«بازي خوبي بود، حملات زيادي داشتيم و حريف حرفي براي گفتن نداشت اما با اشتباه فاحش داوري، ما اين بازي رو باختيم.» اين جملهاي است كه هر هفته و پس از پايان بازي در ليگ برتر ايران، مربي تيم بازنده به حق يا ناحق اين جمله را بر زبان ميآورد. چه زماني ميتوانيم روزي را ببينيم كه آنقدر اشتباهات داوري در ليگ ايران كاهش يافته است كه 90 هم مجبور میشود بحثهاي كارشناسي فني بازيهاي ليگ را مجددا راهاندازي كرده و بحثهاي آموزندهاي را براي فوتبالدوستان و مربيان هميشه معترض ليگي به نمايش بگذارد؟
جوابهاي بسياري ميتوان براي اين سوال يافت:
1- كلاسهاي داوري كه در سطح بالايي با حضور اساتيد بينالمللي در ايران برگزار شود بسيار كم است و اغلب با استفاده از كارشناسان داخلي، اينگونه كلاسها طي مدت كوتاهي برگزار ميشود.
2- تسهيلاتي براي حمايتهاي داوري وجود ندارد. يكي از مسائلي كه هر داور بايد در اين زمينه ذهنش آرامش خاطر داشته باشد، مساله « امنيت» است كه پس از پايان بازي معمولا هيچ داوري اين مساله را دارا نيست كه سالم به مقصد مورد نظر برسد، چه برسد به اينكه بخواهد سر راه بنزين هم بزند. آن يك پروژه ديگر است!
3- رئيس كميته داوران ليگ برتر انگلستان حقوق هر داور را براي قضاوت در يك مسابقه ليگ برتر 1500 پوند در نظر گرفته است و حقوق هر داور در ليگ ايتاليا 1500 دلار است، معادل حدود 2 ميليون تومان ايراني!
رئيس كميته داوران ليگ انگلستان ميگويد: دستمزد داوران را بايد افزايش دهيم تا در تقابل با بازيكنان و حقوقهاي بالايشان احساس حقارت نكنند، البته در اين زمينه هم كارايي مثبتي از داوران انتظار داريم. بازيكني كه هفتهاي 200 هزار پوند درآمد دارد، حقوق داور هم با توجه به فعاليتش بايد در اين ليگ بالا باشد.
در ليگ ايران اما همهچيز متفاوت است. بازيكن ايراني كه 700 ميليون تومان براي يك فصل قرارداد ميبندد، روزانه معادل یک ميليون و 900 هزار تومان دستمزد دريافت ميكند. در صورتي كه تا همين فصل پيش يك داور براي هر قضاوت فقط 150 هزار تومان دريافت ميكرد كه اين حقوق در اين فصل به 450هزار تومان رسيده است كه با توجه به وضع فوتبال و جابه جايي مالي كه در اين رشته انجام ميشود و شرايط اقتصادي كشور، اين حقوق بسيار ناچيز است.
4- كميته داوران هم در اين زمينه مقصر است.
وقتي داوري اشتباه تاثيرگذار در ديداري را انجام ميدهد معمولا يا محروم نميشود يا اگر هم محروم ميشود( به مدت يك يا 2 بازي)، نايبرئيس كميته داوران اصلا اين موضوع را اعلام نميكند.
اين تابوها بايد شكسته شود. داوران بزرگ بویژه در ليگ ايران از حاشيه امنيت بالايي برخوردار هستند و معمولا محروميتي انتظارشان را نميكشد. وقتي داوري با اشتباهش نتيجه بازي را عوض ميكند بايد از سوي كميته داوران اسامي داوران محروم هم اعلام شود.
وقتي تنها تفريح مردم بویژه جوانان، با اشتباه تاثيرگذار يك داور تبديل به بهانهاي براي ياس و نااميدي ميشود، سرانجام آن شكستن صندليها و فحاشي است كه به داور ميشود. كلاسهاي موثر داوري، امنيت بالا براي داوران، قضاوتهاي صحيح داوران و كارهاي فرهنگي همه و همه به هم به صورت زنجيروار متصل است. به قول جواد خياباني: صندليهاي بيگناه آزادي(!) گناهي ندارند.