گروه سیاسی: با وجود اعلام آمادگي ايران براي ارائه دسترسي به سايت پارچين در چارچوب مداليته به آژانس بينالمللي انرژي اتمي، آمانو انجام آنچه فعاليت پاكسازي در اين سايت خوانده شده است را منتفي ندانست. يوكيا آمانو، مديركل آژانس بينالمللي انرژي اتمي روز جمعه در مصاحبه با رويترز در اظهاراتي گفته است امكان تلاش ايران براي پاكسازي سايت پارچين را منتفي نميداند.
او بار ديگر مدعي شد: ما اطلاعاتي داريم مبني بر اينكه برخي فعاليتها در آنجا در حال انجام است. آمانو در پاسخ به اين سوال رويترز كه آيا نگران تلاش ايران براي پاكسازي پارچين نيست، گفت: اين امكان منتفي نيست. ما نميتوانيم اين را با اطمينان بگوييم زيرا در آنجا نيستيم. ما بايد به آنجا برويم. اين در حالي است كه علياصغر سلطانيه، نماينده دائم كشورمان در آژانس بينالمللي انرژي اتمي در پاسخ به خبرنگاران در حاشيه نشست شوراي حكام ادعاها درباره پارچين را «بچگانه» و «مضحك» خواند. بر اساس گزارش رويترز به نقل از يكي از حاضران، هرمان ناكارتس، معاون آمانو در نشست پشت درهاي بسته شوراي حكام گفت: به دليل اختلافات مهم ميان ايران و آژانس توافقي حاصل نشده است.
به گزارش ایسنا، ناكارتس كه بازرس ارشد آژانس است همچنين گفت: اطلاعاتي از طريق تصاوير ماهوارهاي دريافت شده كه مكان دقيق جايي را كه ما معتقديم يك اتاق انفجار در آن قرار دارد نشان ميدهد. آمانو در پاسخ به اين سوال كه آيا نگران نيست اجازه بازرسي از اين سايت و زمان دادن اين مجوز از سوي ايران موقعي صورت گيرد كه ديگر چيزي كه آژانس خواستار بررسي آن بود در آنجا موجود نباشد، گفت: اين امكان وجود دارد، اين يكي از دلايل آن است چرا ما ميگوييم هرچه زودتر (به آنجا) برويم، بهتر است. از 3 روز پیش بسیاری از منابع غربی از جمله آسوشیتدپرس، رویترز و سیانان در گزارشهای متعدد ادعا کردهاند تصاویر ماهوارهای نشان میدهد تردد کامیونها به تاسیسات پارچین شدت یافته است.
این رسانهها ادعا کردهاند هدف این اقدام آن است که ایران میخواهد با خاکبرداری، شواهد مربوط به آزمایشهایی در این تاسیسات (آلودگیهای رادیواکتیو) را پاک کند تا بازرسان در بازدید آینده خود از پارچین قادر به کشف ردپای فعالیتهای هستهای نظامی ایران نباشند. یوکیا آمانو هم در سخنرانی افتتاحیه خود در نشست شورای حکام همین ادعا را تکرار کرده و گفته لازم است بازرسان هر چه سریعتر به پارچین بروند.
اما آنچه در این موضوع مورد توجه کارشناسان قرار گرفته، آن است که نه آژانس و نه حتی سرویسهای اطلاعاتی غربی هرگز ادعا نکردهاند در ایران یک آزمایش انفجاری هستهای انجام شده است. به گزارش ایرانهستهای، در ضمیمه پاراگراف 49 گزارش نوامبر 2011 آژانس–یعنی تنها جایی که در آن از پارچین نام برده شده- تنها چیزی که ادعا میشود این است که ایران در پارچین محفظههای بزرگی ساخته که در آن تستهای انفجاری با قدرت بالا صورت میگیرد و آژانس هیچ بحثی درباره وقوع یک انفجار هستهای در پارچین– که دارای آلودگی رادیواکتیو باشد- مطرح نمیکند. متن پاراگراف 49 از گزارش نوامبر 2011 آژانس چنین است: «ایران محفظههای بزرگ انفجاری ساخته است که آزمایشهای هیدرودینامیکی در آن صورت گیرد. محفظههای انفجاری گفته میشود در سال 2000 در پارچین قرار داده شدهاند. این سازه در آن زمان در حول یک شیء استوانهای در جایی در مجتمع نظامی پارچین احداث شد. همچنین یک شیار کوچک زمینی در میان سازههایی که استوانهها و ساختمانهای اطراف در آن قرار دارند، کشیده شد که نشانگر استفاده احتمالی از مواد انفجاری قوی در این محفظهها است. تصاویر ماهوارهای که در اختیار آژانس قرار گرفت با این اطلاعات همخوانی دارند. از مستندات مستقل از جمله مقالات کارشناسان خارجی که در پاراگراف 44 به آن اشاره شد آژانس میتواند اطلاعات مربوط به ساخت استوانهها و برخی طرحهای (مانند ابعاد) آن را تایید کند و اینکه این سازهها برای دربرگرفتن انفجار 70 کیلوگرم از مواد منفجره درست شده بودند که این میزان مواد منفجره قوی برای انجام آزمایشهایی که در پاراگراف 43 به آن اشاره شد، مناسب باشد». همه ادعای آژانس این است که ایران در پارچین تستهای انفجاری انجام داده که میتواند بخشی از مطالعات برای ساخت سلاح هستهای باشد. این در حالی است که تست مواد انفجاری هر قدر هم پرقدرت باشد آلودگی رادیواکتیو ایجاد نمیکند که حالا لازم باشد ایران با خاکبرداری این آلودگیها را پاک کند. آلودگی رادیواکتیو در تاسیسات تنها زمانی ایجاد میشود که یک سلاح هستهای واقعی تست شده باشد که این چیزی نیست که هرگز آژانس یا هیچ کشور غربی دیگر آن را ادعا کرده باشد.
به عقیده کارشناسان، ادعاهای اخیر درباره آغاز عملیات خاکبرداری در پارچین به منظور پاککردن شواهد انفجار هستهای در پارچین چیزی بیش از یک گاف فنی بزرگ نیست. حتی اگر همه ادعاهای آژانس درست باشد باز هم معنا ندارد که ایران بخواهد با خاکبرداری آلودگی رادیواکتیو در تاسیسات پارچین را پاک کند چرا که تستهای انفجاری با قدرت بالا اساسا هرگز آلودگی رادیواکتیو ایجاد نمیکند و تنها آزمایش سلاح هستهای است که میتواند چنین آلودگیای در پی داشته باشد.
هر چند کشورهای غربی تلاش میکنند اظهارات آمانو را دلیلی بر غیرصلحآمیز بودن فعالیتهای هستهای ایران عنوان کنند، با این حال مقامات جمهوری اسلامی اعلام کردهاند که میتواند بر اساس مدالیته حل و فصل سایت پارچین مورد بازدید بازرسان آژانس قرار گیرد. در همین راستا روز گذشته سفیر ایران در فرانسه در گفتوگو با رویترز گفت: سایت پارچین قبلا 2 بار مورد بازدید بازرسان آژانس قرار گرفته و عدم فعالیت هستهای در آن مورد تایید آنها بوده اما تحت فشارهای آمریکا خواستار بازرسیهای مجدد هستند. علی آهنی ادامه داد: ایران به عنوان حسننیت آماده است مجددا پس از توافق بر سر مدالیته مورد نظر به بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی اجازه دهد از پارچین بازدید کنند.