ایران یک سابقه تاریخی دارد که در طول تاریخ تدوین شده 3 تا 7 هزار ساله جهان، هیچ 24 ساعتی نیست که کشوری به نام ایران نبوده باشد. بسیاری کشورها و ملتها در تاریخ آمده و رفتهاند اما اثری از آنها نمانده است. ایران و ایرانی از زمانی که تاریخ هست، هستند. بسیاری کشورها عمرشان حتي به 500 سال هم نميرسد مثل کانادا که تاریخ 400 ساله دارد. در تحلیل تاریخ جغرافیای جهان و رابطهاش با قدرت، زوایای بری، بحری و فضایی در نقاط مختلف کره زمین را بررسی میکنند تا ببینند در حوزههای بری و بحری کدام قسمت از کره زمین دارای همه این امکانات هست؛ آن منطقه دست هرکس باشد، برنده جهان است. به آن منطقه، قلب زمین میگویند. این قلب زمین در تمام تئوریها «منطقه خاورمیانه» است که قسمتی از ایران و شامات است. جمهوریاسلامی ایران در این منطقه است و با توجه به شرایط امروز، قلب قلب است.
اینجا محل ویژهای است نه به دلیل اینکه ما ایرانی هستیم بلکه به دلیل جنس منطقه. این کشور ملتی دارد که آریایی بوده، از ریشههای اصیل تاریخ بشر برخوردار است و ضریب هوشیاش متوسط به بالاست. در این برهه از زمان جوانترین کشور دنیاست و ضریب سنیاش30 سال به پایین است. بنابراین ایرانی مسلمان سال 1391 با یک خیزش و بینش جهانی در حوزه اقتصاد چنین وضعی را دارد. در منابع مختلف از جمله نفت، گاز و موقعیت بازار منطقه و جهان هم آماده است. از نظر ذخایر زمینی، بانکی، ارزی، منابع مالی، نیروی انسانی، ماشینآلات و تکنولوژی برتر است اما در حوزه اقتصاد نگاه ما به اقتصاد، آنگونه نیست که باید باشد. باید نگاهمان را عوض کنیم. خوشبختانه با ابلاغ اصل 44 و فرمایشات رهبر انقلاب اقتصاد از حاشیه به متن آورده شد. در این مسیر البته باید سدهایی برداشته شود، مثل نهایی کردن بخشهايي از اصل 44 يا فاز دوم هدفمند کردن یارانهها و.... موضوع ديگر صادرات محور شدن توليدات است و اینکه همه امور اقتصادی باید تجاری شود حتی تولید علم. جدای از اینها باید تشکلها را توانمند کرد به نحوی که با خروج دولت به سمت وظایف حاکمیتی، تشكلها جایگزین دولت شوند. در این بینش دولت دنبال وظایف حاکمیتی، سیاستگذاری، هدایت، نظارت راهبردی و پشتیبانی ميرود. تشکلها تاكنون حداکثر 10 تا 20 درصد از زیرمجموعه اقتصاد را در اختيار داشتند و حالا ميخواهند به صددرصد برسند یعنی شانههایشان باید 80 درصد پهن شود لذا باید تشکلها در حوزههای مختلف مالی، امکانات، آموزش، حضور در صحنه، اختیارات و مسؤولیت تقويت شوند. حال با توجه به همه این امکانات، پتانسیلها و ثروتهای ملی، طرح موضوع حمایت از تولید ملی، کار و سرمایه ایرانی و نامگذاری سال 91 به اين عنوان در شرایط فعلی که بدخواهان و دشمنان ایران، جنگ در حوزه اقتصادی را آغاز کردهاند ما را بر آن میدارد که در جهت بالفعل کردن همه آن منابع و امکانات قدم برداریم. 3 نکتهای که مقام معظم رهبری اشاره داشتند اهداف بسیار ارزشمندی است و با رعایت آنها میتوانیم به دستاوردهای بسیار مهمی در اقتصاد برسیم. یعنی در شرایط کنونی همهچیز آماده است و جای گله کردن از کمبودها نیست بلکه باید مسیر را برای تسریع گامها هموار کرد. در این مسیر کسی نباید در شانههای جاده قدم بزند بلکه مجموعه حاکمیت، قوه مجریه، قوهمقننه، قوهقضائیه، بخش خصوصی(تولیدکنندگان و سرمایهگذاران) و مردم باید در وسط جاده باشند و با کمک یکدیگر موانع را از سر راه بردارند. ایران میخواهد بر اساس سند چشمانداز 20 ساله به رشد اقتصادی 8 درصد برسد، پس لازم است 2 هدف عمده چگونگی مبارزه با دشمن در حوزه اقتصادی و چگونگی رسیدن به اهداف چشمانداز مورد بررسی قرار گیرد. از سوی دیگر هماکنون حدود 2 میلیون شغل جدید لازم است که با توجه به سرمایههای فراوان ایرانی و خارجی که در کشور وجود دارد، با ایجاد شرایط مناسب میتوان در بخش تولیدی کشور سرمایهگذاری کرد. برای رسیدن به اهداف فوق نیز تنها خواستن کافی نیست بلکه باید برنامه عملیاتی داشت. دولت به عنوان قوهمجریه باید برنامهریزی کند، مشکلات تولید را بردارد و تولید اولویت اول تصمیمگیریهای دولت باشد؛ باید بروکراسی، فرآیندها، مقررات و آییننامههایی که بر سر راه تولید ایجاد مانع کرده است، برداشته شود. تولیدکننده نباید هزینه بروکراسی را بپردازد. همچنین دولت باید بخش تولید را در اولویت همه برنامهها قرار دهد به طوری که در فاز اول هدفمندکردن یارانهها که اجرای آن مایه افتخار بوده و با درایت، بخش مصرف مورد حمایت قرار گرفت، در فاز دوم تولید در اولویت باشد. علاوه بر این دولت باید بدهی خود به پیمانکاران را پرداخت کند تا با پرداخت این بدهی مشکلاتی که تولیدکنندگان و پیمانکاران دارند به حداقل ممکن برسد. چنانچه قرار است از تولید حمایت کنیم بخشی از هزینههای تولید را باید دولت جبران کند، همانطور که در جنگ نظامی هم مردم و دولت با هم هزینهها را تحمل کردند، در اينجا هم نمیشود هزینهها را مردم بدهند و درآمد در جیب دولت برود. دولت هم باید مقداری از هزینهها را تقبل کند. چه اشکالی دارد دولت بخشی از هزینه بیمههای تولید، بخشی از هزینههای مالیات و بخشی از هزینههای حمل و نقل را تقبل کند. تولیدکنندگان باید بدانند فرصتی که ایجاد شده است، فرصت بسیار بالایی است و آنها باید در فضای رقابتی از نظر کیفیت و قیمت و خدمات پس از فروش بتوانند با رقبای خود رقابت کنند، چرا که بخش تولیدی ما قدرت رقابت با رقبا را دارد. تولیدکنندگان همچنین باید به بالا بردن بهرهوری توجه لازم را داشته باشند و با ایجاد انگیزه و همچنین آموزش نیروی انسانی موجب افزایش بهرهوری در بخش تولیدی کشور شوند. ما معتقدیم تولیدات داخلی باید دانشمحور هم باشد، بنابراین لازم است واحدهای مطالعات و تحقیق تشکیل شده و ارتباط بخشهای تولیدی و دانشگاهها نیز افزایش پیدا کند. در این میان مصرفکنندگان هم 2 وظیفه بسیار مهم دارند؛ نخست اینکه موارد مورد نیاز خود را از محصولات داخلی تهیه کنند که این مهم باعث اشتغال، کمک به تولید و رشد و نشاط اقتصادی میشود و دوم اینکه با خرید کالای داخلی پاتکی به سیاست دشمن بزنند، لذا با اعتقاد دینی و غیرت ملی باید جنس داخلی را خریداری كرده و از خرید جنس خارجی اجتناب کنند.
* رئیس اتاق بازرگانی، صنایع و معادن تهران