۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۱:۳۸

تقویم تاریخ

رأی مثبت دادگاه «لاهه» نسبت به حقانیت ایران در اختلاف با انگلیس (1331 ش)
پس از ملی شدن صنعت نفت ایران در آخر اسفند 1329، شرکت نفتی انگلیس که طرف قرارداد شرکت نفت ایران بود، به این دلیل که متضرر شده است خواهان ادامه همکاری با ایران شد. ولی چون نفت، ملی اعلام شده بود، شرکت انگلیسی به دیوان بین‏المللی دادگستری شکایت برد و خواهان احقاق حقوق خود بود. ایران، دیوان را برای رسیدگی به این پرونده دارای صلاحیت نمی‏دانست، زیرا مسأله بر سر دولت‏ها نبود، بلکه 2 شرکت با هم اختلاف داشتند. سرانجام رأی دیوان بر حقانیت ایران صادر شد و از انگلستان در امور نفتی ایران خلع ید شد.
مرگ «احمد قوام» سیاستمدار و نخست وزیر دوره قاجار و پهلوی (1334ش)
احمد قوام، معروف به قوام‌السلطنه از بزرگ‌ترین رجال و سیاستمداران دوران معاصر ایران در سال 1252 ش در تهران به دنیا آمد. وی از زمان سلطنت ناصرالدین شاه قاجار وارد امور دیوانی شد و بعدها رئیس دفتر صدراعظم شد. بعدها فرمانروای خراسان و سیستان شد و پس از سیدضیاءالدین طباطبایی دوبار به صدارت رسید. قوام پس از دوره دوم نخست‏وزیری ظاهراً به جرم توطئه‏ای علیه رضاخان، وزیر جنگ تحت تعقیب قرار گرفت و پس از مدتی زندانی شدن، راهی اروپا شد. او پس از چند سال به ایران بازگشت و در لاهیجان به کشاورزی پرداخت. قوام‌السلطنه از آن پس در کارهای سیاسی دخالت نکرد تا اینکه رضاخان پهلوی سقوط کرد. در این هنگام قوام بار دیگر به نخست‏وزیری رسید و در سال‏های 1324 و 1331 نیز در این مقام بود. وی در سال 1324 جهت حل مسأله حضور نیروهای روس در ایران راهی مسکو شد و مذاکراتی انجام داد. در سال 1331 پس از اختلافی که بین مصدق و شاه بروز کرد، شاه برای اینکه حریف قَدَری در مقابل مصدق بتراشد، سراغ قوام‌السلطنه رفت. قوام‏السلطنه جاه‏طلب که در آن هنگام 80 سال از سنش می‏گذشت با اکثریت ضعیفی از مجلس رای اعتماد گرفت اما این صدارت بیش از 4 روز دوام نیاورد و با مقاومت و خروش ملت مسلمان ایران به رهبری آیت‏الله کاشانی، قوام در 30 تیر 1331 مجبور به استعفا شد. قوام پس از استعفا، مدتی در حالت اختفا می‏زیست و احساس خطر می‏کرد. مجلس حکم به مصادره اموال او داد و او که بعد از این جریان، کاملاً تاب و توان خود را از دست داده بود سرانجام در 31 تیرماه 1334 در 83 سالگی درگذشت. احمد قوام، روی هم پنج بار به نخست‌وزیری رسید و بیش از 20 بار به وزارت دست یافت. قوام ذاتاً مردی مستبد و قانون‏شکن و جاه‌طلب بود و از جنجال و سر و صدا لذت می‏برد. او از تملق لذت نیز می‏برد به همین دلیل، اطرافیانش را همیشه افراد چاپلوس تشکیل می‏دادند. او همچنین از علوم زمان بهره داشت و گاهی شعر هم می‏سرود.
تهاجم وسیع ارتش بعث عراق به خاک ایران پس از پذیرفتن قطعنامه 598 (1367ش)
برگزاری جلسه مشترک شورای فرماندهی انقلاب عراق به ریاست صدام در 30 تیرماه 1367 نشان می‏داد دولت عراق درصدد اقدام مهمی است که نشانه‏های آن با آغاز پیشروی نیروهای ارتش عراق به خاک ایران آشکار شد. هدف این پیشبرد و تهاجم، آزاد کردن باقیمانده سرزمین‏های عراق، انهدام نیروهای ایران و به اسارت درآوردن تعداد بیشتری از نیروهای ایرانی برای ایجاد برابری با تعداد اسرای عراقی اعلام شد. بدین ترتیب، تنها 3 روز پس از پذیرفتن قطعنامه 598 از سوی ایران، عراقی‏ها در روز 31 تیرماه 1367 در شرایطی که وزیر وقت امور خارجه ایران در حال مذاکره با دبیر کل سازمان ملل بود، تهاجم خود را از 2 محور کوشک و شلمچه در منطقه جنوب آغاز کردند و در 30 کیلومتری شمالی خرمشهر مستقر شدند. در این میان پیام امام به سپاه باعث گسیل نیروهای بسیجی به جبهه‏ها شد که با کمترین امکانات در برابر یورش دشمن مقاومت کردند و طی چند روز درگیری با تلفات سنگینی که به قوای عراقی تحمیل شد، مجبور به عقب‌نشینی شدند.
 

ارسال نظر
captcha
پربیننده