در حالی دانشجویان جوان خراسانی به امید یافتن فرصت شغلی بهتر در صف کارشناسی ارشد قدم می‌زنند و خواستار ادامه تحصیل در مقطع دکترا هستند که سازمان فنی و حرفه‌ای اعلام کرده است 58 درصد از جمعیت تحصیلکردگان، بیکار و جویای شغل هستند و باید تربیت دانشجویان در مقطع کاردانی در راس هرم آموزش عالی قرار گیرد تا توازن نیروی کار حفظ شود. به گزارش مهر، طبق گفته کارشناسان سازمان فنی و حرفه‌ای خراسان‌رضوی، نسبت توانمندسازی نیروی انسانی با فرصت‌های شغلی در این استان هماهنگی ندارد و در حالی 94 درصد از بیسوادان این استان مشغول به کار و 6 درصد از آنان بیکارند که اغلب دانشجویان و دانش‌آموختگان از اشتغال به کار مناسب محروم هستند. مدیرکل آموزش فنی و حرفه‌ای خراسان رضوی در گفت‌وگو با مهر با تاکید بر اهمیت مهارت‌آموزی برای مهار بیکاری در استان اظهار کرد: بیکاری تقریبا حرف اول را در میان مشکلات جوانان خراسان رضوی می‌زند و در این استان نرخ بیکاری از متوسط کشور کمی کمتر است و حدود 6/6 درصد تا 9/7 درصد به تناسب فصل‌ها متغیر است. جلال خوابنما با تاکید بر سیاست‌های نامناسب آموزش عالی در تربیت نیروی انسانی عنوان کرد: در دانشگاه‌ها
5/4 میلیون لیسانس و یک‌میلیون دانشجوی کارشناسی ارشد داریم و 250 هزار نفر در عرصه دکترا مشغول شده‌اند که در حوزه کاردانی نزدیک به 20 درصد مشغول به تحصیلند و این آمار نشان می‌دهد هرم تحصیلی به هم خورده است. وی افزود: باید این قضیه برعکس باشد و یعنی 5/4 میلیون کاردانی و یک‌میلیون لیسانس داشته باشیم تا توازن نیروی کار حفظ شود. وی عنوان کرد: معنا ندارد که این تعداد
در صف کارشناسی ارشد قدم بزنند.
از رشته‌های فنی و مهارتی استقبال نمی‌شود
وی گفت: متاسفانه دو هزار و 517 رشته دانشگاهی داریم که فقط 21 رشته جمعیت دانشجویی بسیار کمی را تشکیل می‌دهد و جالب این است که بیش از 70 درصد این رشته‌ها غیرفنی و از 20 درصد رشته‌های فنی نیز 70 درصد شامل رشته‌های فنی غیرمهارتی است. مدیرکل آموزش فنی و حرفه‌ای خراسان‌رضوی بیان کرد: توانمندسازی نیروی کار به‌گونه‌ای نیست که بتوان نسخه‌ای خاص برای آن پیچید بلکه برای توانمندسازی نیروی انسانی باید دوره‌های آموزشی، به‌کارگیری تجهیزات عمومی و خصوصی، نسبت‌سازی در تربیت نیرو و جلوگیری از موازی‌کاری مدنظر قرار بگیرد. خوابنما نرخ بیکاری عمومی کشور را 5/10 درصد اعلام کرد و افزود: نرخ بیکاری شامل مردان 1/9 درصد و بانوان 5/18 درصد است و این آمار ممکن است مورد قبول مردم قرار نگیرد اما آمار رسمی کشور است.
بیکاری در سنین زیر 30 سال بیشتر است
مدیرکل آموزش فنی و حرفه‌ای خراسان رضوی ادامه داد: با توجه به تعاریف از اقشار جوان نرخ بیکاری در میان 19 تا 29 ساله‌ها تقریبا 23 درصد و در سنین 29 تا 35 سال تقریبا 7/9 درصد است. وی عنوان کرد: در این آمار عوامل متعددی در بیکاری موثر است از جمله اینکه جمعیت جوان در چند سال گذشته از تحصیلکرده و غیرتحصیلکرده به اوج رسیده است. خوابنما گفت: آزمون و خطاهای متفاوتی را در سیاستگذاری‌ها در کشور پشت سر گذاشته‌ایم و این معضل را دوره‌های مختلف دولت‌ها و شرایط جنگ بر ما تحمیل کرده است. وی بیان کرد: عدم توجه به توانمندی‌های درونی و به صورت خوش‌بینانه دنباله‌روی از سیاست‌ها و روش‌های بین‌المللی در آموزش عالی یکی از این عوامل است همچنین باید آموزش‌های تئوری در دانشگاه‌ها کارآمد شود و متناسب با بازار کار نیرو تربیت شود.
ضرورت ترویج کارآفرینی و مهارت‌آموزی
رئیس کانون کارآفرینان بر‌تر خراسان رضوی نیز در گفت‌وگو با مهر نقش مدیران ارشد استان را در ترویج کارآفرینی و استقبال از مهارت‌آموزی در میان جوانان دارای اهمیت دانست. حسین قنبری توجه به توسعه دانش کارآفرینی را از عوامل موثر در ایجاد اشتغال در استان بیان کرد و گفت: در اکثر دانشگاه‌ها کارآفرینی تدریس می‌شود و از رسانه‌ها نیز انتظار می‌رود در توسعه کارآفرینی و تغییر رفتار مردم تاثیرگذار باشند. وی با تاکید بر تاثیر ترویج سبک زندگی اسلامی- ایرانی در اقبال بیشتر جوانان به رشته‌های مهارتی و پرداختن به مشاغل فنی یادآور شد: در گذشته نه‌چندان دور در ایران بیکاری قباحت و زندگی و کار اصالت داشت اما به نظر می‌رسد جوانان امروز تنها با کسب مدارک علمی سعی در به دست آوردن مشاغل غیرمهارتی و غیرفنی دارند که البته نیاز جامعه را نیز رفع نمی‌کند.
میزان توان علمی ملاک اشتغال نیست
یک مسؤول بنگاه کاریابی نیز در این رابطه به مهر گفت: اغلب مسؤولان و دست‌اندرکاران معتقدند که جامعه تکنیسین‌ها و کاردان‌ها را در مشاغل مختلف نیاز دارد اما سیستم آموزش عالی کشور، تربیت فارغ‌التحصیلان تا مقطع دکترا را بیش از نیاز جامعه در دستور کار خود قرار داده و تناسب نیروی انسانی با مشاغل مورد نیاز از میان رفته است. عباس توحیدی اظهار کرد: متاسفانه در اغلب موارد افرادی با تحصیلات ابتدایی و نداشتن مهارت فرصت‌های شغلی را از آن خود می‌کنند و این امر نشان می‌دهد میزان توان علمی یا مهارت آنان ملاک اشتغال به کار برای آنها نیست. وی با بیان اینکه دستگاه‌ها چه دولتی و چه خصوصی باید در ارتقای نیروی انسانی خود اهتمام بیشتری داشته باشند و مشاغل به افراد ماهر سپرده شود، افزود: مهارت داشتن و کاربلد بودن بهره‌وری را در مشاغل افزایش می‌دهد.