زیبا اکبرزاده: پس از تلاشهای پیگیرانه ائتلاف ضدسوری سران عرب و غرب در شورای امنیت برای تهیه و تصویب پیشنویس جدید علیه سوریه، روسیه و چین روز شنبه و برای دومین بار آن را در شورای امنیت سازمان ملل متحد وتو کردند. به گزارش رویترز، عصر روز شنبه پیشنویس ضدسوری که از برکناری بشار اسد، رئیسجمهوری سوریه حمایت میکرد به رای گذاشته شد و نمایندگان روسیه و چین با رای منفی خود درباره این قطعنامه از حق وتو استفاده کردند. روسیه و چین با رای منفی خود ائتلافی را شکستند که متشکل از اتحاد آمریکا، فرانسه، انگلیس و سران عرب شامل کشورهای مراکش، بحرین، عربستان، کویت، قطر، اردن، لیبی، عمان و امارات متحده عربی و نیز پرتغال، توگو و ترکیه بود. کشورهای آفریقای جنوبی، پاکستان و آذربایجان نیز در این رایگیری حضور داشتند که هر 3 این کشورها در جبهه روسیه و چین بودند. اقدام چین و روسیه از نگاه ناظران آب سردی بر آتش آمریکا، همپیمانان غربی و همراهی اتحادیه عرب توصیف شده که قصد داشتند با ایجاد یک جنگ داخلی در سوریه، دولت اسد را مجبور به برکناری کنند. موضع مخالف روسیه در حالی اتخاذ شد که سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه روز شنبه ساعاتی قبل از رایگیری با همتای آمریکایی خود هیلاری کلینتون دیدار کرد. در این دیدار کلینتون تمام سعی خود را به کار برد تا روسیه را در این موضع ضدسوری با خود همراه کند. لاوروف در این دیدار هشدار داد این پیشنویس بدون اصلاحات روسیه و چین رسوایی بزرگی برای آمریکاست و اگر آمریکا میخواهد رسوایی جدیدی به بار بیاورد، آن را به رای بگذارد. به گزارش الحیات، مهمترین علت وتوی قطعنامه اخیر از سوی مسکو گنجانده شدن مساله جدول زمانبندی در مساله روند انتقال قدرت در سوریه بود که مقامات روسی تاکید داشتند این جدول زمانبندی که از سوی اتحادیه عرب پیشنهاد شده در قطعنامه گنجانده نشود. چین نیز شورای امنیت را غافلگیر کرد. طبق این گزارش، زمانی که رئیس دورهای شورای امنیت از مخالفان پیشنویس خواست دستان خود را بالا ببرند، دست لی باودونگ، نماینده چین در کنار دست ویتالی چورکین، نماینده روسیه بالا رفت. لي باودونگ در این نشست عنوان داشت: كشور من عليه پيشنويس اين قطعنامه راي داد تا زمينه را براي دستيابي به راهكار درست درباره روند سياسي و حل و فصل مساله سوريه فراهم آورد. وي در ادامه افزود: اعمال فشار بيشتر به نظام حاكم سوريه ميتواند مساله اين كشور را پيچيدهتر كند. محمد لولیشکی، نماینده مراکش در سازمان ملل که کشورش نقش اساسی در تدوین پیشنویس قطعنامه ضدسوری داشت، از وتوی این قطعنامه بشدت ابراز خشم و تاسف کرد. هیات نمایندگی انگلیس و ژرار آرو، نماینده فرانسه در سازمان ملل نیز وتوی قطعنامه ضدسوری را برنتابیده و خشم خود را از شکست تلاشهای ضدسوری خود ابراز کردند. در مقابل سوزان رایس، نماینده آمریکا از موضع مخالف روسیه و چین برآشفته شد و با انتقاد از وتوی روسیه و چین عنوان داشت موضع این دو کشور مشمئزکننده است. در این حال بشار الجعفری، نماینده سوریه با استقبال از رای روسیه و چین در پاسخ به رایس گفت: من به رای اعضای شورا احترام میگذارم ولی آیا از 60 وتویی که آمریکا علیه روند صلح منطقه به سود اسرائیل و علیه فلسطین استفاده کرده است نیز ابراز انزجار میکنید؟ این پاسخ الجعفری فقط سکوت و خروج فوری نماینده آمریکا از سالن شورای امنیت را در پی داشت. آمریکا بیش از 10 ماه است که تلاش میکند قطعنامهای علیه سوریه در شورای امنیت را از تصویب بگذراند و راه استفاده از بند هفتم سازمان ملل (مداخله نظامی) را باز کند. كاخسفید با محول كردن عملیات اجرایی طرح و راهبرد ضدسوری خود به اتحادیه عرب درصدد بود با تصویب قطعنامه و باز شدن راه مداخله نظامی در سوریه، افكار عمومی جهان را مجاب كند كه آمریكا به درخواست اتحادیه عرب لشكركشی میكند. در چارچوب این ماموریت آمریكایی محول شده به اتحادیه عرب، همچنین آمریكا محاسبه كرده بود اگر چین و روسیه با برگه وتو وارد میشدند، اعلام كند وتوی مسكو و پكن شکست اتحادیه عرب است. اتحادیه عرب با تحمل این ناكامی نشان داد هوش و راهبرد لازم برای مشاركت در تصمیمگیری و تصمیمسازیهای حساس بینالمللی را ندارد و بیشتر نقش مهره را یافته است، بهگونهای كه پس از اعلام وتو، نمایندگان كشورهای اروپایی خود را كنار کشیدند. در چارچوب همین نگاه استفاده ابزاری از اتحادیه عرب توسط آمریكا و غرب، تحلیلگران در سازمان ملل معتقدند دلیل دشمنی با دمشق فقط محدود به حمایت از مقاومت نیست بلكه این كشور سدی مستحكم در برابر سیاستهای اشغالگری رژیم صهیونیستی و پشتوانهای محكم برای مرزهای دیگر كشورهای عربی است. كارشناسان معتقدند اتحادیه عرب حتی از این واقعیت آشكار و ساده نیز آگاهی ندارد كه بركناری اسد از قدرت، تقویت مواضع تلآویو در برابر جهان عرب است كه خود نیز در این دایره قرار دارند و در صورت وقوع چنین اتفاقی باید بخش بزرگی از منافع آینده و احتمالا خاك خود را در اختیار دشمنان كنونی دمشق قرار دهند.
حمايت مردم سوريه از موضع چين و روسيه
مردم سوریه شنبهشب و در پی وتوی قطعنامه پیشنهادی در شورای امنیت از جانب روسیه و چین، با آمدن به خیابانها در دمشق، ناکامی سران عربی و غربی را جشن گرفتند. به گزارش رسانههای سوریه، مردم سوریه که تصاویری از بشار اسد و پرچمهای این کشور را در دست داشتند از موضع روسیه و چین در وتوی قطعنامه غرب علیه سوریه تشکر کردند. حمایت از اصلاحات و تصمیمهای مستقل ملی در سوریه و رد هرگونه مداخله خارجی در این كشور از دیگر شعارهای شركتكنندگان در تظاهرات حمایتی از روسیه و چین در دمشق بود. بر اساس اعلام خبرگزاری سانا نیز شماری از اهالی شهر لاذقیه در غرب این كشو شنبهشب با حضور در میدان المزرعه شعارهایی در حمایت از روسیه و چین سر دادند. مردم همچنین شعارهایی در حمایت از ارتش و نیروهای امنیتی و نقش آنان در حفظ امنیت و ثبات و مقابله با افراد و گروههای مسلح سر دادهاند. در همین حال به دنبال استفاده روسیه از وتو، یك مسؤول ارتش آزاد سوریه در اظهاراتی كه در پایگاه اینترنتی «تحتالمهجر» منتشر شد، اعلام كرد: در صورت دست برنداشتن مسكو از ادامه حمایتهای خود از نظام بشار اسد منافع این كشور را در سوریه مورد هدف قرار خواهد داد.