گروه بینالملل: برگزاری همهپرسی قانون اساسی در سوریه در روز یکشنبه که با استقبال گسترده سوریها روبهرو شد در تیتر یک رسانههای خارجی قرار گرفت. رسانههای سوریه اعلام کردند دمشق روز یکشنبه شاهد جمعیتی گسترده در حمایت از همهپرسی و اصلاح قانون اساسی بود. خبرگزاری رسمی دولت گزارش داد همهپرسی در فضای شفاف و دموکراتیک صورت گرفت. مردم سوریه با استقبال گسترده از همهپرسی قانون اساسی این کشور موجب شگفتی رسانههای غربی شدند. رسانههای غربی که در آستانه برگزاری همهپرسی تمام تلاش خود را به کار بسته بودند تا اوضاع در سوریه را متشنج نشان داده و مردم را از انتخابات زده کنند در روز یکشنبه لب به اعتراف گشوده و استقبال مردم را چشمگیر توصیف کردند. خبرگزاریهای مهم چون خبرگزاری فرانسه، رویترز، شبکههای خبری العربیه و الجزیره که همیشه از تیترهایی چون خونریزی، کشتار و ناآرامی در سوریه استفاده میکنند روز یکشنبه از حضور سوریها در این انتخابات خبر دادند ولی آنها مدعی شدند این استقبال مردمی امری حکومتی و دستوری است اما از رسانههای سوریه اینگونه خبر میرسد که استانهای شرقی به دلیل نبود افراد مسلح شاهد استقبال گسترده بود اما در استانهای غربی به دلیل تهدید افراد مسلح حضور کمتری گزارش میشد. در حالیکه مقابله نظامی ارتش سوریه با گروهکهای مسلح در استانهای غربی که با ترکیه، لبنان و اردن هممرز هستند، ادامه دارد در ادلب عناصر تروریستی مردم را تهدید میکردند در صورت حاضر شدن در مراکز رایگیری به آنان حمله خواهند کرد. این همهپرسی تجربه جدیدی در دموکراسی است که امید را درباره فعالیت احزاب مختلف زنده میکند و دوره ریاستجمهوری را تعیین کرده و در بسیاری از مواد این قانون حق فرهنگی و مسائل اقتصادی کشور مشخص شده است. این در حالی است که در ساعات پایانی دیشب مقامات سوری اعلام کردند که قانون اساسی جدید با رای قاطع مردم تصویب شده است. 4/89 درصد از مردم سوریه به قانون اساسی جدید رای مثبت دادهاند.
دین رئیسجمهور و نظرات متفاوت
به گزارش رسانههای سوری، نظر بسیاری از کسانی که قانون اساسی را در کل حمایت میکردند بر مادهای متمرکز شد که دین رئیسجمهور را تعیین میکرد. نظرات درباره اینکه این ماده باید اصلاح شود زیاد بود. برخی این ماده را اجحاف در حق مسیحیها میدانستند. یکی از شرکتکنندگان اعلام کرد: قانون اساسی نوین و متمدنانه است ولی مسیحیها هم در پایداری سوریه در مقابل حملات وحشیانه نقشی مانند ستون داشتند... . صرف نظر از درخواستهای داخلی آرزو میکنم این بند حذف شود. ماده سوم شرط میکند رئیسجمهور باید مسلمان باشد. این مساله در روحیه برادران مسیحی ما تاثیرگذار خواهد بود. قانون ممتاز است ولی ماده یادشده باید اصلاح شود. با این حال قانون اساسی خیلی خوبی است. برخی دیگر نظرشان این بود که منصب معاون رئیسجمهور به دین مسیحیت اختصاص داده شود. در مقابل برخی دیگر تعیین اسلام برای دین رئیسجمهور را ستودند و برخی حتی اعلام کردند قانون اساسی باید بر اساس شریعت اسلام باشد. یکی از این افراد گفت: البته من از ماده سوم و دین رئیسجمهور که باید اسلام باشد حمایت میکنم زیرا بیشتر مردم سوریه مسلمانند هرچند من به همه احترام میگذارم زیرا غیرمسلمان بر مسلمان ولایت ندارد و این از امور مسلم و اصول غیرقابل بحث است. شرع الهی بحثپذیر نیست. آرزو میکنم قانونی نوشته شود که کاملا بر اساس احکام اسلام و عادلانه برای همه باشد. یکی از شهروندان سوری تحت این عنوان که «به وطنم خیانت نمیکنم» در همهپرسی حاضر شد اما گفت رای آری به آن نمیدهد. او گفت: این قانون چه ارزشی دارد اگر ماده سوم آن که دین رئیسجمهور را تعیین کرده است، حذف نشود! چرا حذف نشده است؟ وی ادامه داد: حذف این ماده حالت وطندوستی و وابستگی به سوریه را تقویت میکند و هر سوری احساس میکند به سوریه تعلق دارد نه به دین یا مذهبی خاص. من مسلمانم ولی قبل از هر چیز سوری هستم و به وطنم وابستگی دارم قبل از آنکه وابستگی دینی داشته باشم اما یک سوری دیگر به بندی اعتراض کرد که در آن آمده است «جمهوری عربی سوریه بخشی از امت عربی است» و گفت: از کدام امت صحبت میکنید؟ مانند کسانی که موافق قانون اساسی جدید بودند ولی اختلافنظرهایی داشتند. برخی شرکتکنندگان اعلام کردند تناقضهایی در متن قانون و در بندهای مختلف آن دیده میشود؛ بویژه دین رئیسجمهور، منابع قانونگذاری، مساوات در حقوق همه مذاهب و منع تشکیل احزاب بر اساس دین. یک نکته مهم که در ورای این گزارش نمودار شد این است که بر خلاف اختلاف نظر شدید میان حمایتکنندگان از قانون اساسی جدید و مخالفان آن، روشن شد که این افراد پیشنویس قانون را مطالعه کردهاند و مواد آن را خواندهاند... . اما در هر حال حکم میان مخالفان و موافقان به صندوق رای سپرده شد و نکته مهمتر این است که میزان شرکتکنندگان با توجه به نوع اوضاع، مسائل انسانی و تهدیدهایی که از جانب گروهکهای مسلح شد، خیلی گسترده بود و شاید این قدرت مردم و قانون اساسی جدید سوریه باشد که بتواند کشور را از جنگی داخلی و دخالت بیگانگان نجات و صدای قانون را بالاتر از صدای سلاح قرار بدهد.