متن قصه/ 1: چند روز پیش در یک آژانس مسافرتی، اصلا لازم نبود برای شنیدن سخنان رئیس کراواتی آژانس، گوش تیز کنم! خیلی واضح و خیلی بلند و خیلی راحت، بی‌هیچ هراسی داشت به در سوریه می‌کوبید که دیوار ایران گوش کند!! از دیکتاتوری حاکم بر سوریه می‌گفت و خون‌های ریخته شده در منطقه شام. تقریبا هیچ تفاوتی میان بشار اسد و امثال مبارک و قذافی و بن‌علی و عبدالله صالح قائل نبود و درگیری‌های سوریه را ادامه، بلکه جزئی از آن کلی می‌خواند که اصرار داشت «بهار عربی» بخواندش. متاثر از فشار ملت سوریه– کاش لااقل متاثر از فشار غرب!- خبر از رفتن بشار می‌داد در آینده نزدیک. داشت برای طرف حرفش، از یکی بودن سرنوشت همه دیکتاتورها، قصه می‌گفت. سوریه را می‌زد، که ایران را زده باشد! بشار اسد را می‌کوبید، که مثلا حال زعمای جمهوری اسلامی را گرفته باشد! حرف‌هایش نیش داشت اما نیش حرف‌هایش، چیز تازه‌ای نبود. شبیه حرف‌هایش را بارها و بارها همین روزها از روزنامه‌های زنجیره‌ای زیاد خوانده‌ام! گل درشت‌تر حتی! تا سندی باشد بر این ادعا که در جمهوری اسلامی، حتی برای تمسخر مقاومت هم آزادی هست!!
حاشیه قصه/ 1:
حتی برای خدشه بر خون شهید هم در این مملکت آزادی هست، آنجا که روزنامه صبح که همه هزینه‌های نجومی‌اش از حاشیه منحرف دولت تامین می‌شود، از خوانندگانش می‌خواهد «چهره 90» را از میان یکی از این گزینه‌ها برگزینند؛ فوتبالیست و بازیگر و شومن و فلان و بهمان و... یکی از گزینه‌ها هم «مصطفای شهید» است!! خون کدام شهید در کدام کشور، تا این حد مظلوم است؟! در عوض خون شهدای هسته‌ای که فقط در یک قلم، انتخابات 12 اسفند را به قشنگی هر چه تمام‌تر بیمه کردند، سپاس لازم است یا تبدیل کردن‌شان به سوژه‌ای در ردیف سایر سوژه‌های زمینی برای انتخاب چهره 90؟! در این مرز و بوم، به راستی، مرز آزادی کجاست و بدچهره‌های بی‌اصالت، وصل به کدام منبع بی‌صفتند که این همه وقیحانه، هتاکی می‌کنند به خون شهید؟! آن‌هم مصطفای شهید؟! و کسی هم نمی‌تواند مانع‌شان شود!! کجاست مدعی‌العموم خون شهید؟! این ژورنالیسم نیست، بلکه زشت‌ترین و کثیف‌ترین نوع شارلاتانیسم مطبوعاتی است که تو برداری هم آغوش کنی ستاره آسمان را با ستاره‌های کذایی... و بعد از خوانندگان روزنامه‌ات بخواهی از میان عادل فردوسی‌پور و مصطفای شهید، یکی را انتخاب کنند!!! نمی‌دانم با چند علامت تعجب، نهایت بهت خودم را از وقاحت بعضی‌ها نشان دهم؟! اگر اینقدر آلوده است روزنامه‌نگاری، کاش مرا روزنامه‌نگار نخوانند.
حاشیه قصه/ 2:
راقم این سطور، البته بسی عذر می‌خواهد از شهید احمدی‌روشن و خانواده ولایی ایشان اما ناچار بودم به این گریز. کتمان نمی‌کنم که اگر می‌شد این چند خط را نمی‌نوشتم بهتر بود اما چه کنم که اهل قلم، حتی در برابر آنچه که نمی‌نویسند هم مسؤولند. تا به حال یاد ندارم که از دستگاه محترم قضایی یا هیات نظارت بر مطبوعات خواسته باشم رسانه‌ای اعم از مکتوب یا مجازی را تعطیل کند اما توقیف، مجازات و محاکمه دست‌اندرکاران روزنامه مذکور، حتما اقدامی واجب است، و‌الا این جماعت آلوده به انحراف که از کیسه دولت ارتزاق می‌کنند و در شعاع 3 هزار میلیارد تومان اختلاس، با پول بیت‌المال لاس می‌زنند، اینقدر بی‌حیا هستند که اگر جلوی‌شان گرفته نشود، امام و «آقا» را هم به جمع چهره‌های برتر سال 91 در لا‌به‌لای جماعتی از مثلا ستاره‌ها اضافه کنند!! آن روز جلوی چشم من است و البته این همه طبیعی است، چرا که باید دید چه می‌شود خروجی آن ارگان انحراف که گرداننده اصلی‌اش یک اصلاح‌طلب باشد؟!!
متن قصه/ 2:
بله! باید بگذریم، که من حال بحث با رئیس آژانس را نداشتم، هر چند تن طرف بدجور می‌خارید برای اینکه یکی در مایه‌های قیافه مرا بکشاند به بحث!
حاشیه قصه/ 3:
اینقدر ایام انتخابات با این و آن بحث کرده بودم که داشتم سیاست بالا می‌آوردم، همراه با مخلفات!! با دعوای این جبهه با آن جبهه و این هر دو جبهه، با آن یکی جبهه، که الحق چه جبهه‌ای؟! جبهه تشکیل داده‌اند بر محوریت اعتراض به آنچه که سکوت 3 نفر در فتنه 88 می‌خوانندش!! باورم هست چنین اعتراضی، تنها چیزی که لازم نداشت، جبهه بود!! بی‌خود بالا بردند‌شان آن 3 نفر را!! می‌گفتید من کما فی‌السابق، توی وبلاگم می‌زدم‌شان!! اینکه جبهه نمی‌خواست! آنچه «جبهه» می‌خواست، «جنگ» بود؛ خیبر و بدر بود. آنچه جبهه می‌خواهد، هنوز هم جنگ است که هنوز هم «خیبر و بدر» است. لطفا شأن جبهه را پایین نیاورید با محوریت جبهه‌تان!!
حاشیه قصه/ 4:
نمی‌دانم در قرائت بعضی‌ها، امتناع من از ورود در مباحثه با رئیس آژانس مرا «ساکت عباس»(!!) می‌کند یا «مردود حاج کاظم»؟! و مگر من چه چیزم از آن 3 نفر کمتر است که با محوریت اعتراض به «ساکت آژانس» جبهه‌ای هم علیه من تشکیل نشود؟! در عجبم از بعضی دوستان که سکوت این روزهای خود در برابر انحراف و اختلاس را با سفسطه توجیه می‌کنند اما علیه آنچه سکوت این و آن می‌خوانندش، جبهه تشکیل می‌دهند!
متن قصه/ 3:
راستش مدت‌هاست که به بی‌نتیجه بودن بسیاری از بحث‌های قهوه‌خانه‌ای، حتی توی یک آژانس مسافرتی باکلاس پی برده‌ام. بحث‌هایی که از قیمت نان و گوشت و تخم مرغ شروع می‌شود، گریزی به سیاست می‌زند، دمی در کوی فرهنگ توقف می‌کند، وارد مقوله شیر خر و جان آدمیزاد می‌شود و دست آخر می‌رسد به کشف حجاب فلان هنرپیشه فراری یا حتی برند کفش لیونل مسی!! یک مشت حرف بی‌ربط و با‌ربط. نمی‌خواهم بگویم یک مشت اراجیف. می‌خواهم بگویم یک مشت حرف بدون منطق و بدون تحلیل و بدون دقت. چیزی در مایه‌های خالی نبودن عریضه، که اگر در قهوه‌خانه نشسته‌ای، نوبت چای دومت شود و اگر در تاکسی و اتوبوس نشسته‌ای، وقت پیاده شدنت در ایستگاه! حرف‌هایی برای گذراندن زمان، آنسان که طولانی بودنش را کمتر احساس کنی. چیزی بشنوی و چیزی بگویی. متلکی! طعنه‌ای! یکی بزنی و یکی بخوری و باز هم! کتمان نمی‌کنم که مدت‌هاست رژیم گرفته‌ام از ورود در چنین مباحثی، حتی اگر محل بحث به جای قهوه‌خانه مش قنبر واقع در سر گلوبندک، فلان آژانس شیک و شیشه‌ای باشد واقع در محله کاشانک!
متن قصه/ 4:
می‌دانی قصه چیست؟! از کنار برخی چیزها - تاکید می‌کنم برخی چیزها!- باید راحت عبور کرد. شاید لزومی نداشته باشد هزینه کردن از بصیرت‌افزایی در هر جایی. من البته هرگز نمی‌خواهم اهانت کنم به مباحث قهوه‌خانه‌ای، که این جماعت، از صاحب فلان آژانس گرفته تا کارگر بهمان قهوه‌خانه، بخشی از مردمند. بخشی از مردم کوچه و بازار که وقتی در زار حال نزارشان دقیق می‌شوی، می‌بینی دل‌شان از جای دیگری پر است و سر کس دیگری، حتی بشار اسد خالی می‌کنند!! نه عصمت تراشیدن برای مردم را درست می‌دانم، نه با یک چوب راندن همه‌شان را اما در مقام نقد مباحث قهوه‌خانه‌ای، چندی است به صرافت «مشاهده» افتاده‌ام تا «مباحثه».
حاشیه قصه/ 5:
دیشب مخاطب محترمی کامنت گذاشته بود در وبلاگم «قطعه 26» که به راستی، تکلیف ما چیست؟! آن ملتی که آمدند رای دادند را باید باور کنیم یا این ملتی که دارند نق می‌زنند؟! جواب دادم؛ جفت‌شان را!! و آحاد مردم، آنقدر جدای از هم نیستند که ما بتوانیم بین‌شان خط‌کش بگذاریم. رای دادن مردم، نافی نقد کردن‌شان نیست، حتی نافی نق زدن‌شان نیست. مردمند دیگر! منتهی مردم، گاهی از سر شور، گاهی از سر شعور، گاهی از سر شور و شعور، گاهی از سر بی‌حوصلگی، گاهی از سر لجبازی، گاهی از سر دلسوزی، گاهی از سر گیر کردن در بروکراسی اداره‌ها و گاه حتی از سر حق، حرف‌های متفاوتی می‌زنند که حتما محل «شنیدن» هست، محل «دیدن» هست، محل «تمرکز» و «تفکر» هست اما محل «توقف» نیست. محل «مناظره» و «مباحثه» نیست. محل «صدور حکم» نیست. محل «قضاوت» نیست، که اهل حکمت خوب گفته‌اند؛ «هر سخن جایی و هر نکته مکانی دارد.» گاهی صبر و سکوت، عینا یعنی بصیرت! در پاره‌ای جاها، ساکت بودن، قبول شدن است، نه مردود شدن! گاه هست که در فریاد، فضیلتی نیست اما در سکوت، چرا.
متن قصه/ 5:
القصه! وقتی از اتاق رئیس آژانس بیرون آمدم، گوشم گرم شنیدن سخنان کارمند همان آژانس شد که داشت با مراجعه‌کننده حرف می‌زد و می‌گفت: «هنوز هم سوریه، به 2 قصد زیارت و سیاحت، یعنی هم فال و هم تماشا، کشور محبوبی است برای مسافر ایرانی». چه جوابی واضح‌تر از این، برای سخنان رئیس آژانس؟! آیا جناب رئیس، این نکته را نمی‌دانست یا خودش را به تجاهل‌زده بود؟!
متن قصه/ 6:
رفتم و قصه را با کارمند آژانس در میان گذاشتم. خندید و گفت: متاثر از افزایش قیمت سکه و ارز، آژانس‌های مسافرتی این روزها حال خوشی ندارند. زیاد جدی نگیر حرف‌های رئیس را. تو را با این ریش دیده و لابد درد‌دلش باز شده! اما دردش از جای دیگری است! کارمند آژانس البته این را هم گفت که امروز صبح، با رئیس آژانس داشتم صحبت می‌کردم که می‌گفت: اگر ارزانی نسبی و کاملا مشهود مسافرت به سوریه و عراق نبود، دخل و خرج ما برابری نمی‌کرد توی این آشفته بازار.
متن قصه/ 7:
بیش از گذشته به خودم حق دادم که با امثال رئیس آژانس، هرگز نباید وارد بحث شد، چرا که رئیس آژانس از خود من بهتر جواب حرف‌هایش را بلد است!! اگر سوریه پر از درگیری و خونریزی است، پس راز این همه مسافرت امن و راحت به شام چیست؟! اگر بشار اسد هیچ فرقی با حسنی مبارک ندارد، پس راز این همه تظاهرات سراسری به نفع او چیست؟! راز این چیست که توریست به مصر نمی‌رود اما به سوریه، چرا؟! البته راز گسیل این همه تروریست به برخی شهرهای کوچک سوریه چیست؟!... و اگر مردم سوریه از بشار اسد بدشان می‌آید، پس چرا در انتخابات، رای «آری» به او می‌دهند؟!
یادداشت قصه/ 1:
آری! ترجیح دادم با رئیس آژانس وارد بحث نشوم اما اینجا برای طرح «بحث سوریه» جای بهتری است: این روزها سوریه را به عبارتی، حتی مظلوم‌تر از بحرین شیعه و مصر سنی می‌دانم. سوریه به دلایل تاریخی و جغرافیایی، کشوری مهم و البته مظلوم است. اگر در اغلب ممالک اسلامی، بحث شیعه و سنی مطرح است، در سوریه جدال «علوی» و «اموی» نزاع پیچیده‌تری به نظر می‌رسد و این غده بدخیم، گاهی سر به آسمان فتنه می‌ساید. در سوریه، «علویان»، شیعیان معتدلی هستند که البته بعضا در شناسنامه‌شان، من باب تقیه یا جبر روزگار یا هر چه، مهر اهل سنت درج شده است. طنز روزگار اینجاست که پاره‌ای از علویان، واقعا سنی مذهب هستند اما در عین حفظ احترام به خلفای راشدین و صرف نظر از این احترام، دقیقا همان نظر شیعه به امامت امیرالمومنین را دارند و باز هم مثل شیعیان، امامان را تا امام دوازدهم و ماجرای غیبت قبول دارند. علویان سوریه البته بعضا در زندگی شخصی‌شان خلق و خوی لیبرالی دارند که رگه‌هایی از آن در میان شیعیان لبنان هم مشهود است. با این همه عشق و علاقه‌شان به اهل بیت و بویژه شرکت حماسی، عمومی و سراسری‌شان در عزای امام حسین(ع) به قوت خود محفوظ است. امویان سوریه اما شاخه‌ای چند ضلعی و متعصب، نهله‌ای نادر از اهل سنتند که قطعا در دوست داشتن کشورشان؛ «شام تاریخی» با علویان، وجوه مشترک فراوان دارند و لااقل به خاطر حفظ مصلحت مهمی به نام کشور سوریه، حکومت بشار اسد را کم و بیش قبول دارند.
یادداشت قصه/ 2:
ذیل تقسیم‌بندی علوی و اموی، سوریه همیشه با خطر «قومیت‌گرایی آمیخته به فرقه‌گرایی» بویژه در نواحی مرزی و بلاد حاشیه‌ای درگیر بوده است. آنچه این روزها در چند شهر کوچک سوریه مثل «حمص» مشاهده می‌شود، معجونی از خطر فوق‌الذکر است به علاوه تحریک وحشیانه بیگانگان. بدیهی است سوریه برای تحرکات اختلاف‌افکنانه، خاک مناسبی دارد. با این همه، سوریه لابد مردم هوشیاری دارد که تا امروز، سوریه همان سوریه ادوار ماضی مانده است و خیلی سال است که از آخرین کوچک شدن خاک سوریه می‌گذرد. خطر اسرائیل در اینجا، همان عدویی است که سبب خیر شده و ناخواسته به نوعی «وحدت ملی» در سوریه دامن‌زده است. چیزی که اگر اجازه دهند، در لبنان هم مشهود است.
یادداشت قصه/ 3:
گذشته از همه این موارد، عمده بار مساله فلسطین در وهله اول روی دوش سوریه است که خط مقدم مرئی، معنوی، مادی، جغرافیایی، فرهنگی و صد البته رسانه‌ای مبارزه با اسرائیل است. در بحث فلسطین، سوریه حتی از لبنان مهم‌تر است، چرا‌که به دلایل متعدد که شرح آن خارج از حوصله این نوشتار است، محل تغذیه روحی و معنوی، حتی مادی و لجستیکی حزب‌الله، سوریه است. امت اسلام حتما در ورای قصه پر غصه اسرائیل، باید از سوریه راضی باشد. اینکه حالا دفتر حماس کجا باشد یا محل سکونت فلان عضو برجسته عملیاتی حزب‌الله کجا باشد، تاکتیک متغیری است که ابلهان، هر از گاه با استناد به پاره‌ای تغییرات تاکتیکی، گمان به تضعیف نقش سوریه در مبارزه با اسرائیل می‌برند. اصل قصه این است که امت اسلام، در مجموع به عملکرد حافظ اسد و بویژه بشار اسد در ماجرای فلسطین نمره قبولی می‌دهد و از دولت و ملت سوریه در این زمینه راضی است.
یادداشت قصه/ 4:
هم الان همه شیاطین عالم برای کنار گذاشتن رئیس‌جمهور سوریه متفق‌القول و متحدالعملند. تو باید «بشار» باشی، تا درک کنی این همه «فشار» را. در مشروعیت بشار، همین بس که هر دیو و ددی در نظام سلطه، جز به سرنگونی او فکر نمی‌کند. برای مشروعیت بشار، فشار بی‌وقفه جمله شیاطین نظام سلطه برای سرنگونی او کافی است. بشار اسد اگر مشروعیت نداشت، جبهه باطل دنیای امروز علیه او تا این حد منسجم و گسترده شکل نمی‌گرفت. منهای بحث مشروعیت، در شرعیت بشار همین بس که علوی مذهب است و اگر چه قطعا بشار، عضو حزب بعث هم هست، لیکن از بیان مذهب علوی و معتدل خود ترسی ندارد. در هوش سیاسی بشار همین بس که از همه مردم سوریه و از همه خاک سوریه سخن می‌گوید و اجازه نمی‌دهد جنگ بیگانگان با سوریه، ذیل نزاع علوی و اموی و اختلافات فرقه‌ای قرار بگیرد. در مقاومت بشار همین بس که به‌رغم این همه فشار، ذره‌ای از آرمان ایستادگی پا پس نکشیده و با جانش، حتی جلوتر از مردمش، به تظاهرات دفاع از یکپارچگی سوریه می‌آید. در ذکاوت بشار همین بس که با مهره رای مردم سوریه به لشکری از کفار همه جهان، کیش می‌دهد؛ نه فقط نظر ملتش در کف خیابان، بلکه حتی رای ملتش در کف صندوق. در مقبولیت بشار همین بس که ملت سوریه، او را نه در زمان صلح و صفا که در اوج جنگ و موج تحریم و تهدید، همچنان دوست می‌دارند و در انتخابات و امتحانات به پایش ایستاده‌اند. در کشورداری بشار همین بس که در چنین شرایطی باز هم سوریه، قطب گردشگری است و لابد آنقدر آرام هست که مقصدی امن برای زیارت و سیاحت باشد. کی و کجا قابل قیاس است بشار اسد با حسنی مبارک؟! حسنی مبارک مثل آخرین شاهان اعصار قاجار و پهلوی، از حکومتداری فقط قلدرمآبی آن هم فقط علیه ملت خودش بلد بود اما بشار اسد، در ظاهر و باطن، فرزند زمان روزگار است و به روز است و از حکومتداری، حتما چیزهایی خیلی بیشتر از زر و زور بلد است. کی و کجا یکی است «فتنه شام» با نزاع از روز روشن‌تر ملل درگیر در بیداری اسلامی؟! این درست که بشار اسد، فرزند مرحوم حافظ اسد است اما خب! بشار اسد فرزند هر که باشد، منتخب مردم سوریه است و مردم سوریه به او رای داده‌اند و تا پای جان برایش ایستاده‌اند. در میان بعضی از ملل اسلامی نیز اگر گرد و غبار فتن رنگارنگ قبیله‌ای و مذهبی بگذارد، اگر این همه فشار بگذارد، حتما بشار اسد نمادی از ایستادگی در برابر دشمنان مشترکمان آمریکا و اسرائیل است.
یادداشت قصه/ 5:
باید دگر بار دقیق شد که ملت و دولت سوریه، به نمایندگی از چه دینی و در خط مقدم چه جبهه‌ای، این همه فشار را دارند تحمل می‌کنند؟! نکته اصلی این است و‌الا حتما می‌توان در نقد بشار اسد، چیزهای درستی هم نوشت و دولتش را بی‌نیاز از پاره‌ای اصلاحات ندانست. حکومت بشار قطعا یک حکومت ایده‌آل اسلامی نیست اما مگر حکومت آل‌خلیفه و آل‌سعود بر مبنای اسلام می‌چرخند؟!! پر واضح است که در مقام مقایسه با اغلب دول عربی، بشار اسد هم مقبولیت دارد و هم مشروعیت. دفاع از بشار اسد، دفاع از نقاط ضعف حکومت سوریه نیست، بلکه دفاع از نخستین سرباز خط مقدم نبرد با نظام سلطه در خاور‌میانه کنونی است. نقد، بلکه تخریب و تضعیف بشار اسد به همان سبک که جراید زنجیره‌ای می‌نویسند، البته کمک به اصلاح نقاط ضعف سوریه نیست؛ بازی این جماعت آلوده است در زمین نظام سلطه و ایفای نقش ستون پنجم برای آمریکا و اسرائیل در خاور‌میانه. نظام سلطه قطعا دنبال اصلاحات در سوریه نیست، دنبال دموکراسی هم نیست که اصولا دیکتاتورتر از سران غرب پیدا نمی‌شود، بلکه راز این همه فشار بر جناب بشار جز این نیست: حالا که زور ما به ایران، انقلاب اسلامی و بیداری اسلامی نمی‌رسد، تاوانش را سوریه باید در خط مقدم جنگ با اسرائیل پس دهد. حالا که جمهوری اسلامی در شرایط خیبر و بدر قرار دارد، سوریه باید در شعب ابی‌طالب، محاصره شود. حالا که بیداری اسلامی به سرنگونی مبارک و قذافی و بن‌علی و علی عبدالله صالح انجامیده و حالا که تیغ برنده ملل عرب، در گلوی آل‌سعود و آل‌خلیفه گیر کرده است، سوریه به نمایندگی از «مقاومت اسلامی» باید کوچه فرعی بیداری اسلامی شود و حاشیه‌ای درشت‌تر از متن بیداری اسلامی.
***
این روزها جولان اقتدار سوریه مظلوم، در پیچ تاریخ، دیدنی است اما برگ برنده بشار، مردم سوریه‌اند. برگ برنده‌ای که البته حکام ستم پیشه عرب، اگر داشتند، اوضاع‌شان به این روز، به این حال و روز، به امروز نمی‌افتاد. شام یک بار در پس واقعه کربلا، شلاق بر ابدان سلاله محمد(ص) و علی(ع) را در آینه خود به نظاره نشست، اینک فرض است که اجازه ندهیم شلاق نظام سلطه، چون شب تیره، سیاه و پر از درد و داغ و آه کند پیکر فرزندان شام را. جهان اسلام، سوریه را به دمشق و مشق عشق و «صبر زینب» و «اشک رقیه» می‌شناسد. سوریه بخشی از بین‌الحرمین قدس و کربلاست. مساله سوریه، مساله ماست. خمس زیارت و سیاحت، جهاد و شهادت است و الا این بار به جای زینب(س)، زینبیه اسیری می‌رود در شام بلا. آری! می‌خواهم بگویم؛ اگر بحرین ققنوس ماست، سوریه ناموس ماست.