گروه اقتصادی: رئیسجمهور دیروز به مناسبت نخستین سالگرد اجرای قانون هدفمندی یارانهها به همراه 7 وزیر اقتصادی کابینهاش در جمع استانداران، روسای سازمان امور اقتصادی استانها و اصحاب رسانه حاضر شد تا از عملکرد مطلوب و قابلتوجه اجرای این قانون طی یک سال گذشته صحبت کند. محمود احمدینژاد در این همایش از درخواست صدها کشور برای دریافت نظرات مشورتی ایران درباره اجرای مطلوب قانون هدفمندی یارانهها خبر داد و گفت: بخشی از مخالفتها با اجرای این قانون به خاطر ضعف خودباوری بود و معلوم شد با تلاش و بررسی و تحلیل دقیق میتوان بزرگترین و پیچیدهترین مسائل را حل کرد. وی ادامه داد: تقریبا همه ایراداتی که از قبل میگرفتند معلوم شد پایه و اساس درستی نداشت البته این حرف به این معنی نیست که در اجرای این قانون اشکالی وجود نداشته و بعضی جاها اشکالاتی هم بود. رئیسجمهور ابراز امیدواری کرد تبعات اجرای هدفمندسازی یارانهها در دانشگاهها بسیار گستردهتر باشد. وی با اشاره به تمجید مراکز سیاستگذار جهانی از مدیریت کشورمان در اجرای هدفمندسازی یارانهها گفت: این موضوع امر قابلتوجهی است. خیلی از اینها که الان تمجید میکنند دوست ندارند که به توانمندیهای مدیریتی این مملکت اذعان کنند ولی بارها این موضوع را تکرار میکنند. رئیسجمهور در ادامه سخنان خود تصریح کرد: یکی دیگر از دستاوردهای اجرای هدفمندسازی یارانهها این بود که ملت ایران نشان داد ظرفیت کارهای بزرگی را دارد. بدترین کار در مدیریت کوچک شمردن ظرفیت و توانمندی یک ملت است. احمدینژاد افزود: با توجه به فاصلهای که بین مدیریت اجرایی کشور با مردم افتاده بود، ادبیات هم را متوجه نمیشدند از همینرو میگفتند اگر هدفمند کردن یارانهها را اجرا کنید آشوب میشود اما ما میگفتیم چرا اینگونه قضاوت میکنید و این بیشتر انعکاس درون افراد بود که با اجرای هدفمندسازی یارانهها نشان داد ملت ایران ظرفیت بسیار بالایی دارد. رئیسجمهور کاهش فاصله طبقاتی را از جمله دستاوردهای هدفمند کردن یارانهها برشمرد و خطاب به دستاندرکاران اجرای این قانون تاکید کرد: کاهش فاصله طبقاتی را دستکم نگیرید که این خود یک انقلاب است. احمدینژاد با بیان اینکه با اعتماد به توانمندیهای ملت میتوان به اهداف بزرگ فکر کرد، اظهار داشت: با اجرای هدفمندی یارانهها نوع نگاه به مدیریت اقتصادی در سطح خرد و نگرش مدیریت بنگاهها و تکتک مردم به پول، ثروت، مصرف و انرژی تغییر یافت. وی ادامه داد: یکی از کارهایی که با هدفمندی یارانهها اتفاق افتاد همزبانی مدیران اقتصادی با مردم بود که ادبیات مدیران و ادبیات مردم نزدیک شد و باید آن را حفظ کرده و به متون مدیریتی و اقتصادی ببریم. رئیسجمهور در ادامه سخنان خود با اشاره به تغییرات قیمت سکه و ارز اظهار داشت: شیطنتهایی در بازار سکه و ارز صورت گرفت که جمع و جور میشود و شاید هم طرح فریب باشد.
اثر تورمی هدفمندی3/7 درصد بود
درادامه این همایش که در ساختمان قدیم مجلس شورای اسلامی برگزارشد، وزیر امور اقتصادی و دارایی نیز به تشریح ابعاد و آثار اجرای طرح پرداخت و گفت: با اجرای این قانون رشد اقتصادی کشور معادل سال 89 خواهد بود. سیدشمسالدین حسینی با تاکید بر اینکه دولت توانست برای تورم انتظاری ناشی از هدفمندی یارانهها لنگر قرار دهد، گفت: نرخ تورم 12 ماه منتهی به آبان 1389، 5/12درصد بود که تورم
12 ماه منتهی به آبان سال جاری به 8/19درصد رسیده یعنی تورم سال هدفمندی یارانهها تنها 3/7 درصد بوده که البته همه این تورم ناشی از هدفمندی یارانهها نیست. وی افزود: گرچه برخی از منتقدان فکر میکردند با اجرای هدفمندی یارانهها تورم وحشتناک 70 درصدی و حتی 500 درصدی پدید آید اما پیشبینی دولت افزایش
13 درصدی تورم بود و امروز مشاهده میشود نرخ تورم با اجرای هدفمندی یارانهها تنها 3/7 درصد افزایش یافته است. حسینی تاکید کرد: از طرفی قیمت هر تن کالای وارداتی طی یک سال گذشته بر اثر تورم جهانی 20 درصد افزایش یافته و بخشی از تورم ناشی از تورم وارداتی است.
وی تاکید کرد: رکود اقتصادی که برخی منتقدان آن را نهیب میزدند در اقتصاد کشور رخ نداد و رشد اقتصادی سال 89 به مراتب بهتر از سال 88 خواهد بود و عملکرد رشد اقتصادی 90 نیز در نیمه نخست معادل دوره مشابه سال قبل خواهد بود. حسینی درباره بازار سرمایه گفت: برخی کارشناسان پیشبینی میکردند
6 هزار واحد شاخص کل بازار سرمایه کاهش یابد اما رقم 18 هزار واحدی شاخص بازار سرمایه نهتنها کاهش نیافت بلکه 6 هزار واحد نیز اضافه شد و در حال حاضر به
24 هزار واحد رسیده است. البته ادعا نمیشود که افزایش شاخص کل بازار سرمایه فقط از هدفمندی یارانههاست. وزیر امور اقتصادی و دارایی درباره آثار اجتماعی هدفمندی یارانهها گفت: در حال حاضر وضع 8 دهک درآمدی جامعه بهتر شده است و منطق اقتصادی نشان میدهد رشد هزینهها بین طبقات فقیر کمتر از رشد هزینه در طبقات ثروتمند جامعه بوده است. وزیر امور اقتصادی و دارایی گفت: در حالی که کل اعتبارات عمرانی مصوب در استان ایلام 134 میلیارد تومان بود اما سال گذشته 300 میلیارد تومان یارانه بین مردم این استان توزیع شد، همچنین اعتبار عمرانی استان چهارمحال و بختیاری 127 میلیارد تومان بود که در کنار آن 516 میلیارد تومان یارانه به مردم استان اختصاص یافت. همچنین اعتبار عمرانی استان خراسان جنوبی 140 میلیارد تومان و یارانه به مردم 332 میلیارد تومان، اعتبار عمرانی استان سیستان و بلوچستان 390 میلیارد تومان و یارانه 1240 میلیارد تومان بوده است که این ارقام نشان میدهد قدرت خرید مردم در استانهای کمدرآمد افزایش یافته است. وزیر امور اقتصادی و دارایی با تاکید بر اینکه امنیت غذایی و انرژی مهمترین ماموریت دولتها هستند، گفت: تراز بازرگانی گندم در ابتدای اجرای طرح یک میلیارد و 261 میلیون دلار در سال 88 با کسری مواجه بود که این رقم در سال 89 به 40 میلیون دلار کاهش یافت و برای سال جاری تراز بخش گندم تنها 4 میلیون دلار کسری دارد، یعنی اینکه با اجرای هدفمندی یارانهها تراز تجاری گندم تقریبا صفر شده است. وی با بیان اینکه گزارشها نشان میداد اگر روند مصرف حاملهای انرژی ادامه پیدا میکرد در افق 1404 به واردکننده بنزین تبدیل میشدیم، گفت: در فرآوردههای نفتی سهمیهبندی از سال 86 شروع شد و 5 میلیارد دلار خالص واردات فرآوردههای نفتی کاهش یافته و این رقم در سال گذشته به 3 میلیارد دلار رسید و در 9 ماه سال جاری به 300 میلیون دلار کاهش یافته است از طرفی امکان صادرات فرآوردههای نفتی نیز به دست آمده است. وی تاکید کرد: قانون هدفمندی یارانهها اجرا شد اما نه آشوب اجتماعی در کشور پدید آمد و نه رئیس دولت به زمین خورد و نه حتی توانستند وزیر اقتصادی را برکنار کنند و نه تورم 70 درصدی ایجاد شد.
هدفمندی، رفاه نسبی 80 درصد مردم ایران
دبیر ستاد هدفمندییارانهها نیز در ادامه این همایش از افزایش رفاه 80 درصد مردم کشور با اجرای هدفمندی یارانهها خبر داد و گفت: با اجرای قانون هدفمندی یارانهها گرچه پیشیبینی میشد نرخ تورم بین
12 تا 25 افزایش یابد اما بعد از گذشت یک سال این نرخ با 10 درصد افزایش به 8/19درصد رسیده است. محمدرضا فرزین افزود: سالانه 10 درصد رشد مصرف بنزین در کشور وجود داشت که اگر روند گذشته ادامه پیدا میکرد مصرف بنزین باید به 119 میلیون لیتر در روز میرسید در حالی که سال 86 حدود 5/7میلیون خودرو و
2/5 میلیون دستگاه موتوسیلکت در کشور وجود داشت که در سال جاری 5/12میلیون خودرو و 8 میلیون موتوسیکلت وجود دارد اما در عین حال 44 میلیون لیتر مصرف بنزین کاهش یافته است. فرزین افزود: برای اصلاح قیمتها 80 سناریو در نظر گرفته شده بود که در حال حاضر با اجرای این قانون در بخش بنزین 6 درصد و در نفت و گاز 10 درصد و در نفت کوره 36 درصد کاهش مصرف پدید آمده است. وی افزود: در مدت اجرای هدفمندی یارانهها حدود 4/1میلیون مشترک خانگی و تجاری به مصرف گاز اضافه شد در عین حال رشد مصرف
38/0درصد کاهش یافت در حالی که سالهای قبل از اجرای قانون سالانه 8 درصد افزایش مییافت. فرزین افزود: در بخش گندم 26 درصد کاهش مصرف گندم به چشم میخورد که عمده آن ناشی از کاهش قاچاق گندم است و منافع آن نصیب اقتصاد کشور شده است. دبیر ستاد هدفمندی یارانهها افزود: قیمت حاملهای انرژی طبق قانون باید به 90درصد فوب خلیجفارس میرسید که در حال حاضر هزینه سبد مصرف انرژی براساس فوب خلیجفارس یکصد دلار است در حالی که قیمت متوسط سبد انرژی در کشور 32 تا 34 دلار برآورد میشود و شیب انتخاب شده باعث صرفهجویی در مصرف حاملهای انرژی شد. فرزین درباره آثار رفاهی طرح هدفمندی یارانهها گفت: یارانه نقدی به صورت مساوی بین مردم توزیع شد البته از 2 طریق خوشهبندی و جغرافیایی قصد بر این بود که خانوادههای پردرآمد از دریافت یارانهها حذف شوند اما در نهایت با خوداظهاری 10 میلیون نفر انصراف دادند اما بعدا تعدادی از آنها اضافه شدند. وی گفت: در گروه اول درآمدی جامعه که 320 هزار تومان درآمد دارند اگر یک خانوار 4 نفری 182 هزار تومان یارانه دریافت کند 56 درصد از درآمد خانوار حمایت و افزایش مییابد اما در گروه پردرآمد اگر همین یارانه دریافت شود تنها 5 درصد به درآمد خانوار اضافه شده است. وی تاکید کرد: وضع دهکهای درآمدی در جامعه شهری بهتر شده و ضریب جینی بهبود یافته است و در جامعه روستایی وضع درآمدی دهکها افزایش یافته و 40 درصد جامعه از لحاظ رفاهی وضع بهتری پیدا کردهاند و همچنین مطالعات نشان میدهد 80 درصد جامعه ناشی از اجرای قانون هدفمندی یارانهها رفاه بهتری پیدا کردهاند و ضریب جینی نیز بهتر شده است. فرزین افزود: برای بررسی آثار هدفمندی یارانهها در شرکتها 211 شرکت بورسی در نظر گرفته شد که 15 درصد ارزش تولید ناخالص داخلی را تشکیل میدهند که بعد از اجرای این قانون سهم فروش آنها 27درصد و سود آنها 11 درصد رشد کرده است. همچنین در 6 ماه اول در 26 گروه صنعتی 17 گروه رشد خالص داشته و 65درصد شرکتها رشد کردهاند، حدود 76 درصد از شرکتها رشد سود بیش از رشد فروش و در 23 درصد شرکتها نیز رشد فروش بهتر از رشد سود بوده است. فرزین درباره واردات و صادرات گفت: قیمت واردات 36 درصد افزایش یافته و در عین حال ارزش صادرات غیرنفتی 2/17درصد افزایش یافته است. وی تاکید کرد: تجارت خارجی پارسال تحت تاثیر تحریم بود اما حجم واردات 25درصد کاهش یافته و ارزش واردات 26درصد رشد کرده است.
از تولید حمایت کردیم
همچنین وزیر صنعت، معدن و تجارت نیز در ادامه این همایش با اعلام اینکه وزارتخانهاش از تولید پس از هدفمندی یارانهها حمایت کرده است، گفت: طی یک سال اخیر 2/8 میلیون بازرسی، 440 هزار گزارش مردمی و 640 هزار پرونده تخلف در راستای کنترل بازار صورت گرفته است. مهدی غضنفری با اشاره به اقدامات صورت گرفته در این مدت اظهار داشت: مهمترین وظیفه این وزارتخانه مراقبت و صیانت از تولید و نظارت و کنترل بازار بود که با کمک تولیدکنندگان و اصناف این اقدام صورت گرفت. وی ادامه داد: ذخیرهسازی 900 هزار تن کالا و 7/1 میلیون تن ذخایر استراتژیک برای کنترل بازار از دیگر اقدامات این وزارتخانه برای اجرای بهتر قانون هدفمندی یارانهها بود. وزیر صنعت، معدن و تجارت با اشاره به اصلاح قیمت نان گفت: سابقه تاریخی نشان میداد که نباید قیمت را افزایش دهیم و برخی هم توصیه میکردند که قیمت نان فعلا افزایش نیابد ولی با این اقدام بخش عمدهای از اتلاف منابع در بخش نان کنترل شد و این یکی از بهترین دستاوردهای مرحله اول اجرای قانون بود. وی گفت: برای اصناف 250 میلیارد تومان برای بازسازی در نظر گرفته شده است. وی با بیان اینکه برای برخی از صنایع به دلیل مشکلات به وجود آمده به دلیل افزایش هزینه تولید اجازه افزایش قیمت داده شد، گفت: برای برخی صنایع بین 8 تا 10درصد اجازه افزایش قیمت داده شد. وی با بیان اینکه در این مدت صادرات غیرنفتی افزایش یافته است، گفت: در 8 ماه ابتداي سال جاری صادرات به 4/27میلیارد دلار رسید که نسبت به سال گذشته 7/33درصد رشد داشته است.
راه بهرهوری کشاورزی ۴ ساله طی میشود
وزیر جهاد کشاورزی نیز در همایش نخستین سالگرد اجرای هدفمندی یارانهها با تاکید بر ضرورت سرمایهگذاری در این بخش و بهینهسازی مصرف انرژی تصریح کرد: در بهرهوری کشاورزی راهی که باید 20 ساله طی میشد با اجرای هدفمندی یارانهها ظرف 3 تا 4 سال طی خواهد شد. صادق خلیلیان گفت: گرچه سال گذشته خشکسالی شدیدی در کشور وجود داشت و بارندگی بسیار کم بود اما با این حال هدفمندی یارانهها شروع شد و قیمت حاملهای انرژی از جمله برای بخش کشاورزی اصلاح شد. وی افزود: بسیاری از کارشناسان تصور میکردند اجازه هدفمندی برای بخش کشاورزی با مشکل مواجه است اما در عین حال در 8 ماه ابتداي سال جاری واردات انواع محصولات با 18 درصد کاهش مواجه شد و نیاز کشور از محل محصولات داخلی تامین شد. خلیلیان افزود: با شروع هدفمندی یارانههای بخش کشاورزی به سمت افزایش بهرهوری حرکت کرد.