من چنين نقشهای را طرح كرده بودم كه با آن نقشه زماني دنيا را به سوي آرامش برم ولي متاسفانه بعد از حضور يافتن در وزارت خارجه و ديدن اوضاع و سياستمداران آن مملكت و پس از دادن توضيحات و راپورتهاي مفصل و تشريح اوضاع مملكت ايران و هزاران سوال و جواب چنان يافتم كه حرفي بر زبان جاري نكنم زيرا الكساندر دوم پادشاه و امپراتور روسيه به شخصه مرا خفه خواهد کرد لذا شروع به دفاع از خود کردم و گفتم مسلماني من از راه تزوير بود و براي اينكه در هر محفل و مجلسي بتوانم آمد و شد كنم و سياست مملكت ايران را بتوانم به دست بگيرم به ظاهر مسلمان شدم تا به نتيجه مطلوبه برسم و به طور دلخواه رسيدم. (رجوع به راپورتها و عملياتي كه کردهام بفرمایيد) و با هزار دليل خدمتگزاري خود و بيمغزي دیگر ماموران را در ايران با برهان و دليل منطقي ثابت کردم. باري چند ماه پي در پي به كارهاي من رسيدگي كرده تا آنكه همه اذعان کردند كارها و خدمات من برجسته بوده معهذا اگر چند نفر طرفدار در دربار نداشتم جاي اين خدمات ذيقيمت ممكن بود مرا نابود سازند.
آنوقت حرفها و نصايح سرجان ملكم، وزير مختار انگليس به خاطرم آمد كه میگفت از اين اقدامات و دوندگيهاي زياد نتيجه عكس در مملكت خود خواهي گرفت و اينجا هم سبب دشمني و رقابت جناب گراف سيمينويچ را فراهم میسازي و خواهش کرد شما را در منزل شيخ محمد ملاقات كنم و آقاكوچولو را ببينم و يك قليان محبتي با هم بكشيم. معلوم شد جناب سفير از همه امورات مطلع است. حتي از سفارتخانه ما و امور شخصي من و چگونگي اوضاع من، در جواب عذر خواستم و گفتم با اينكه میدانم جناب سفير با من بد است اين ملاقات براي من گران تمام میشود و مفيد نيست، سهل است ممكن است مرا به حبس و كشتن هم بدهد، ديگر چيزي نگفت.
(در هر ماهه چندين كاغذ از دوستان طهران داشتم، همه مرا دعوت به ايران میكردند حتي ميرزا قلي و ميرزا حسينعلي. بعضي از دوستان شكمپرست مرا به حليم غاز و تهچين پلو و فسنجان دعوت میكردند كه به ايران بازگردم ولي اغلب اظهار دوستي و علاقه به من براي دريافت منات طلا بود و الا دليل ديگري نداشت) و اظهار تنفر آنها از گراف سيمينويچ ماهانه و مستمري بود و بس. اغلب نامههاي دوستان طهران از فتح هرات و افغان حتي مطيع شدن آن حكومت مفصلا نگاشته بودند. من موقع را مغتنم شمرده به عرض امپراتور رسانيدم كه در اين موقع به ايران مساعدت شود لازم است و بايد به محمدشاه اسلحه و پول رسانيد و با بودن محمدشاه و سلسله قاجار اين فتوحات به نفع دولت امپراتوري است ولي پس از تشكيل جلسه شورا شخص وزير امور خارجه مخالفت فرموده گفت ما با دولت انگليس امروز نبايد مخالفت بكنيم وانگهي معلوم نيست كه اگر دولت ايران قوي شود قراردادهاي محرمانه را فراموش نكند. من هزار دليل بر وفاداري محمدشاه آوردم ولي مفيد نيفتاد و وقتي هم كه كشتيهاي انگليس جزيره خارك نزديك بوشهر را تصرف و اختلافات را در ايران فراهم ساخت باز هم مساعدتي با دولت ايران نشد، پس دولت ايران با كمال يأس ناچار از ترك فتوحات شد و مبلغ زيادي ضرر کرده و بدون گرفتن نتيجه قشون ايران را از خاك افغان مراجعت داد ولي در اين مذاكرات به من معلوم شد كه اغلب اولياي امور ما با رقيب ما سر و سري دارند و مطالب سري را فورا به آنها خبر میدهند.
[باري به هر وسيله كه میدانستم بر اولياي وزارت خارجه مدلل داشتم كه اين مخارج براي ايران و خرج كردن در آنجا لازم است حتی هرچه به آن اضافه شود مفيدتر است و نتيجه بيشتر خواهيم گرفت و هرطور بود احكامی از وزارت خارجه صادر كردم كه ماهانه چند نفر اقوام مرحوم شيخ محمد معلم و ميرزا حسينعلي و ميرزا يحيي و چند نفر ديگر را كما فيالسابق مرتبا بپردازند و مطالبي كه آنها گزارش میدهند مستقيما بفرستند. چند ماهي هم در وزارت امور خارجه مشغول ترجمه آن خطوط بودم و دستور به آنها میدادم و از احوال سفير به مكاتبات آنها آگاه بودم].