اسدالله خسروی‌ترازک: بانک مرکزی برخلاف علم اقتصاد، به صورت دستوری به دنبال کاهش نرخ سکه بازار و تعدیل قیمت یا ترکاندن حباب قیمت این کالاست. چنین موضوعی از چند جهت حائز اهمیت است؛ اول اینکه بانک مرکزی به سمت اقتصاد دستوری و متمرکز حرکت می‌کند، در حالی که با توجه به فضای موجود در اقتصاد کشور مانند بحث تحریم‌ها و کاهش درآمدهای ارزی، تمایل زیادی در مردم برای تبدیل دارایی‌های خود به طلا شکل گرفته است که این بانک اکنون چنین جوی را دامن می‌زند که برخلاف مصالح ملی است. مورد بعدی اینکه نزدیک به 200 سال است تقسیم کار به صورت جدی وارد ادبیات اقتصاد شده اما متاسفانه بانک مرکزی با نادیده گرفتن اتحادیه‌های طلا و جواهر، خود اقدام به فروش سکه طلا می‌کند، در حالی که حتی نتوانسته به منظور خود که همانا کاهش و تعدیل قیمت سکه در بازار است برسد، در حالی که فضای رانتی را برای عده‌ای فراهم کرده تا سکه را به قیمت ارزان دولتی خریداری و آن را در بازار آزاد با نرخ گزاف و سود بالا به فروش برسانند. این موضوع نه‌تنها به اجحاف حقوق واحدهای صنفی طلا و جواهر که طبق قانون و بنا به وظیفه خود سالانه مبالغ بالایی مالیات به دولت پرداخت می‌کنند منجر شده، بلکه چنین روندی موجب می‌شود سیل عظیمی از سودجویان با تقاضاهای کاذب از مراکز شهرها و شهرستان‌های تابع استان‌ها برای خرید سکه به سمت بانک‌ها سرازیر شوند، آنگونه که این موضوع موجب اختلال در فعالیت سیستم بانکی و تعطیلی بانک‌هايي چون بانک ملی قم شد. در این باره رئیس اتحادیه طلا و جواهر استان تهران اقدام بانک مرکزی در فروش سکه آن هم با قیمت پایین‌تر از ارزش واقعی آن را مغایر با سیاست تعدیل قیمت و برچیده شدن بازار دلالان سودجوی این کالا عنوان کرد و به «وطن امروز» گفت: در حالی که ارزش واقعی قیمت سکه بهار آزادی حدود 570 هزار تومان است اما بانک مرکزی چوب حراج به فروش سکه با قیمت 530 هزار تومان زده تا میزان عرضه و تقاضا را در بازار تعدیل کند در حالی که این اقدام بیشتر به بازارگرمی و رانت‌خواری سودجویان در بازار سکه منجر می‌شود. احمد وفادار سیاست بانک مرکزی در قبال فروش سکه با قیمت ارزان را غیرمنطقی دانست و افزود: چنین سیاستی موجب شده سودجویان از شهرستان‌ها به مراکز شهرها و استان‌ها بویژه تهران هجوم آورند و صف‌های طویل کیلومتری برای خرید سکه تشکیل دهند تا از این بازار سودآور استفاده کنند. وی اضافه کرد: روند فعلی حراج سکه از سوی بانک مرکزی نه‌تنها چهره شهرها را با ایجاد صف‌های متراکم در پشت در بانک‌ها ناخوشایند کرده است بلکه این امر موجب شده کارمندان نیز با اخذ مرخصی از محل کار خود، سودآوری سکه را بر وظیفه‌شناسی خود ترجیح دهند و به صف‌های خرید سکه ارزان‌قیمت بپیوندند. وفادار که تجربه 50 سال فعالیت در بازار طلا را در کارنامه خود دارد به ناهمگونی سیاست بانک مرکزی در تعیین نرخ سکه اشاره کرد و گفت: با وجودی که قیمت سکه در بازار آتی اردیبهشت ماه سال آینده 700 هزار تومان تعیین شده است اما بانک مرکزی اکنون این کالای قیمتی را زیر نرخ واقعی خود یعنی حدود 530 هزار تومان در بازار بدون محدودیت عرضه می‌کند. وی با بیان اینکه سکه باید به صورت انبوه در اختیار اتحادیه‌های سراسری قرار گیرد تا آنها نیز به صرافی‌های مجاز شناخته شده و آگاه از بازار عرضه کنند، افزود: تقسیم سکه بین متقاضیان از سوی صرافی‌های مجاز برای تعدیل قیمت آن، راهکاری مناسب و کارشناسانه است چرا که بانک مرکزی هیچگاه نتوانسته در نوسانات قیمتی بازار طلا را ثبات دهد و چنانچه این امر به اتحادیه‌ها واگذار شود بی‌شک سکه با قیمتی حدود 560 هزار تومان به علاوه 10 هزار تومان اجرت ضرب آن، یعنی با نرخی 570 هزار تومانی در اختیار مردم قرار خواهد گرفت. وفادار پیشنهاد کرد: بانک مرکزی باید با تعدیل سیاست‌های خود از راهکارهای علمی کارشناسان اقتصادی و تجربه کار فعالان عرصه بازار طلا چون پیشکسوتان اتحادیه صنف طلا استفاده کند تا با چاره‌اندیشی نسبت به تصمیم‌گیری‌های خود عواقب کار را بسنجد.
400 هزار‌تومان مزد یک‌شب كارتن خوابي مقابل بانك
یک کارشناس اقتصادی نیز نسبت به ۴ معضل اساسی در معاملات سکه و طلا هشدار داد و با اشاره به اینکه رشد قیمت طلا در معاملات آتی بورس‌های جهان متوقف و چشم‌اندازها حاکی از ثبات قیمت جهانی است، بر ضرورت توقف عرضه سکه در بانک‌ها، حذف رانت و عمل به وعده‌های شکستن حباب قیمتی تاکید کرد. محسن علی‌حسینی اظهار داشت: این روزها درباره معاملات طلا و سکه در بازارهای کشور نکاتی تامل‌‌برانگیز و هشدار‌دهنده به چشم می‌خورد. وی تصریح کرد: نخست اینکه ببینیم طلا این روزها در بازارهای دنیا با چه قیمت‌هایی معامله می‌شود، اگر به سایت‌های معتبر طلا مانند «کیت‌کو» مراجعه کنید که معمولا معاملات آتی طلا در آنها انجام می‌شود و متعلق به بورس‌های لندن و نیویورک نیز هست، دامنه قیمت‌ها 1760 تا 1770 دلار است، یعنی برای معاملات آتی سال آینده به هیچ‌وجه قیمتی بالای 1800 دلار برای اونس جهانی طلا نمی‌بینند، حتی برای تحویل طلا در ژانویه سال 2013! وی با بیان اینکه هم‌اکنون قیمت جهانی طلا در دنیا در محدوده ۱۷۳۵ دلار است و معاملات آتی آن با نرخ 1760 تا 1770 دلار در حال انجام است، گفت: این نشان می‌دهد همه تحلیلگران طلا چشم‌انداز قیمت‌های جهانی طلا در دنیا را «ثبات» ارزیابی می‌کنند و قیمت‌های2100 تا 2500 دلار. علی‌حسینی تصریح کرد: چشم‌انداز طلای2500 دلاری تنها زمانی تحقق‌یافتنی است که دنیا به دلیل بحران‌های شدیدی مانند جنگ فراگیر و ناامنی به هم بریزد و سبب شود تقاضای طلا افزایش داشته باشد. وی ادامه داد: مساله بعد قیمت‌های داخلی طلاست. تمام فعالان طلا می‌دانند که 2 عامل در قیمت طلا در کشور اثر‌گذار است؛ اول قیمت ارز و دوم نرخ جهانی طلا یا همان اونس. متاسفانه در ایران وقتی قیمت اونس جهانی بالا می‌رود، مسؤولان تقصیر افزایش قیمت طلا را به گردن اونس جهانی می‌اندازند اما وقتی اونس جهانی کاهش پیدا می‌کند، می‌بینیم کاهشی در بازار داخلی اتفاق نمی‌افتد و قیمت طلا و سکه همگام با اونس جهانی کاهش پیدا نمی‌کند. وي جو روانی حاکم بر بازار سکه و نرخ ارز را 2 دلیل اصلی مقاومت قیمت‌های بازار در برابر روند کاهشی طلا بیان و اضافه کرد: هم‌اکنون اگر کسی سکه داشته باشد، می‌تواند آن را در معاملات آتی تحویل تیر‌ماه سال 91 با قیمت 820 هزار تومان بفروشد، در حالی که این قیمت به شرطی تحقق‌یافتنی است که قیمت اونس جهانی به 2500 دلار و دلار آمریکا به بالای 1450 تومان برسد. وی تاکید کرد: این رخدادها هنوز اتفاق نیفتاده اما تقاضای ایجاد شده در بازار سکه چنین حبابی را به وجود آورده است و حتما کسانی که روی چنین قیمت‌هایی معامله می‌کنند، متضرر خواهند شد. علی‌حسینی اضافه کرد: بانک مرکزی به وعده‌ای که طی هفته‌های اخیر برای از بین بردن حباب سکه داده است باید عمل کند، الان بازار رودرروی بانک مرکزی ایستاده و اگر بانک مرکزی ظرف یک هفته تا 10 روز در این بازار ورود و نظارت کند، حتما حباب سکه از بین خواهد رفت. علی‌حسینی نکته مهم دیگر را فساد ناشی از عرضه سکه دولتی عنوان کرد و افزود: بانک مرکزی باید فروش سکه با 80 هزار تومان اختلاف در شعب بانک ملی را که سبب ایجاد رانت و فساد شده متوقف و عرضه‌ها را با همین قیمت در بانک کارگشایی متمرکز کند. وی افزود: در شرایط فعلی برخی حاضرند شب را پشت در بانک‌ها بخوابند و 5 سکه بخرند و با حباب 80 هزار تومانی از صبح تا ظهر ۴۰۰ هزار تومان در بازار سود کنند. وی تاکید کرد: برای خرید سکه در بانک کارگشایی رقابت می‌شود و اگر بانک مرکزی عرضه سکه را در بانک کارگشایی متمرکز کند به رفع حباب قیمتی کمک شایانی خواهد شد.