گروه سیاسی: تناقضهای گزارش آمانو همچنان مورد توجه کارشناسان و تحلیلگران قرار دارد. گرت پورتر، تحلیلگر برجسته آمریکایی نیز در تازهترین مقاله خود درباره برنامه هستهای ایران از برخی جنبههای فنی گزارش اخیر آمانو علیه ایران بشدت انتقاد کرد و آن را «سراسر تناقض» خواند. پورتر در مقاله خود که پایگاه اینترنتی میدلایست آنلاین آن را منتشر کرده، آورده است: تضاد در اتهامات مطرح شده در گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی علیه ایران به خوبی دیده میشود. بسیاری از تندروهای واشنگتن که درباره تسلیحات کشتار جمعی عراق داستانسرایی کرده بودند، حالا به صحنه بازگشتهاند و اتهامات جدیدی علیه ایران درباره تسلیحات هستهای مطرح میکنند اما برخی از این اتهامات نیز مانند مساله عراق بیپایه و اساس است. وی با اشاره به بخشی از پاراگراف گزارش آمانو مبنی بر آزمایش مواد هستهای در محفظههای فلزی در پارچین، گفته است: یک بازرس سابق آژانس بینالمللی انرژی اتمی ادعای جدید آژانس را مبنی بر اینکه ایران یک اتاق انفجار برای آزمایش قطعات بمب هستهای ساخته، رد کرده است. آژانس ادعا میکند یک دانشمند خارجی به نام ویچسلاو دانیلنکو در ساخت این اتاقک به ایران کمک کرده است اما این فرد در مصاحبه با رادیو آزاد اروپا که روز جمعه پخش شد، ادعای آژانس را به کلی رد کرده است. به گزارش ایران هستهای، در ادامه این مقاله آمده است: رابرت کلی، بازرس سابق آژانس نیز ادعاهای آژانس را درباره چنین اتاقکی باطل دانسته و آن را منحرفکننده خوانده است. کلی، مهندس هستهای که سربازرس آژانس در عراق بود و الان نیز محقق ارشد در موسسه پژوهشهای صلح استکهلم است، در مصاحبه با شبکه اخبار واقعی گفت اتاقکی که به گفته آژانس برای جا دادن 70 کیلوگرم مواد منفجره ساخته شده است، برای آزمایش هیدرودینامیک یک بمب هستهای قابل استفاده نیست، زیرا قدرت مواد منفجره بمب هستهای خیلی بیش از ظرفیت این اتاقک است. کلی افزود: انجام دادن آزمایش هیدرودینامیک در یک کانتینر داخل ساختمان دیوانگی محض است. پورتر در ادامه مقاله خود آورده است: آژانس و دیپلماتهای ناشناس به این نتیجه رسیدهاند که یک دانشمند هستهای شوروی سابق که رسانهها اسمش را دانیلنکو بیان کردهاند، به ساخت اتاقک در سایت پارچین کمک کرده است اما ادعاهای آنها با هم و با اسناد کار دانیلنکو در ایران مغایرت دارد. آژانس انکار نمیکند که دانیلنکو در واقع یک متخصص در زمینه نانو الماس است. با این وجود، در گزارش آژانس از ارتباط این فرد با اتاقک پارچین صحبت شده است. دانیلنکو در مصاحبه با رادیو آزاد اروپا گفت او هیچ تخصصی در زمینه تسلیحات هستهای ندارد. دانیلنکو افزود: من اصلا از فیزیک هستهای چیزی نمیدانم. اگرچه در روند ساخت نانو الماس انفجاری از مواد منفجره در یک اتاقک کانتینری استفاده میشود اما این اتاقک شباهت چندانی به اتاقکهای مخصوص آزمایش چاشنیهای بمب هستهای ندارد. تولید الماس به درجه دقتی که برای انفجار چاشنی یک وسیله هستهای لازم است، نیاز ندارد و بر خلاف مواد منفجرهای که در آزمایش چاشنی هستهای به کار میرود، مواد منفجره استفاده شده در تولید نانوالماس باید زیر آب و در یک استخر سربسته باشد. حتی دیوید آلبرایت، رئیس یک مرکز پژوهشی واشنگتن نیز که تلاش میکند به گزارش آژانس اعتبار ببخشد، در مقالهای اعتراف کرد گزارش آژانس مدرک کافی برای دخالت دانیلنکو در ساخت اتاقک ایران ارائه نمیکند. به عقیده کارشناسان مدیرکل آژانس با هماهنگی آمریکا گزارش اخیر آژانس درباره ایران را نگاشته است، به گونهای که مبنای اطلاعات، گزارش نهادهای آمریکایی در سال 2007 بوده است.
این درحالی است که اسناد ویکیلیکس نشان میدهد آمانو در هر فعالیتی مرتبط با ایران با آمریکا مشورت میکرده است. در همین راستا خبرگزاریها گزارش کردهاند اواخر سال گذشته يك تلگرام محرمانه سفارت آمريكا در وين كه در اختيار ويكيليكس قرار گرفت نشان میدهد آمانو در نشستي با گلن ديويس ـ نماينده دائم آمريكا در آژانس ـ در سال 2009 «چندين بار به سفير خاطرنشان كرد بايد توافقاتي با گروه 77 (گروه كشورهاي در حال توسعه) داشته باشد كه اين امر به شكلي معقول مستلزم بيطرف و مستقل بودن وي است و او مدام براي هر تصميم استراتژيك از انتصابهاي پرسنل عاليرتبه گرفته تا مديريت برنامه تسليحات هستهاي نسبت داده شده به ايران با آمريكا مشورت ميكند». اين تلگرام افزود: «تمايل» آمانو به «صحبت صريح با مخاطبان آمريكايي درباره استراتژي وي نشانه خوبي براي رابطه آتي ما است».