
شادی رستمی: «کلاشینکف»، آخرین فیلم سهیلی که در جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد تلاش میکرد با طرح شوخیهای نامتعارف و هنجارشکن صاحب یال و کوپالی شود. حالا که فیلم به اکران عمومی راه یافته، موفق شده بعد جدیدی از لمپنیسم را در سینما متجلی کند. سهیلی پیش از این در ژانر اکشن ید طولایی داشته و با «چهار چنگولی» و «ازدواج در وقت اضافه» در مرغزار طنز هم سبزهای گره زده است. این متن قرار بوده خلاصه کلاشینکف باشد:
یک شهر شلوغ... یک مرد تنها... هزار کوچه بنبست
در کلاشینکف سازنده ملغمهای تند و تیز و رکیک از بدترین الفاظ ممکن با حجم زیادی از خون، لاتبازی و خشونت ترکیبی را به خورد مخاطب میدهد. با وجودی که در کارنامه سهیلی آثار نهچندان درخوری چون شب برهنه، سهراب و غوغا هست، سهیلی این بار پا فراتر گذاشته و ظرفیتهای اروتیک اثرش را افزایش داده است. برای این کار هم هیچ باکش نیست که از قهرمانان فیلمفارسی قدیم وام بگیرد، فردینی بسازد که خود عشق علی بیغم را دارد و اسطورهاش میپندارد(رضا عطاران در نقش رضا)، عادلی که با اسلحه دولتی در شهر میگردد و آدم میکشد تا انتقام ناموسش را بگیرد (ساعد سهیلی) و قیصر بازی درمیآورد بویژه که مردی در قهوهخانه موسیقی این فیلم را با دهان و کاسه بشقاب مینوازد، زن صیغهای (شقایق فراهانی) که باردار است و ضعیفه شوهر قلدرش به حساب میآید، خواهر و نامزدی که عشق بازیگری دارند، «جمشید هاشمپور» و پسرانش که برادران آب منگل مدرن هستند و حتی لوکیشن حمام... خدای من! در ادای دین به قیصر سنگ تمام گذاشته است. کلاشینکف فیلمنامه استانداردی ندارد، کیفیت شعارزده و دیوانهواری دارد و فقط سعی میکند فریاد بکشد بیآنکه پیامی در چنته داشته باشد.بدتر از همه آنکه در این اثر ادعاهای جالبی مطرح میکند که در نوع خود بیسابقه است؛ اینکه پول صرافها چون نزولخور هستند حلال محسوب شده و دزدیدنش ضرر ندارد. دیگر اینکه اگر مردی (شهرام حقیقتدوست) به صورت زنی اسید بپاشد و بعد او را به همسری بگیرد مشکل حل میشود، جالب اینکه چنین فردی در فیلم مظهر لوتیگری و مردانگی است و به رفیقش کمک میکند. پس یک فرد اسیدپاش لزوما آدم بدی نیست، میتواند شریف و بامرام باشد! دیگر اینکه زنی (اندیشه فولادوند) که برادرش به جرم قتل ناموسی در زندان است میتواند با اخاذی و دزدی خرج دیه را جور کرده و او را از زندان بیرون بیاورد! چون قتل ناموسی بوده پس اشکالی ندارد! آیا جامعه فعلی ما چنین شعارهای تاریخ مصرف گذشتهای را برمیتابد؟ آیا دغدغه مخاطبان سینما همچنان پس چهل سالی که از قیصر میگذرد صرفا نمایش موضوعات ناموسی است؟ با اینکه فقر و دغدغههای مالی به نمایش گذاشته میشود اما راهکاری که فیلم نمایش میدهد دزدی و اخاذی با اسلحه دولتی است و روش مناسبی برای مقابله با فقر نیست. پس با دیدن چنین فیلمی از پس فردا مخاطبان ذوقزده کلاشینکف بروند اسلحه تهیه کنند و به جان اطرافیانشان بیفتند تا به ناموسشان نگاه نکنند و حق و حقوقشان را از اموال ثروتمندان، شاید صرافها بگیرند! کلاشینکف تولد «مسعود کیمیایی» تازهای را نوید میدهد که تمام و کمال به او اقتدا کرده ولی کیمیایی کجا ادب و حیا زیر پا گذاشته؟ کجا با این ابتذال فیلم به مخاطب خورانده؟ این روزها که منتقدان بیش از هر زمان دیگری او را میکوبند هنوز هم به مردانگی و رفاقت و شرافت پایبند است و فحاشی و این الفاظ در آثارش جایی ندارند. کیمیایی سالها پیش قیصر را ساخت و الان از آن فاصله گرفته و کلاشینکف آمده تا خاطره خوب قیصر را ویران کند! در راستای خودکیمیاییپنداری، به پرسوناژ ساعد سهیلی وجهی نامیرا بخشیده شده است که پس از بارها کتک خوردن در حد مرگ، زنده میماند و دغدغه پول و ناموس را با هم دارد. سینمای ایران باید منتظر «پولاد کیمیایی» دوم باشد. فقط من نمیدانم چرا همه به «علیرضا داوودنژاد» بند کردهاند از خانوادهاش در آثارش استفاده میکند. در یک کلام، کلاشینکف سردمدار بازگشت به عرصه باشکوه فیلمفارسی است.