حسين قدياني: در روزگاری که سیاست، زمخت و غلط‌انداز و مترادف با دروغ، دغل، تهمت، شایعه، تکذیب و اس‌ام‌اس و خالی از صداقت به نظر می‌رسد و بی‌رحمانه حتی به ساعاتی قبل از انتخابات هم رحم نمی‌کند، زنده باد اصولگرایی کارلوس کی‌روش که اشکان دژاگه را برای بازی با قطر، انتخاب می‌کند و با فرستادن این دورگه عقلی– عشقی به زمین مسابقه، ختم کلام، والسلام می‌کند پروسه کش‌دار و طولانی بازی اشکان را در تیم‌ملی. اشکان دژاگه که روزگاری در تیم‌ملی امید آلمان بازی کرده بود، با پیوستن به تیم‌ملی ایران، امید رفتن به جام‌جهانی را نزد ایرانیان زنده‌تر از قبل کرد. خدا با او یار بود که در نخستین بازی‌اش با تیم‌ملی ایران ۲ گل زیبا و کلاسیک به ثمر رساند تا خیلی زود جا باز کند در دل هواداران. گذشته از این ۲ گل، دژاگه بسی غیرتی و به‌اصطلاح پایین‌شهری بازی کرد و در یک صحنه و در عرض کمتر از ۵ ثانیه ۲ بار بدن خود را جلوی توپ گذاشت تا مهاجم قطری با مهدی رحمتی تک به تک نشود. البته با یک‌گل، حتی 2 گل، بهار نمی‌شود اما سالی که نکوست، از بهارش پیداست.
تفاوت اصولگرایی در فوتبال و سیاست
تیم‌ملی این روزها مربی بزرگ، تراز اول و خوشبختانه میانسالی دارد که مثل کاپلوی پیر و پپ جوان، حتما در ردیف «مربیان اصولگرا» قرار می‌گیرد. مربی اصولگرا، اصول خود را فدای هیچ چیز حتی جام‌جهانی نمی‌کند. برای رسیدن به جام‌جهانی، هندوانه زیر بغل فوتبال نیم‌بند ایران نمی‌گذارد و امید بیهوده نمی‌دهد. مربی اصولگرا شعار نمی‌دهد و به بازیکنان تیم‌ملی اجازه نمی‌دهد قبل از بازی با قطر برایش جشن تولد بگیرند. مربی اصولگرا، کلاس دارد اما کلاس نمی‌گذارد و با همه دک و پزش، برای رساندن ایران به جام‌جهانی، مرد اول اتصال اشکان دژاگه از رگه عقل آلمان به رگه عشق ایران می‌شود. مربی اصولگرا کم حرف می‌زند، کم مصاحبه می‌کند، کم تکذیب می‌کند و از مربیگری، خیلی چیزها بیشتر از کت و شلوار مشکی پوشیدن کنار زمین بلد است! مربی اصولگرا بر سر اصولش معامله نمی‌کند اما مصلحت تیمش را قربانی فهم غلط از اصولگرایی هم نمی‌کند! مربی اصولگرا سیستم تیم خود را بر اساس مهره‌هایش طراحی می‌کند. اینکه چه دارد و چه ندارد. برای یک‌مربی اصولگرا سیستم‌های رایج در فوتبال نوین، اصل نیست بلکه «واقع‌گرایی» اصل است. واقع‌گرایی در شناخت حریفان و معرفت نسبت به تیم خود. مربی اصولگرا وقتی می‌بیند فرهاد مجیدی برای بازی در تیم‌ملی ناز می‌کند، هرگز منتش را نمی‌کشد اما وقتی می‌بیند تیم‌ملی به اشکان دژاگه نیاز دارد، دقیقا مثل یک دیپلمات عمل كرده و مقدمات بازی اشکان دژاگه در تیم‌ملی را فراهم می‌کند. برای مربی اصولگرا، اصول، وحی منزل نیست و هدف نیست که با آن وسیله را توجیه کند. اصول یک مربی اصولگرا، دست و بالش را نمی‌بندد، بازتر می‌کند. مربی اصولگرا روی همزبانی، همدلی و وحدت تیمش در برابر حریف، حساب ویژه باز می‌کند. خود، عامل تفرقه نمی‌شود و از کاریزمایش، جهت دمیدن روح یکرنگی در تیم، بهره‌ها می‌برد. مربی اصولگرا تا از ترکیب اصلی‌اش مطمئن نشده، به ذخیره‌ها میدان نمی‌دهد و اصل را فدای فرع نمی‌کند اما در عین حال از تعویض علی کریمی نمی‌ترسد. مربی اصولگرا سختگیر است اما زمخت نیست. متشخص است اما غلط‌انداز نیست. بزرگ است اما خودبزرگ‌بین نیست و دقیقا به همین دلیل است که کارلوس کی‌روش، روی نیمکت تیم‌ملی همان گرمکن اعضای دیگر تیم را می‌پوشد. دقت شود که ما داریم درباره کارلوس کی‌روش صحبت می‌کنیم؛ نه امیر قلعه‌نوعی، افشین قطبی، علی دایی و...! همان کارلوس کی‌روشی که زعمای فوتبال معتقدند فرگوسن در منچستر، هنوز هم دارد نان تمرینات اصولی کی‌روش را می‌خورد.
تفاوت اصلاح‌طلبی در فوتبال و سیاست
اشکان دژاگه اگر چه در همین بیخ گوش خودمان؛ پیچ‌شمیران تهران به دنیا آمده اما تمام عمرش در ساحل رود راین سپری شده است. فارسی را اما از فریدون زندی بهتر حرف می‌زند و برخلاف چپ پای آبی‌ها، اصلا فانتزی بازی نمی‌کند. با این همه، به دلایلی دور و دراز شد ایرانی شدن فوتبال اشکان. شاید اگر کارلوس کی‌روش، مربی تیم‌ملی نمی‌شد، عجز فدراسیون فوتبال در کشاندن پای اشکان به ایران، ادامه‌دار می‌شد. بگذریم که پشت پرده، دست‌هایی هم در کار بود! اول گفتند اشکان، وابسته به فلان گروه اپوزیسیون است! بعد شایعه کردند اشکان، دلبسته بهمان گروه ضداخلاق است! تا بخواهند برای این همه ادعا دلیل بیاورند، چیزهای دیگر و راحت‌تری هم گفتند. اینکه بدنش خالکوبی دارد و موهای سرش، مشکل دارد! بعدها البته در تنور دیگری دمیدند و مدعی شدند حالا که اشکان، راهی به تیم‌ملی بزرگسالان آلمان نیافته به بازی در تیم‌ملی ایران چشم طمع دارد! این سوی سکه اراجیف اما تحلیل‌های آبکی موج می‌زد. فقط کافی بود اشکان همراه وولفسبورگ به اسرائیل نرود، تا عده‌ای مسرور از این اقدام انقلابی(!) ادواردو آنیلی بومی بتراشند! دژاگه اما نه آن است و نه این بلکه یک «انسان حرفه‌ای» است. یک‌فوتبالیست حرفه‌ای که از زندگی در آلمان، نظم و عقل آموخته و از زاده شدن در ایران، شور و عشق. او همراه تیمش به اسرائیل نمی‌رود اما مایه از مشکلات شخصی‌اش می‌گذارد، تا رندانه (نه منافقانه!!) اصلاح‌طلبی کرده باشد. برای تیم‌ملی امید آلمان بازی می‌کند اما وقتی می‌بیند که بازی در تیم‌ملی ایران، برایش راحت‌تر است تا فیکس شدن در تیم ژرمن‌ها، ایران را به آلمان ترجیح می‌دهد. از عشقش به ایران، حرف می‌زند اما در وصف خاک ایران غلو نمی‌کند. خودش را ایرانی می‌خواند، فارسی را راحت حرف می‌زند اما کتمان نمی‌کند که زبان آلمانی را در نوشتن و از رو خواندن، بهتر از زبان فارسی بلد است. مدل خاص موهایش را برای بازی در تیم‌ملی، اصلاح و معمولی، حتی معمولی‌تر از اغلب بازیکنان که بزرگ شده ایرانند، می‌کند اما دست به ریشش یا ته‌ریشش که در اروپا چندی است مد شده و ربطی به تعریف ریش در ایران ندارد، نمی‌زند. خالکوبی‌اش را پاک نمی‌کند اما زیر پیراهن مقدس تیم‌ملی، لباسی می‌پوشد که معلوم نباشد. وقتی برای تیم‌ملی، در نخستین بازی، آن هم نخستین دقایق بازی گل می‌زند، شادی می‌کند اما اشک شوق نمی‌ریزد. برای تشویق تماشاگران دست تکان می‌دهد اما کله معلق نمی‌زند. اشکان دژاگه یک فوتبالیست حرفه‌ای بلکه یک انسان حرفه‌ای است. آنقدر تعلقات مذهبی دارد که همواره بازوبند حامل قرآن بر بازویش داشته باشد اما حتما موسیقی غیرمجاز گوش می‌دهد و از اسکار گرفتن اصغر فرهادی بشدت خوشحال می‌شود. با این همه، روز بازی با قطر، مچ‌بند سبز نمی‌بندد اما موقع پخش سرود جمهوری اسلامی، تا کمر هم خم نمی‌شود. از یاد نبرید که ما داریم درباره اشکان دژاگه حرف می‌زنیم؛ نه مهدوی‌کیا و جواد نکونام و علی کریمی و...! همان اشکان دژاگه‌ای که این روزها صرف‌نظر از تعابیر افراطی و تعاریف تفریطی، بیش از هر چیز، مقید به مقررات حرفه‌ای حرفه خویش است. گل می‌زند، شادی می‌کند، باغیرت فوتبال بازی می‌کند اما جز به قوانین اصلاح‌طلبانه خود به هیچ چیز باج نمی‌دهد.
***
سیاسی‌ها گاه شأن خود را بالاتر از فوتبال، به عنوان مظهر سرگرمی اقشار فرودست، می‌دانند و گاه، برای همین فوتبال، سر و دست می‌شکنند! سیاست اما این روزها، بسیار محتاج آموختن از فوتبال است. سیاست باید از فوتبال، درس زندگی، حتی کلاس زندگی بیاموزد. مثلا چه عیبی دارد اصولگرایان ائتلاف متحد، به جای تقسیم سهم بر اساس راضی کردن قبیله‌ها، اندکی از کارلوس کی‌روش، ایستادگی روی اصول بیاموزند؟! و مثلا چه اشکالی دارد اصولگرایان گروه پایداری، قدر یک پر کاه از علی پروین راه و رسم وحدت و دیدن افقی جلوتر از نوک بینی هیاهوی قرمز و آبی بیاموزند؟! و البته این را هم باید گفت اگر سران اصلاحات سیاسی، کسر شأن خود ندانند، می‌توانند با الگوگیری از فوتبال، نه چوب دوسر کثیف که هم محبوب این باشند، هم محبوب آن. عجبا! در روزگاری که اشکان دژاگه از کرخه تا راین، محبوب ایرانی‌ها و آلمانی‌هاست، سیدمحمد خاتمی هم می‌خواهد انتخابات را تحریم کند و هم زیرپوستی دعوت به مشارکت کند نامزدهای جبهه اصلاحات را! و اینگونه است که از دوست و دشمن به یک‌اندازه ناسزا می‌شنوند! اگر اشکان دژاگه راه و رسم دلبری و اصلاح‌طلبی را بهتر از اصلاح‌طلبان بلد است و اگر کارلوس کی‌روش راه و رسم اصولگرایی را باید به اصولگرایان محترم یاد دهد، چه ترس دارم از بیان این جمله زیبا که فوتبال، صدر سیاست نشسته است. سیاست حتی اگر «گوهر» باشد، فوتبال، «هنر» است. گفت: «هنر، برتر از گوهر آمد پدید». قضاوتی درباره خالکوبی اشکان روی بدنش ندارم و شاید به دلایلی بویژه زندگی در فرهنگ فرنگ به او مقداری حق بدهم اما کاش این همه خال نکوبند سیاسیون، روی بدن اصولگرایی و اصلاح‌طلبی!! خوب است که عالم سیاست، منشور ندارد و الا در تقبیح خالکوبی یقه سفیدهای چپ و راست ۲ صد مثنوی می‌نوشتم... .