با توجه به اینکه «قلادههای طلا» پسوند سیاسی دارد و چون «پایاننامه» حساسیتها پیرامون آن زیاد است، فکر نمیکنید اتفاقی که برای بازیگری همچون حامد کمیلی افتاد و دوستان سینمایی تقریبا ایشان را بایکوت کردند، برای شما هم ممکن است بیفتد؟ با توجه به اینکه شما یکی از بهترین بازیهایتان را به امید بیشتر دیده شدن ارائه کردهاید، نمیترسید این همت عالی در این هیاهوی بیهوده، پرسوءتفاهم و پرمرض ممکن است گم شود؟
من «پایاننامه» را متاسفانه ندیدم اما از نخستین روز (پیشتولید) که با این پروژه همراه شدم، فهمیدم آقای طالبی تحقیقات گستردهای درباره وقایع سال 88 داشتهاند. پی بردم ایشان راجع به حوادث سال 88 چه منابعی گستردهای در اختیار داشتند و برای تحقیق درباره این فیلم به منابعی دسترسی داشته است که افراد عادی نمیتوانند به آنها دسترسی داشته باشند، ضمن اینکه فیلم درباره حوادث سال 88 قضاوت درستی به تماشاگر ارائه میکند. فکر کنم اتفاقی که برای بازیگر «پایاننامه» افتاد، درباره من تکرار نخواهد شد. از طرفی وجوه سیاسی فیلم آنقدرها هم که میگویند پررنگ نیست. در واقع اتفاقات سال 88 بستری درام را تشکیل میدهد.
فرصت خوبی برایتان(به لحاظ بازی) در این فیلم فراهم شد، چرا اینقدر دیر؟
من 15-14 سال پیش کارم را با تئاتر شروع کردم و 15 سال مورچهوار و با گامهای بسیار کوچک حرکت کردم و جایگاه فعلیام با تلاش فراوان به دست آمده است. منتظر بودم کارگردانی پیدا شود و چنین مسؤولیتی را به من واگذارد تا اینکه این اتفاق در «قلادههای طلا» افتاد و آقای طالبی به من اطمینان کرد و مسؤولیت فوقالعاده سنگینی را روی دوش من گذاشت. در جلسه پیشتولید قبل از بستن قرارداد گفتوگوی من با آقای طالبی 5 دقیقه بیشتر طول نکشید. در مدت 2 ماه پیشتولید کار من 3 بار به دفتر ایشان رفتم که موفق شدم ایشان را در بار سوم ببینم. در آن روز بخصوص گفتند نقشی که قرار است تو بازی کنی یا فیلم را زمین میزند یا موجبات موفقیتش را فراهم میکند. از روز اول اسم تو به این نقش چسبیده و خدا برایت خواسته. مرا بوسید و گفت برو قراردادت را ببند، موفق باشی.
اصلا به سیاست و سیاستبازی علاقه داری؟ اصلا دوست داشتی فیلم سیاسی بازی کنی؟
اول اینکه من آدم سیاسی نیستم و به سیاست اصلا کاری ندارم. از نگاه من این فیلم سیاسی نیست، یک تریلر جاسوسی– معمایی است. دوم، ساخت چنین فیلمهایی با این پروداکشن، متکی به بازیگران محوری است، ضمن اینکه برای نخستینبار در این همه سال چنین اتفاقی افتاد و کسی پیدا شد که به من اطمینان کند. بنده اصلا کاری به مسائل سیاسی فیلم نداشته و ندارم. از نظر من «قلادههای طلا» یک تریلر جاسوسی است و نقشی که بنده بازی کردهام نقش یک مزدور بیگانه است که به قصد خرابکاری وارد کشور میشود. فکر نمیکنم آن بلایی که شما به آن اشاره کردید سر من بیاید، اگر هم بیاید خیری در آن خواهد بود.
«قلادههای طلا» نقطهعطف کارنامه کاری شما به حساب میآید. تا پیش از این بهرغم همه تلاشهای موثرتان این بیتوجهی نسبت به شما دامنه دنبالهداری داشته است. از بیمهریها دلخور نیستید؟
نخستین کار جدی من در سینما «گرگ و میش» قاسم جعفری بود. البته نقش بسیار مهمی بود. متاسفانه در زمان اکران سراسری، عکس آوازخوان اثر بر سردر سینماها دیده میشد، نه عکس بنده.
...و داستان حضور در «پارتی» سامان مقدم؟
من در همان سالی که قرار بود سامان مقدم «پارتی» را بسازد، کاندیدای جدی نقش دوم بودم که بعدا این نقش را سروش گودرزی بازی کرد. تا لحظه آخر فیلم، من و سروش هر دو کاندیدا بودیم. از این دست اتفاقها برای من بسیار اتفاق افتاده است، اگر من در فیلم «پارتی» انتخاب میشدم و میتوانستم آن نقش را در سن و سال کم، با عشق و علاقهای وافری که به سینما داشتم بازی کنم، شاید اتفاق دیگری در کارنامه من میافتاد. عکس من هنوز در بولتن جشنواره آن سال هست؛ عکسی که از گروه سازنده در پشتبام
«هدایت فیلم» گرفته شد. همه آشناها و دور و بریها میدانستند که قرار است من در چنین فیلمي بازی کنم اما نشد و در لحظه آخر به من گفتند نه... انشاءالله کار بعدی. از این دست اتفاقات از روز اولی که وارد این حرفه شدم تا امروز دائما برایم تکرار شده است. کلا آبدیده شدهام اما دلم نسبت به «قلادههای طلا» روشن است؛ برخلاف تمام پیشداوریهایی که همکاران خوبمان میکنند و فیلم را ندیده ضدمردم معرفی میکنند بدون آنکه اطلاعی از فیلمنامه داشته باشند، در صورتی که بسیاری از عوامل تولید از فیلمنامه کامل
اطلاعی نداشتند.
به صورت شاخص این فیلم نقش سرویسهای جاسوسی در حوادث پس از انتخابات را بررسی میکند، نظر شما در این باره چیست؟
پشت صحنه «قلادههای طلا» مصاحبهای انجام دادم و گفتم کارکرد معنوی این فیلم به همدلی سیاسی و وحدت ملی که به گسست دچار شده کمک شایانی میکند. برخلاف اینکه تبلیغات گستردهای به راه انداختهاند و ندیده در بوق میدمند که این فیلم را ضدمردم معرفی کنند و از این دست سخنان... ملاحظه فرمودید که در چند سینمایی که فیلم نمایش داده شد، بویژه در برج میلاد، با چه استقبال گستردهای مواجه و با تشویق تماشاگران سختگیر و مشکلپسند رسانه روبهرو شد. من بازیگر مردم هستم و مردم مطمئن باشند در فیلمهای ضدمردمی بازی نخواهم کرد و مطمئنم که «قلادههای طلا» فیلمی شرافتمندانه و مردمی است.
هوشمندی خاصی در وقایعنگاری سیاسی مرتبط با آن روزها لحاظ شده و آنچه در سال 88 بر ما گذشت را از زاویهای دقیق بررسی میکند و قضاوت فیلم به هیچوجه یکطرفه نیست، اتفاقا در همان پیشتولید متوجه شدم کلیت اثر اینطور نیست که فیلم بخواهد گروههای سیاسی مختلف و مردم را متهم کند و طیف سیاسی دیگری را قهرمان کند. «قلادههای طلا» درباره واقعیتهایی است که از عموم جامعه پنهان مانده و ناگفتهها را استاد طالبی دستمایه درام فیلمش قرار داده است.
فکر میکنید از آن دست سوءتفاهمهایی که برای فیلم «پایاننامه» به وجود آوردند، درباره «قلادههای طلا» دوباره تکرار خواهد شد؟
متاسفانه اقلیت خاصی موجسوارند و منتظرند موجی بیاید سوارش شوند و هرکسی را بتوانند با این موج همراه میکنند. در مدت این 6-5 ماهی که در این پروژه کار میکردم دائما به من طعنه و نیش میزدند که تو هم در نهایت مثل بازیگر فیلم «پایاننامه» باید بیایی و رسما عذرخواهی کنی. من کاری را نمیپذیرم که بعدا بابتش عذرخواهی کنم. برای مسیری هم که طی کردم چند دلیل دارم؛ اول اینکه «قلادههای طلا» فیلم بزرگی است که در ابعاد بزرگتری ساخته شده و کارگردانش صاحب کارنامه است. موضوع دیگر سلوک در بازیگری است. از 15-14 سال پیش زندگی خودم را برای این حرفه مختل کردم و برای برداشتن قدمهای کوچک در عرصه بازیگری خیلی اذیت شدم. تمام سردی و گرمیاش، همه خاکخوریاش را تا امروز کشیدم. وقتی یک نقش خوب با پتانسل بالا پیشنهاد میشود من بازیگر، عقاید و اعتقادات و اینکه عضو کدام گروه سیاسی هستم و باشم را کنار میگذارم، چون قرار است من نقش بازی کنم.
این قضاوتها قبل از اکران فیلم شما را دچار عذاب کرده بود؟
متاسفم برای داوریهایی که دوستان در قالب نقد در سایتها و خبرگزاریهای مختلف از ماهها پیش ارائه کردهاند، به نظرم در برخی موارد با تعصبی بیخود به این قضیه پرداختهاند.
از این حاشیه بگذریم. بدن و اکت فیزیکی شما در این فیلم فوقالعاده بود. فکر میکنم آمادگی جسمانی هارمونیک در بازی شما ریشه ورزشی داشته باشد. شما در حوزه ورزش هم دستی بر آتش دارید؟
ورزش یکی از اجزای لاینفک زندگی بنده است و تمام اکتهای فیزیکی اعم از پرشها و دویدنها ریشه در فعالیتهای ورزشی من دارد. از روزی که بازیگری را شروع کردم برای اینکه دیده شوم به فکر آرایش ابروها و عمل بینی نبودم. اعتقاد داشتم ورزش میتواند به اکت فیزیکی یک بازیگر کمک شایانی کند. بازیگر میتواند با کسب مهارت ویژه ورزشی اکت فیزیکی خود را ارتقا دهد. از روزی که بازیگری را شروع کردم به موازات آن، ورزش را به صورت حرفهای دنبال کردم، در چند فیلم خارجی حرکات ورزش پارکور را دیده بودم و اتفاقا با این ورزش آشنا بودم و از قابلیتهای آن اطلاع داشتم. به اتفاق برخی دوستان شروع کردیم به تمرین از روی الگویهای تصویری و به صورت مدام تمرین کردیم. پس از 3-2 سال تمرینهای شبانه با گروهم توانستیم در فدراسیون آمادگی جسمانی پارکور را ثبت کنیم که عامل این ثبت، ماحصل تلاش من و دوستانم بود. از آن روز به بعد پارکور به عنوان یکی از کمیتههای آمادگی جسمانی شناخته شد و تلاش در این رشته موجب شده در صحنههای تعقیب و گریز نیاز به بدلکار نباشد، حتی کارهایی که خود بدلکاران نمیتوانند انجام دهند را در صحنه انجام میدهم. در بیشتر فیلمها و سریالهایی که کار کردهام سعی کردهام بدل نداشته باشم.
بهترین دویدنی که در تاریخ سینما در مقابل دوربین اتفاق افتاده دویدن بهروز وثوقی در فیلم «طوقی» علی حاتمی است که بهترین اکت پرتحرک و هارمونیک تاریخ سینمای ایران را رقم زده است. با توجه به اینکه جریان بازیگری بیمار است و اکت انحصاری در خدمت صدا و صورت است معمولا اکت فیزیکی- بدنی دیده نمیشود، شما بهترین دویدن را در مقابل دوربین انجام دادهاید که میتوان با اجرای وثوقی مقایسهاش کرد.
تا الان کسی مثل وثوقی در تاریخ سینمای ایران پیدا نشده که چنین خلاقانه در مقابل دوربین اکتهای فیزیکی بینظیر ارائه کند. خوشحالم که از نظر فیزیک بازیگری با بهروز وثوقی مقایسه شدم و با دویدنم در مقابل دوربین بخشهای ماندگاری از «طوقی» را به یادتان آوردم، فکر نمیکنم سینمای ایران از نظر بازی فیزیکی بتواند بازیگری در قامت ایشان به خود ببیند و این قیاس شما نوعی لطف به حساب میآید. البته من حالا حالاها باید بدوم.
برای بازیگری؟
هم بازیگری، هم اینکه از این قیاسهای زیبا و چنین مثالهایی دوباره تکرار شود. با شما همعقیده هستم که بسیاری از دوستان بازیگر در راه رفتن خودشان دچار مشکل هستند. من از این جنس حرفها نمیزنم که از خودم تعریف کنم اما ورزش کردن و اکت فیزیکی 2 مقوله جدا از هم است. چند وقت پیش برای ساخت یک تبلیغ تلویزیونی گروه پارکور را بنده مدیریت میکردم، همان زمان فهمیدم این دوستان برای همین دویدن ساده در مقابل دوربین دچار مشکل هستند. با هم خیلی کار میکردیم و البته به خیلی چیزها پی بردم، دلیلش کاملا روشن است؛ زمانی که روبهروی دوربین قرار میگیری همه چیز به هم میریزد. واقعا روی آنها کار کردم و توجه به حرکات فیزیکی این دوستان و دیدن بدریختیهای جلوی دوربین را حس کردم و به خود من هم کمک کرد تا خوشریختترین دویدن را جلوی دوربین بارها تمرین کنم.
یک نکته، آثار سینمایی که به اکت فیزیکی زیادی نیاز داشته باشد تولید نمیشود که چنین بازیهایی ضرورت داشته باشد. ساخت فیلمهای اکشن که کلا تعطیل است به تصادف و در کوبیدن 2 تا ماشین هم نمیتوان اکشن گفت. من فکر میکنم دوستان همکار به جای کار کردن روی چهرهها، ابرو، بینی و زیبا کردن صورت باید روی مسائل دیگری هم فکر کنند، ورزش میتواند به آنها کمک کند. خیلی دوستان وقتی روی صندلی گریم مینشینند به گریمور میگویند مرا زیباتر کن اما وقتی من زیر دست گریمور مینشینم به او میگویم مرا شبیه به آن نقشی کن که قرار است بازی کنم. اصلا اگر قرار است مرا دفرمه کنی بهترین دفرمه را انجام بده، چون قرار است همان شخصیتی باشم که قرار است بازی کنم نه اینکه علیرام نورایی باشم و بروم عروسی نوه عموی خالهام.
دلیل این همه کملطفی به خاطر چیست؟
بلند بودن قد! خیلیها به هم گفتند که تا لحظه آخر تو انتخاب اول ما بودی اما دختر همقد و قواره تو پیدا نکردیم که در مقابل تو ایفای نقش کند. بقیه آقایان هم به قد و قواره تو نمیخورند! یکی از دلایل حضور من در «نفوذی» این بود که گفتند تمام بازیگران این فیلم قدبلند هستند مثل آقای جعفری، جمشید هاشمپور و... .
از قاسم جعفری خبر دارید؟
سالهاست از ایشان خبری ندارم، آخرین کاری که با ایشان انجام دادم سریال «از نفس افتاده» بود.
جواد افشار و «جابر بن حیان»؟
بعد از «جابر بن حیان» که آن هم یک اتفاق عجیب و غریب بود و یک نقش گلدرشت، منتظر نشستم برای سیل پیشنهادات سینمایی، منتها 3-2 سال طول کشید و خبری نشد، نقش من در این سریال خیلی پتانسل داشت، من هم خیلی مایه گذاشتم.
در مدت 80 روز یک سریال تاریخی را جمع و جور کردن کار دشواری است، خیلی سریع اتفاق افتاد، در طول ایام کار روزهایی 15 سکانس در روز کار میکردیم. کل گروه روزانه 17 الی 18 ساعت آفیش بود، 2 بار هم از اسب افتادم و نزدیک بود... .
سلوک شما در حوزه بازیگری مثل حسین یاری است، او هم در دهه 70 چوب این کماهمیتیها را خورد.
اتفاقا بعد از مصاحبه ایشان با برنامه «هفت» داشتم فکر میکردم مسیر زندگی و کاری ما چقدر شبیه هم است. اگر قرار باشد با یک اتفاق و یک فیلم مسیر من عوض شود به نظرم همین منوال ادامه پیدا کند، بهتر است.
با بازیگر «33 روز» شباهت عجیب و غریبی داری.
بازیگر عربزبان «33 روز» خیلی به من شباهت داشت، آنقدر زنگ زدند و تبریک گفتند که داشت باورم میشد من در آن فیلم بازی کردهام، در نهایت در پوستر دقت کردم و متوجه شدم من نیستم.
ابوالقاسم طالبی؟
آدم بزرگی است و من او را به عنوان کارگردانی حرفهای میشناسم. قبل از اینکه ایشان را بشناسم یک پیشزمینه ذهنی از ایشان برای من ایجاد شده بود، آن هم از طریق همین جوسازی که در فضای مجازی صورت پذیرفته بود. فیلم «دستهای خالی» را گرفتم، تماشا کردم و پشتصحنههای فیلم را هم دیدم. استاد طالبی انسان فوقالعادهای است؛ آدمی که پای اصول و هدفش میایستد. هدف ایشان ساخت این فیلم بود که با همه سختیها این کار را به سرانجام رساند و با توجه به اینکه ناراحتی قلبی داشت و دکتر منع کرده بودن کار نکند، در گرمای تابستان آمدند و کار را تمام کردند.