سام یغموری: «او پوریای ولی نبود. او هیچ‌کس نبود، او خودش بود. بگذار دیگران را به نام او و با حضور او بسنجیم. او مبنا و معنای آزادگی است... و هرگز به طبقه خود پشت نکرد.» جلال آل‌احمد
یک زندگی کوتاه بدون لکه‌ای سیاه... و او به این زمین تعلق نداشت و در تلخ‌ترین یکشنبه تاریخ، به خانه واقعی‌اش بازگشت. در روز هفدهم دی ماه 1346. غلامرضا تختی رفت اما با رفتنش قلب‌ها را ربود و با خود برد. هرگز مانند او تکرار نشد و در این دنیای مه و فسان گرفته، انگار هیچ مانندش خلق نخواهد شد. حالا هرچند روزهای پهلوانی بی او در تقویم خاک می‌خورد اما پهلوان برای همیشه در قلب‌ها زنده است. در قاب‌های پوسیده، هنوز لبخندهای او رنگ نباخته و رنگ نخواهد باخت. پیرمردی، نشسته بر پشت دیوار سرد مزار تختی در ابن‌بابویه، با خود زمزمه می‌کند: «بچه که بودیم می‌گفتند پهلوان رستم. بزرگ شدیم گفتند پهلوان تختی» و این زمزمه که در سرمای نعره‌کشان زمستانی، آرام‌آرام بر کوچه‌های یخ‌زده شهر سرازیر می‌شود. گاه کلمات در توصیف غلامرضای بزرگ عاجزند. این کلمات که 44 سال است روی کاغذ جاری می‌شوند، به ذهن‌ها خطور می‌کنند، مسیر تاریخ را می‌پیمایند تا شاید کمی از بزرگی او بگویند. اما بزرگی تختی، روی این صفحات پوسیده نمی‌گنجد. او یک زندگی کوتاه داشت بدون لکه‌ای سیاه. مهربان، باگذشت و دوست‌داشتنی. پهلوانی که وقتی صحبت می‌کرد گونه‌هایش سرخ می‌شد و حتی وقتی قهرمان بزرگ جهان شد گونه‌های سرخش هرگز رنگ نباخت. واقعیت این بود که او بزرگ شد، به تمام قلب‌ها راه یافت و در زندگی مادی به آنچه می‌خواست رسید اما درد پهلوان اینها نبود. پشت آن چهره شاد، دریای بیکرانی وجود داشت که هیچ کلمه‌ای نتوانست از انتهای آن، پا به دنیای واقعیت‌ها بگذارد. تختی رفت، بی‌آنکه کسی بفهمد واقعیت زندگی‌اش چه بود. حالا همه آنچه از او در تاریخ به جا مانده، چهره معصوم، دل پاک و دستان بزرگواری است که هیچگاه از گرفتن دستی دیگر، آرام ننشست. از او روایت‌های زیادی است که نسل به نسل خواهد چرخید اما هر چه بود، در این ساعات ملال‌آور زندگی، با انسان‌هایی که هیچ شباهتی به تختی ندارند، فقط یک واژه تمام او را توصیف خواهد کرد؛ «جهان پهلوان». همان که وقتی حریف را به زمین کوبید چشمش تر شد که «مادرش آنجا روي سكوها نشسته بود. من جلوي رويش پسرش را شكست دادم. من دلش را شكستم». دیگر کیست که وقتی بفهمد دست حریفش را یارای مقاومت نیست، هرگز به سمتش نرود؟ بله، او فقط آمده بود دست‌های خسته و عذاب دیده را بگیرد و برای همه، مشتی حسرت و خاطره باقی بگذارد. فلسفه حضور تختی آیا همین بود؟ بیاید و زود برود و یکی از بزرگ‌ترین نوستالژی‌های تاریخ را به جا بگذارد. زندگی برای همه ادامه خواهد داشت، بدون پهلوانی که حالا در قاب‌های چوبی، لبخندزنان می‌گوید «پهلوانان نمی‌میرند.» او غلامرضا تختی بود. نقطه سفیدی در سیاهی
بی‌کران تاریخ... .
علاقه به زندگی خصوصی تختی
علاقه مردم به مطلع شدن از زندگی خصوصی و عادت‌های شخصی تختی به حدی بود که باعث شد غالب روزنامه‌های سال 46 توجه خود را به این موضوع معطوف کنند. تا آنجا که کیهان ورزشی با چاپ عکسی از تختی هنگام خواب نوشت: حتما بالش باید به جای زیر سرش روی سرش (تختی) باشد تا به خواب برود. می‌گفت: «عادتی است که در ترکش موفق نشدم».
روزنامه‌های فرسوده
به گفته مسؤول نشریه کتابخانه ملی، بسیاری از روزنامه‌های زمان مرگ جهان پهلوان تختی به علت استفاده زیاد از سوی مردم و محققان فرسوده شده است. از قرار معلوم پیش‌بینی نکرده بودند. دل «شیر» خون شده بود این جمله با حروف درشت وسیاهش مثل تیری زهردار در چشم‌هایم می‌نشیند و آن را به حجم انبوهی از کاغذهای صحافی شده می‌دوزد که دیگر شباهتی به روزنامه ندارند، انگار که روی آنها گرد مرگ پاشیده‌اند. درست مثل همان روزهای تختی. 44 سال پیش. 17دی‌ماه. همان روز بود که کیهان‌ورزشی، با عکس بزرگ و تمام صفحه و تیتر درشت برای نخستین بار خبر مرگ غلامرضا تختی را به جهانیان اعلام کرد و نوشت: «اینجا، جهان پهلوان، برادر شما و عموی بچه‌هایتان آرمیده است. او برادر هر دختری بود. از هر لیلی خواهری می‌ساخت و از هر مجنون یک برادر».
اما خبر مرگ تختی دیر به روزنامه‌های دیگر رسید و آنها با تاخیری چند روزه اخبار خاموشی جاودان جهان پهلوان را چاپ کردند؛ تاخیری که بعدها معلوم شد چندان هم سهوی نبوده است. اخبار مربوط به تلخ‌ترین واقعه ورزشی کشور در آن روز، بیشتر حجم صفحه اول «اطلاعات» را دربرگرفت و این روزنامه در کنار عکس‌های بزرگی از تختی و مردمی که پس از شنیدن خبر مرگ وی مقابل پزشکی قانونی تجمع کرده بودند، در جملاتی کوتاه خلاصه‌ای از علت مرگ تختی را منتشر کرد. «کیهان» در این میان هنگامی خبر مرگ تختی را منتشر کرد که همه مردم از آن باخبر شده بودند. این روزنامه تمام صفحه اول شماره 19 دی ماه خود را با تیترها و عکس‌هایی از تختی پر کرد و ترجیح داد بیشتر به زندگی خانوادگی او بپردازد. کیهان در بخش دیگری از مطالب خود درباره تختی چنین نوشت: «..سفر بی‌بازگشت تختی آغاز شد. بدرقه‌کنندگانش بسیار بودند اما این بار بی‌امید و ماتم‌زده! دیگر انتظار برگشتن او را ندارند. سفری است که با سفرهای گذشته‌اش فرق می‌کند. این مردم هرگز نمی‌توانند با دسته‌های گل به استقبال قهرمان ملی خود بروند اما بی‌شک هرگز یاد تختی را از دل بیرون نخواهند کرد».
خبری از وصیتنامه
اطلاعات همچنین در صفحه 4 شماره 19 دی‌ماه خود متن وصیتنامه تختی را چاپ کرد:
«بسم الله الرحمن الرحیم. سپاس خدای را که برانگیخت بندگانش بر وصیت و درود بر پیغمبر و آل او(ص). خدای در قرآن کریم فرموده هر شخصی که شربت ناگوار مرگ را می‌چشد باید برای سفر دور و دراز تهیه توشه کند.لذا توفیق ربانی شامل حال غلامرضا تختی فرزند رجب شماره شناسنامه 500 از بخش 5 تهران شده در حال صحت بدن و کمال عقل پس از احراز به وحدانیت خدا وصی شرعی و قائم مقام قانونی خود قرار داده برادر ابوینی آقای محمدمهدی تختی را که ثلث مالش را به مصرف دفن کفن و چهلم او برساند و مابقی این ثلث را به دو خواهر و یک برادرش بدهد و دوسوم مالش را طبق قانون بین وراثش تقسیم کند».
جوانمردی
جوانمردی جهان پهلوان تختی نکته‌ای بود که همه روزنامه‌ها در سالمرگ وی بسیار به آن پرداختند.کیهان ورزشی در شماره17 دی‌ماه خود در صفحه 6 با چاپ عکس بزرگی از تختی در میان زلزله‌زدگان بویین زهرا نوشت: «آسیب‌دیدگان زلزله بویین‌زهرا نیز از جوانمردی و فداکاری وی بی‌نصیب نشدند. او به اتفاق دوستان خود صندوقی در بغل گرفت و از مردم توانا استمداد کرد. ثمره همت و کوشش او چندین خانه بود که در جاده همدان بنا شد». «اطلاعات» نیز اینچنین از تختی قدردانی کرد: «او خورشیدی بود که غروب کرد و مردی بود که به صورت افسانه تا ابد باقی خواهد ماند.» و این حقیقتی انکارناپذیر است.