شناخت غرب خیلی مهم است و از جنبه‌های مختلف اهمیت دارد. مثلا یکی از این جنبه‌ها این است که در تصمیمات مهمی که در کشور گرفته می‌شود، همواره نگاه به این است که در غرب چه می‌گذرد. در جلسات مختلف تصمیم‌گیری و در نهادهای مختلف کشور و همچنین در بسیاری از سطوح میانی، در حالی که همه می‌گویند غرب با مشکلات فراوانی دست و پنجه نرم می‌کند و آن را تخطئه می‌کنند اما هنگامی که کار به تصمیم‌گیری می‌رسد، ناگهان می‌بینیم استدلالات از غرب می‌آید و اینکه در غرب و چیزی که از آن به عنوان کشورهای پیشرفته یاد می‌شود، چه می‌گذرد و ما چه کنیم. باید یک‌بار و برای همیشه این واژه کشورهای پیشرفته را به فراموشی بسپاریم. آن کشورها پیشرفته نیستند، بلکه کشورهایی هستند که از نظر فناوری (عمدتا فناوری‌های فیزیکی و برخی در فناوری‌های اجتماعی)، پیشرفت کرده‌اند و برخی از آنان نیز در علوم تجربی (که معادل science است و با علم به معنای کلی فرق دارد) پیشرفت‌هایی داشته‌اند. برخی کشورها در فناوری‌های فیزیکی رشد فراوانی داشته‌اند (نظیر آمریکا) در حالی که مثلا همین کشور در بخش قابل توجهی از فناوری‌های اجتماعی که به سامان و نظم‌دهی زندگی اجتماعی آنان مربوط می‌شود پیشرفت خوبی نداشته است (مثلا نظام تامین اجتماعی آنجا در سطح بسیار نازلی در مقایسه با بسیاری از کشورهای اروپایی قرار دارد و...). حال این کشورهای به اصطلاح غربی در زمینه‌های فراوان دیگری با هم تفاوت دارند که این تفاوت‌ها خود را در تصمیم‌‌هایی که در کشور گرفته می‌شود نشان نمی‌دهد. به طور خاص، هنگامی که بحث در زمینه تصمیم‌گیری در حوزه علم و فناوری در کشور مطرح است، نگاه به غرب بسیار پررنگ می‌شود و در این میان جالب است که چون یک پیش‌فرض یکسان وجود دارد که تمام کشورهای غربی تقریبا مثل هم هستند، مثال‌های مختلفی از کارهایی که جاهای مختلف انجام داده‌اند آورده می‌شود و در نهایت تقریبا کارهایی که در کشورهای مختلف غربی انجام شده است، تماما در کشور ما پیاده‌سازی می‌شود و ملغمه‌ای ایجاد می‌شود که با نیازها و ویژگی‌های بومی ما در بسیاری از موارد همخوانی ندارد.
مثلا اگر برخی جاهای دنیا پارک‌های علم و فناوری دارند، ما در همه جا پارک علم و فناوری ایجاد می‌کنیم، اگر برخی جاهای دیگر مراکز رشد دارند، ما هم مراکز رشد را همه جا دایر می‌کنیم، اگر در جاهایی آینده‌پژوهی مهم شده، همه دانشگاه‌های ما رشته آینده‌پژوهی دایر می‌کنند و... . شناخت غرب خیلی مهم است و متاسفانه بسیاری از این تصمیم‌گیری‌ها با یک شناخت کاملا نادرست صورت می‌گیرد. بعضا کار بدانجا می‌رسد که یکی می‌گوید در آمریکا بدین‌شکل است و دیگری می‌گوید در فرانسه و انگلستان به شکل دیگری و در نهایت برای اینکه نظر همه جلب شود، هر دو شکل را در کشور اجرا می‌کنیم. فقط کافی است مد شود که در غرب فلان چیز هست یا بدین شکل است و یکی ادعا کند که این حلال تمام مشکلات است، آنگاه در کشور ما همان چیز مثل قارچ همه‌جا سبز می‌شود. حال این نگاه به غرب در مدیران میانی کشور را قرار دهید در کنار نگاه رهبری که حتی در استفاده از واژه‌های مختلفی که از غرب آمده‌اند نیز دقت دارند تا اینکه محتوایی ایفاد شود که مبتنی بر نیاز بومی و فرهنگ دینی ما باشد. این از ملغمه تصمیم‌گیری اجتماعی و کارهایی که سیاستمداران و سیاستگذاران ما انجام می‌دهند. در تصمیم‌گیری‌های فردی نیز همین‌طور است. تقریبا شخصی را نمی‌توان پیدا کرد که تحلیلی و نگاهی از غرب و کشورهای پیشرفته برای خود نداشته باشد و آن را مبنای تصمیم‌گیری‌ها و قضاوت‌های خود قرار ندهد. این مساله شاید آنقدر عیان باشد که دیگر نیازی به شرح و بسط نداشته باشد و تقریبا همه هرروزه درباره تفاوت ایران و غرب اظهار نظر می‌کنند و بعد تحلیل‌های خود را ارائه می‌دهند. بعد این تحلیل‌ها مبنای قضاوت‌ها و رفتارها می‌شود و در جاهایی مختلف، افرادی که خود را خبره و صاحب‌نظر نیز می‌دانند، با اشاره به اینکه غرب چگونه است و چقدر خوبی دارد، شروع به عیب‌جویی از کشور و سیستم درونی می‌کنند و همه چیز را به باد انتقاد می‌گیرند. غرب به مانند یک بهشتی تصویر شده و گویی در آنجا دیگر رنج و غمی نیست، همه به سادگی و خوبی زندگی می‌کنند و دیگر اثری از مشکلات فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و... نیست. همه منظم، همه مرتب، همه با ادب، همه در رفاه بالا و مهم‌تر از همه اینها، همه انسان‌های فرهیخته، بدون مشکل و چه بسا بسیار بهتر از ما و مسلمان‌تر هستند، اگرچه به ظاهر مسلمان نباشند. غربزدگی یک معضل جامعه ما است، در سطوح مختلف و ریشه مشترک آن عدم شناخت صحیح از غرب است. چه مردم و چه تصمیم‌گیران، نیاز دارند که غرب را مجددا بازشناسی کنند و این نوشتارها به دنبال این هدف است. لذا برخلاف کتاب غربزدگی جلال آل‌احمد که به دنبال واکاوی عمیق تاریخی، فرهنگی و اجتماعی غربزدگی ما است، این نوشتارها به دنبال ارائه تصویر دنیای غرب است و یکی از اصلی‌ترین ریشه‌های غربزدگی را در تصویر نامناسب ارائه شده از غرب می‌داند. عدم شناخت صحیح غرب باعث می‌شود آنجا خود را بهشت بنمایاند. عدم شناخت صحیح غرب باعث می‌شود تصمیم‌گیران فکر کنند کارهایی که در آنجا می‌شود مبتنی بر فکر و تصمیم و پژوهش جدی است. عدم شناخت صحیح غرب باعث می‌شود یک ایده‌آل ذهنی درست کنیم و آن را غرب بنامیم و سپس به وسیله آن کشور خودمان را بکوبیم. شناخت صحیح غرب یک ضرورت جدی است... .
*دکتراي سياستگذاري علم و تكنولوژي،
برایتون انگلیس