرام (اپک) در آن در حال برگزاری است، گزارش دادهاند پاسخ دیمیتری مدودف و هوجینتائو روسایجمهور روسیه و چین به درخواست اوباما برای اعمال دور جدیدی از تحریمها علیه ایران «سرد» بوده است. خبرگزاری فرانسه در گزارشی تاکید کرده است که نه رئیسجمهور روسیه و نه رئیسجمهور چین حتی یک کلمه درباره موافقت با تحریمها نگفتند. براساس این گزارش، اوباما پس از گفتوگو با مدودف اعلام کرد: «2 طرف بر قصد خود به منظور تلاش برای توافق بر سر واکنشی مشترک مجددا تاکید کردند تا ما بتوانیم ایران را وادار به عمل به تکالیف بینالمللی خود درباره برنامه هستهایاش کنیم». اما خبرگزاری فرانسه نوشته است که وی به طور علنی به بحث درباره تحریمها اشارهای نکرد. مدودف نیز در گفتوگو با خبرنگاران تایید کرد که 2 طرف درباره ایران بحث کردند ولی درعین حال جزئیات بیشتری ارائه نکرد. اوباما همچنین پیش از دیدار با هوجین تائو به طور علنی درباره ایران صحبت کرد و خواستار تشدید فشار بر ایران شد. اما آنطور که خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داده هوجین تائو حتی یک جمله هم درباره ایران نگفت. در عین حال بنابر گزارش خبرگزاری فرانسه، مقامهای آمریکایی اعلام کردند، اوباما در این گفتوگوها بهطور خاص، اختلاف برانگیزترین مساله، یعنی درخواست برای اعمال تحریمهای بیشتر بر ضد ایران را مطرح نکرد.
کارشناسان عقیده دارند آنچه از این گزارشها میتوان دریافت این است که روسیه و چین نه فقط موافق بررسی تحریمهای جدید نیستند بلکه حتی علاقهای به بحث درباره آن هم از خود نشان ندادهاند. تنها چیزی که مقامهای آمریکایی از جمله بنجامین رودز معاون مشاور امنیت ملی آمریکا درباره محتوای این دیدارها مطرح کردهاند، این است که آمریکا، روسیه و چین هر سه در اینباره که ایران نباید سلاح هستهای بسازد توافق داشتهاند. یک دیپلمات در اینباره به «ایران هستهای» گفت: «این چیزی است که اوباما درباره آن با ایران هم توافق دارد». در حالی که سیانان پیش از انتشار گزارش آمانو اعلام کرده بود اوباما بلافاصله پس از انتشار گزارش برای رایزنی با روسیه و چین درباره آن به مسکو و پکن خواهد رفت، ظاهرا دیدارهای هاوایی جانشین آن مسافرتها شده است. آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز سهشنبه گذشته گزارشی درباره برنامه هستهای ایران منتشر کرد که در آن مجموعهای از اطلاعاتی که جعلی است، ارائه و تلاش شده اینطور القا شود که برنامه هستهای ایران دارای یکجنبه نظامی است. این در حالی است که کارشناسان میگویند محتوای این گزارش قادر به اثبات ادعایی چنین بزرگ نیست. گفته میشود روسیه و چین به دلایل متعدد از جمله بیاعتقادی به اطلاعات جاسوسی آمریکا و همچنین ناکارآمد بودن تحریمها حاضر به مشارکت در پروژه تشدید فشار بر ایران نیستند.
روسیه: تحریم علیه ایران دیگر تأثیرگذار نیست
در همین راستا وزیر خارجه روسیه تاکید کرد که اعمال فشار بیشتر بر ایران و تحریمهای جدید علیه این کشور دیگر تاثیرگذار نیست و تهدیدها، امکان حل مساله از طرق دیپلماتیک را ضعیف میکند. به گزارش فارس به نقل از خبرگزاری «نووستی»، «سرگئی لاوروف» وزیر خارجه روسیه روز دوشنبه اعلام کرد که این کشور معتقد است اقدامات تنبیهی و تحریم علیه ایران بیمعنا و بدون نتیجه خواهد بود. وزیر خارجه روسیه گفت: ما بر این عقیدهایم که اقدامات پیدرپی در جهت اعمال تحریمها در قبال ایران کاری بیفایده و بدون نتیجه است. در سطح شورای امنیت سازمان ملل همه اقدامات به شکل مستقیم و غیرمستقیم درباره برنامه هستهای ایران انجام گرفته است و این مساله هدف اصلی اعمال فشار بر مقامات تهران است. بنابراین تهدید به اعمال تحریمهای بیشتر و حملات هوایی در حقیقت تنها امکان حل و فصل مشکلات از طریق مذاکره را از بین خواهد برد. لاوروف در عین حال تاکید کرد که آژانس بینالمللی انرژی اتمی باید دقیقا کشور منبع اطلاعات خود درباره برنامه هستهای ایران در گزارش اخیر این سازمان را نام ببرد. وی گفت: گزارش اخیر آژانس حاوی هیچ اطلاعات جدیدی نیست و تنها بار دیگر به این مساله اشاره میکند که برخی مسائل گویای احتمال وجود اهداف نظامی در برنامه هستهای ایران است. در این رابطه به اسنادی اشاره شده که از سوی کشور دیگری علیه ایران به دست این سازمان رسیده است. ما از مقامات آژانس میخواهیم نام این کشور مشخص شود، چرا که چنین مسائلی باید کاملا دقیق باشند.
البته مخالفت با دور جدید تحریمها به مقامات روسیه و چین محدود نمیشود. وزرای خارجه کشورهای اروپایی نیز در نشست اخیر اتحادیه اروپایی نتوانستند درباره تحریمهای بیشتر علیه ایران به نتیجه برسند. رویترز در این باره گزارش داد: وزراي خارجه اتحاديه اروپایی، تصميمگيري درباره اعمال تحريم ايران را تا نشست بعدي كه اول دسامبر (10آذر) برگزار خواهد شد به تعويق انداختند. رویترز ادامه داد: وزرای خارجه کشورهای اروپایی همچنين هرگونه اقدام نظامي را در حال حاضر منتفي دانستند. ويليام هيگ، وزير خارجه انگليس پيش از اين نشست گفت كه كشورش هنوز اقدام نظامي را در نظر ندارد. وي گفت: ما خواستار اقدام نظامي نيستيم يا آن را طلب نميكنيم. در عين حال ميگوييم كه همه گزينهها روي ميز قرار دارد. همچنين گيدو وستروله، وزير خارجه آلمان هرگونه ايده اقدام نظامي را براي هميشه منتفي دانست و هنگام ورود به بروكسل براي شركت در جلسه وزرای خارجه اتحاديه اروپايي با قاطعيت گفت: ما در گفتوگو درباره مداخله نظامي شركت نميكنيم. به گزارش خبرگزاري فرانسه، وستروله افزود: ما معتقديم كه چنين گفتوگوهايي نتايج معكوس دارد و آنها را رد ميكنيم.