جوزف بایدن، معاون رئیس‌جمهور ایالات متحده چندی پیش اذعان کرد: دموکرات‌ها بحران اقتصادی این کشور را دست‌کم گرفته بوده‌اند. این اعتراف بایدن خود گویای وضع فعلی آمریکاست. باراک اوباما که مانند معاون خود جرأت تشریح واقعیات موجود درباره بحران اقتصادی را ندارد سعی دارد با وعده‌های درازمدت از افزایش هجمه‌های اقتصادی علیه خود و حزب دموکرات ممانعت به عمل آورد.
زمانی که باراک اوباما توانست با استناد به بحران اقتصادی آمریکا جان مک‌کین از حزب جمهوریخواه را شکست داده و وارد کاخ سفید شود، کمتر کسی درک می‌کرد که غرب به جای یک مارتین لوترکینگ مصنوعی به یک آدام اسمیت واقعی نیاز دارد! هم‌اکنون دامنه بحران اقتصادی غرب به اندازه‌ای گسترش یافته است که دولت‌ها ناچار شده‌اند به سوسیالیزه کردن اقتصاد کاپیتالیستی خود روی آورند. در این میان حزب دموکرات نیز نشان داده است برنامه مدون و جامع‌الاطرافی جهت مهار بحران اقتصادی ندارد. میزان شغل‌های از دست رفته در آمریکا در سال گذشته، از سال 1945میلادی تاکنون بی‌سابقه بوده است. بحران اقتصادی در ایالات متحده به اندازه‌ای وخیم شده که افرادی مانند زبیگنیو برژینسکی از احتمال وقوع شورش‌های خیابانی در آمريكا خبر داده اند. به راستی چه اتفاقی در وال‌استریت افتاده است؟ آیا به قول رئیس‌جمهور ایالات متحده، خرید مسکن و مساله وام‌های کم‌بهره و درازمدت این بحران را به وجود آورده است یا باید در ماورای آن به دنبال عوامل دیگری بود؟ هم‌اکنون مردم ایالات متحده وضع اقتصادی موجود در کشور خود را به طور مستقیم دنبال می‌کنند. آنها بیش از آنکه خواستار برگزاری سخنرانی‌های اقتصادی در تشریح بحران اقتصادی باشند (مانند سخنرانی اوباما در دانشگاه جورج تاون)، خواستار برداشته شدن گام‌هایی عملی در حل این بحران هستند. پس امیدوار کردن مردم نسبت به آینده و پرهیز از اجرای طرح‌های اقتصادی کوتاه‌مدت، پاسخ این اضطراب و تلاطم عمومی نیست. آنچه امروز در عرصه اقتصادی آمریکا به چشم می‌خورد «تناقض» است ولاغیر! دموکرات‌ها از یکسو ادعا می‌کنند بحران اقتصادی ایالات متحده پایان یافته است و از سوی دیگر نمی‌توانند آمار موجود درباره نرخ بیکاری و... را کتمان کنند. به عنوان مثال لاورنس سامرز، مشاور اقتصادی کاخ سفید ادعا کرده است: اقتصاد آمریکا از پرتگاهی که اوایل سال 2009 به آن نزدیک شده بود، فاصله گرفته است.
لاورنس سامرز که پيش‌تر وزیر خزانه‌داری آمریکا بوده است با اشاره به کاهش سریع میزان تولید، کاهش میزان اعتماد مصرف‌کنندگان و تنش‌های بسیار زیاد در بازارهایی که از کمبود نقدینگی رنج می‌برند، ادعا کرده است: همه این نشانه‌های منفی و نگران‌کننده موجب شد تا پل کروگمن، برنده جایزه نوبل اقتصاد، در ژانویه گذشته درباره خطر وقوع یک رکود اقتصادی بزرگ در جهان هشدار بدهد.
اما واقعیات جاری در ایالات متحده آمریکا با ادعای لاورنس سامرز منطبق نیست. بسیاری از کارشناسان اقتصادی آمریکا معتقدند طرح احیای اقتصادی پیشنهادی باراک اوباما قادر نخواهد بود، آنطور که انتظار می‌رود، اهداف تعیین شده در زمینه اشتغال را تحقق بخشد. در این طرح ایجاد 3 تا 4 میلیون شغل در بخش‌های مختلف اقتصاد آمریکا پیش‌بینی شده است اما تحقق این طرح در عمل بسیار دشوار است.
نرخ بیکاری در آمریکا که در حال حاضر 5/9درصد است در ماه‌های آینده نیز همچنان افزایش خواهد یافت و این مساله‌ای بسیار نگران‌کننده است. باراک اوباما، رئیس‌جمهور آمریکا نیز اعلام کرده است نشانه‌های مثبتی در بازار مالی و پولی آمریکا مشاهده شده و این خبر امیدوارکننده و خوبی است اما بر اساس تجارب تاریخی باید گفت هربار در پی از سرگیری رشد اقتصادی آمریکا، نرخ بیکاری برای چند ماه همچنان افزایش خواهد یافت. در هر صورت رئیس‌جمهور آمریکا نیز به افزایش نرخ بیکاری در ایالات متحده اذعان کرده است. آیا در چنین شرایطی مردم آمریکا در انتظار اثربخشی طرح‌های درازمدت اوباما خواهند ماند؟ پاسخ این سوال کاملا منفی است. جمهوریخواهان ایالات متحده از اصلی‌ترین منتقدان طرح‌های اقتصادی اوباما هستند. نیوت گینگریچ یکی از اصلی‌ترین اعضای حزب جمهوریخواه و رئیس سابق مجلس نمایندگان آمریکا اذعان کرده است سیاست‌های اقتصادی دولت باراک اوباما فقط سبب تشدید دغدغه‌های مردم آمریکا و تصور آینده‌ای تاریک برای آنها شده است. جوزف بایدن، معاون رئیس‌جمهور آمریکا نیز تصریح کرده است مردم باید هزینه‌های بیشتری انجام دهند تا اقتصادآمریکا پویایی بیشتری پیدا کند اما از سوی دیگر شاخص‌های اقتصادی دیگر نگران‌کننده است. به همین علت شاهد آن هستیم که بانک مرکزی آمریکا هشدار می‌دهد احتمال دارد در 5 سال آینده، هیچ فرصت شغلی جدیدی به وجود نیاید. با افزایش مالیات‌ها، دولت نباید انتظار داشته باشد هزینه کردن مردم افزایش یابد. مهم‌تر اینکه آمار و ارقام موجود نیز با ادعاهای اوباما کوچک‌ترین سنخیتی ندارد. چندی پیش رئیس بانک مرکزی آمریکا به کنگره این کشور صراحتا هشدار داده بود بحران اقتصادی تا سال 2010 تداوم می‌یابد. این در شرایطی است که بانک مرکزی آمریکا برای برون‌رفت از بحران و پس از طرح 787 میلیارد دلاری اوباما نرخ بهره این بانک را به نزدیک صفر رساند. قدرت خرید مصرف‌کنندگان آمریکایی طی سال 2008 به کمترین میزان خود از سال 1976 تاکنون رسید. همچنین آمارها از سرعت گرفتن رکود در بازار مسکن حکایت می‌کند، طوری که شاخص قیمت مسکن در آمریکا در ماه فوریه جاری به کمترین میزان در 21 سال اخیر رسیده است. با این تفاسیر اوباما چگونه از بهبود اوضاع اقتصادی ایالات متحده سخن به میان می‌آورد؟! رئیس‌جمهور آمریکا معتقد است کاخ سفید و مردم ایالات متحده مسیری طولانی برای دستیابی به رشد و رونق اقتصادی در پیش دارند ولی در مسیر درستی قرار گرفته‌اند. اما بسیاری از مخالفان اقتصادی اوباما معتقدند، مسیر اصلاح بحران اقتصادی از مجرای محکم و مطمئنی عبور نمی‌کند و همین مساله آینده اقتصادی کاخ سفید را با مشکل مواجه خواهد کرد. اوباما پیش از این به مردم آمریکا قول داده است تا 3 سال آینده بیش از 5/3 میلیون فرصت شغلی در این کشور ایجاد کند اما شواهد و مستندات موجود چنین چیزی را نشان نمی‌دهد. جالب توجه اینکه از زمان تصویب طرح محرک 787 میلیارد دلاری در ماه فوریه تا کنون بیش از 6/1 میلیون آمریکایی شغل خود را از دست داده‌اند. در چنین شرایطی کاملاطبیعی است که مردم ایالات متحده نسبت به بسته‌های محرک اقتصادی رئیس‌جمهور خود اطمینان نداشته باشند.
منبع: باشگاه اندیشه