گروه سیاسی: هیات آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به ریاست هرمن ناکارتس، معاون مدیرکل در امور پادمان‌ها بامداد روز گذشته به منظور انجام دیداری 3 روزه وارد تهران شد. ناکارتس، ریاست تیمی 6 نفره از آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را برعهده دارد که قرار است از روز یکشنبه تا سه‌شنبه با مقامات ایران مذاکره کنند. معاون آمانو قبل از ترک وین در فرودگاه به خبرنگاران گفت: «ما از تهران انتظار داریم با آژانس درباره برنامه هسته‌ای بحث‌برانگیز خود گفت‌وگو کند.» وی همچنین اظهار کرد: «ما برای آغاز گفت‌وگو با ایران که باید از مدت‌ها قبل آغاز می‌شد، بی‌تاب هستیم». ناکارتس موضوع «بعد نظامی احتمالی برنامه هسته‌ای» ایران را محور گفت‌وگوهای خود با مقامات کشورمان عنوان کرد. پیش از این علی‌اصغر سلطانیه، نماینده کشورمان در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گفته بود: این هیات برای انجام مذاکرات و گفت‌وگو پیرامون موضوعات مورد نظر آژانس به تهران سفر می‌کند. وی این سفر را نشانی دیگر از شفافیت در برنامه‌ها و فعالیت‌های هسته‌ای ایران و تعامل کشورمان با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی برشمرد. البته حضور بازرسان آژانس در کشورمان پس از ترور شهید مصطفی احمدی‌روشن حساسیت دانشجویان و محافل سیاسی را برانگیخته است. در همین راستا بامداد یکشنبه ده‌ها تن از دانشجویان تهراتی در اعتراض به ورود کارشناسان آژانس در فرودگاه امام تجمع کردند. این تجمع‌کنندگان دست‌نوشته‌هایی با مضمون «انرژی هسته‌ای حق مسلم ماست»، «کشتار دانشمندان هسته‌ای ایران را متوقف کنید»، « آژانس انرژی اتمی متهم ردیف اول شهادت دانشمندان ایرانی است»، «تروریست‌ها اطلاعات دانشمندان ایرانی را از گزارش‌های آژانس برداشتند» و... به همراه تصاویر دانشمندان شهید ایرانی از جمله شهيدان عليمحمدي، شهریاری، رضایی‌نژاد و احمدی‌روشن و فرزندان خردسال و خانواده‌های آنان را در دست داشتند. دانشجویان معتقدند بازرسان سازمان انرژی اتمی برخلاف قوانین بین‌المللی اطلاعات محرمانه مربوط به موضوع هسته‌ای کشورمان را در اختیار نهادهای امنیتی و اطلاعاتی غربی قرار می‌دهند و این کشورها از این اطلاعات علیه جمهوری اسلامی استفاده می‌کنند. این در حالی است که پس از ترور مصطفی احمدی‌روشن از سوی برخی مقامات کشورمان بر نقش آژانس انرژی اتمی در اقدامات علیه دانشمندان هسته‌ای ایران تاکید شده است. اسحاق آل‌حبیب، معاون نماینده ایران در سازمان ملل، اوایل بهمن ماه در یکی از جلسات فرعی شورای امنیت مطرح کرد که تروریست‌ها «احتمالا» برای ترور مصطفی احمدی‌روشن که هفته گذشته به قتل رسید از اطلاعاتی استفاده کرده‌اند که از سازمان ملل متحد به دست‌شان رسیده است.آل‌حبیب در این جلسه از جمله این منابع اطلاعاتی به فهرست تحریمی‌ها در همین شورا و همچنین مصاحبه‌هایی اشاره کرد که آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای با مسؤولان اتمی ایران انجام داده است. آل‌حبیب با بیان اینکه بازرسان آژانس اخیرا با مصطفی احمدی‌روشن دیدار داشته‌اند، گفت: اين حقيقت وجود دارد که ارگان‌هاي سازمان ملل بويژه شوراي امنيت کاستي‌هاي زيادي از جمله در حفظ اسرار مربوط به بازرسي‌هاي تاسيسات هسته‌اي در چارچوب قوانين، مقررات و رويه‌ها دارند و درباره ترور اخير اين گمان قوي وجود دارد که سازمان‌هاي تروريستي از اطلاعات به دست آمده توسط ارگان‌هاي سازمان ملل شامل فهرست تحريم‌هاي شوراي امنيت و مصاحبه‌هاي انجام شده توسط آژانس بين‌المللي انرژي اتمي با دانشمندان هسته‌اي کشورمان استفاده کرده باشند و اين امر به عوامل خارجي تروريست براي شناسایي و انجام اعمال کينه‌توزانه خود کمک کرده باشد. شهيد احمدي‌روشن اخيرا با بازرسان آژانس بين‌المللي انرژي هسته‌ای ملاقات کرده بود که اين امر مي‌تواند نشانه‌اي از آن باشد که ممکن است آژانس بين‌المللي انرژي اتمي در درز اطلاعات مربوط به تاسيسات و دانشمندان هسته‌اي کشورمان نقش داشته باشد. پیش از این علی‌اکبر صالحی، وزیر امور خارجه نیز درباره نقش آژانس انرژی اتمی در ترور دانشمندان هسته‌ای کشورمان گفته بود : آژانس طبق اساسنامه خودش حق ندارد اطلاعات مربوط به كشورهاي عضو را اعلام كند. متاسفانه آژانس نسبت به اين امر درست عمل نكرده است. البته آمانو يكي، دو بار عذرخواهي كرده ولي عذرخواهي فايده‌اي ندارد و باید اقدامي جدي در اين زمينه در آژانس انجام گيرد كه اطلاعات مربوط به همه كشورهاي عضو و نه فقط ايران كه اطلاعاتي ملي است حفظ شود، زيرا اين اطلاعات فقط براي آژانس و كارشناسان آن است. صالحي در ادامه گفته بود: آژانس قبل از صدور آخرين گزارش خود، اين گزارش را با 5 كشور عضو شوراي امنيت در ميان گذاشت در صورتي كه حق نداشته اين كار را انجام دهد. با این حال آژانس بین‌المللی انرژی اتمی مدعی است اطلاعات محرمانه درباره دانشمندان ایرانی را به کشورهای غربی نداده است.
خوش‌بینی صالحی به نتایج سفر هیأت آژانس
علی‌اکبر صالحی، نتایج سفر هیات بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به ایران را خوشبینانه ارزیابی کرد و از پاسخ جلیلی به نامه اشتون در آینده نزدیک خبر داد. علی‌اکبر صالحی که در اتیوپی بسر می‌برد در پاسخ به سوالی درباره سفر هیات بازرسان آژانس به ایران گفت: هیات بلندپایه‌ای از آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به ایران آمده و مقدمات لازم فراهم شده است. صالحی نسبت به نتایج سفر هیات بازرسان آژانس به ایران ابراز امیدواری کرد و افزود: ما نسبت به ماموریت این هیات و نتایج کار آن بسیار خوشبین هستیم. هماهنگی‌های لازم به وجود آمده است. در مجموع نسبت به موضوع هسته‌ای ایران خوشبین هستیم. وی همکاری ایران با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را شفاف و خوب ارزیابی کرد و گفت: موضوع هسته‌ای در بستر و مسیر خوبی قرار گرفته و همکاری ما با آژانس همکاری خوب، نزدیک و وسیعی بوده است. ما همواره سعی کرده‌ایم شفاف‌سازی را به عنوان یکی از اصول همکاری‌های خودمان با آژانس قرار دهیم و در این سفر هم هیات آژانس سوالاتی دارد که به این سوالات پاسخ لازم داده خواهد شد. رئیس دستگاه دیپلماسی در پاسخ به سوال دیگری درباره مذاکرات ایران با گروه 1+5 و تعیین زمان و مکان آن گفت: همانطور که قبلا گفتم ایران آمادگی خود را برای شرکت در گروه 1+5 اعلام کرده و مکان و زمان آن را جناب آقای جلیلی قرار است طی نامه‌ای به خانم اشتون اعلام کند. وی از پاسخ جلیلی به نامه اشتون در آینده نزدیک خبر داد و گفت: در نامه‌ای که در روزهای آینده جناب آقای جلیلی ارسال خواهد کرد، در ارتباط با مکان و زمان مورد نظر ایران هم نظر داده خواهد شد. وی افزود: ممکن است نظرات دیگری هم جناب آقای جلیلی صلاح بدانند در نامه خود منعکس کنند. صالحی اظهار امیدواری کرد مذاکرات آینده ایران با گروه 1+5 موفقیت‌آمیز باشد: «من فکر می‌کنم نشست 1+5 این بار نشست موفقی باشد چون به هر حال احساس می‌شود که طرف مقابل هم علاقه‌مند است یک برون‌رفتی پیدا شود.» وی افزود: جمهوری اسلامی ایران کمافی السابق همواره اعلام می‌کند آمادگی دارد برای اینکه موضوع هسته‌ای ایران ان‌شاءالله به نحو مقتضی پایان یابد. وی ماهیت موضوع هسته‌ای ایران را شفاف خواند و با رد هرگونه فعالیت سری ایران تاکید کرد: ما چیزی برای اختفا نداریم. همه چیز ما مکشوف است. فعالیت سری نداریم و اگر داشتیم هیچ وقت با قدرت و قوت صحبت نمی‌کردیم. اینکه از خودمان مطمئن هستیم دلیل آن است که فعالیت هسته‌ای ما فعالیتی شفاف و روشن است. صالحی با اشاره به طرح گام به گام روسیه و موضوع هسته‌ای ایران آن را نشانه‌ای برای درستی مسیر مذاکرات ارزیابی کرد و گفت: ورود روسیه به قضیه با جدیت بیشتر و پیشنهاد طرح گام به گام مسکو همه اینها علائمی است که ما در مسیر درستی قدم برمی‌داریم.
ایران از آژانس تضمین امنیتی بگیرد
دکتر الهام امین‌زاده، حقوقدان و استاد دانشگاه تهران با اشاره به احتمال درز اطلاعات ایران توسط آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گفت: ایران باید نسبت به تضمین‌خواهی از آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اقدام کند. وی ادامه داد: این بدین معناست که اگر بازرسان آژانس به ایران می‌آیند و از مراکز هسته‌ای ایران بازدید می‌کنند یا ایران اطلاعات و اسنادی را به آژانس ارائه می‌دهد پیش از آن نسبت به اخذ تضمین‌های کتبی از آژانس درباره عدم افشای آن اقدام کند و در صورت نقض این تضمین کتبی به مقام‌های قضایی بین‌المللی مراجعه کرده و نظر آنها را نسبت به عدم امانتداری آژانس و اینکه یک سازمان بین‌المللی خود منشأ اختلاف و دشمنی شده، جویا شوند. دکتر امین‌زاده در گفت‌وگو با دیپلماسی ایرانی ادامه داد: اما پیش از این اقدام، فاز فعلی که ساده‌تر هم هست این است که تضمین‌های کتبی را از آژانس بخواهیم. این کار هیچ ممنوعیتی در عرصه بین‌المللی ندارد. یعنی هیچ جایی نیامده است که بی‌کم و کاست و بی‌چون و چرا اسناد و اطلاعاتی که امنیت ملی یک کشور یا جان اتباع این کشور را به خطر می‌اندازد، در اختیار سازمانی قرار گیرد بدون اینکه نسبت به محرمانه ماندن آن اطمینان یابند یعنی چنین دستوری نیامده است که این اطلاعات به این صورت و بدون در نظر گرفتن مسائل امنیتی در اختیار آژانس قرار گیرد.