گروه اجتماعی: سلامت رواني و اجتماعی یکی از موضوعات مهمی است که امروز نیازمند توجه جدی و مسؤولانه است. پیچیده شدن زندگی اجتماعی و متفاوت بودن ارتباطات جمعی در دنیای کنونی و به‌دنبال آن استرس و فشار زیاد روحی - روانی و ماشینی شدن زندگی، عوامل عمده‌ای هستند که سلامت افراد جامعه را نشانه رفته است که برای گذر از این بحران حمایت مالی و معنوی دولت، مجلس و دیگر مسؤولان را می‌طلبد. در این‌باره حسن موسوي‌چلك، رئيس انجمن مددكاران اجتماعي ايران با تاكيد بر اينكه جای «سلامت اجتماعی» در لايحه بودجه سال 91 کشور خالي است، اين امر را نتيجه بي‌توجهي به موضوع سلامت اجتماعي دانست. وی عنوان كرد: یکی از قسمت‌های پرچالش لايحه بودجه درباره اعتبار هدفمندی یارانه‌ها بود و در نهایت در کل اعتبارات مصوب یارانه‌ها، مبلغ 6 هزار میلیارد تومان برای حوزه سلامت اختصاص یافت. رئيس انجمن مددكاران اجتماعي ايران تصریح کرد: اين در حالي است كه تمام این اعتبار تنها برای «سلامت جسم» اختصاص یافته و نباید فراموش کرد جامعه‌ای از امنیت اجتماعی پایدار برخوردار است که مردم آن جامعه از سلامت اجتماعی و روانی هم برخوردار باشند. موسوي‌چلك ادامه داد: تاملی در آمار‌هایی که اخیرا توسط مسؤولان وزارت بهداشت در زمینه مصرف مشروبات الکلی ارائه شده يا آمارهايي كه پيش از اين توسط مسؤولان نیروی انتظامی اعلام شده، یا آمار پرونده‌های قضایی، زندانیان، گرایش به مواد مخدر صنعتی و روانگردان، آمار افراد مبتلا به اختلال روانی و همچنین تاملی به آمار‌های طلاق و دیگر آسیب‌های اجتماعی در کشور نشان می‌دهد همه مشکل و نیاز مردم صرفا مربوط به امر سلامت جسم نیست. وي افزود: اگر به این حوزه توجه جدی نشود، در آینده مجبور به افزایش مراکز نیروی انتظامی، واحد‌های قضایی، زندان و... خواهیم بود. موسوی به ایسنا گفت: اگر حتی 10 درصد از اعتبار مصوب یارانه‌ها به امر سلامت هم به حوزه سلامت اجتماعی و روانی اختصاص یابد، می‌توان کارهای بزرگي انجام داد.
شیوع بیماری‌های روانی در کشور ۲۱ درصد است
توجه به سلامت روان جامعه از این رو باید بیشتر مورد توجه قرار گیرد که به گفته عباسعلی ناصحی، مدیرکل سلامت روان وزارت بهداشت، شیوع بیماری‌های روانی در کشور طبق آخرین مطالعه وزارت بهداشت در سال ۸۴ حدود ۲۱ درصد است و در زنان مهم‌ترین عامل مرگ و ناتوانی در زندگی است. وی به فارس گفت: سند ارتقای سلامت روان ایرانیان بر اساس اطلاعات و مطالعات انجام شده در حال تدوین است. بر اساس این اطلاعات و طبق مطالعه‌ای که وزارت بهداشت در سال 1384 انجام داد، شیوع بیماری‌های روانی در کشور 21 درصد است یعنی 21 درصد مردم طی عمر خود به یکی از انواع بیماری‌های روانی خفیف تا شدید روانی مبتلا می‌شوند که با آمار جهانی مطابقت دارد. ناصحی در ادامه می‌گوید: این آمار مربوط به همه اختلالات روانی که تقریبا همه مردم طی عمر خود با آن درگیر می‌شوند، نیست بلکه فقط موارد بیماری که فرد به خدمات روانپزشکی سرپایی یا بستری نیازمند می‌شود را شامل می‌شود. وی یادآور شد: مهم‌ترین بیماری‌هایی که در این آمارگیری مطرح هستند شامل افسردگی و اضطراب است و بیماری‌های شدید مانند روانپریشی، دوقطبی، شیدایی و اسکیزوفرنی در کشور شیوعی در حد یک درصد یا کمتر دارند. ناصحی اظهار داشت: شاخص مهمی که درباره بیماری‌های روانی نیز مطرح است شاخص بار بیماری‌هاست که میزان مرگ و ناتوانی ناشی از یک بیماری را نشان می‌دهد. بر این اساس در مردان بیشترین بار بیماری به حوادث عمدی و غیر‌عمدی بویژه تصادفات مربوط می‌شود و بعد از آن دومین بار بیماری به حوادث قلبی و عروقی و بیماری‌های روانی اختصاص دارد. مدیرکل سلامت روانی و اجتماعی وزارت بهداشت افزود: اما درباره زنان به علت کمتر بودن میزان مرگ و میر ناشی از تصادفات و حملات قلبی و عروقی بار اول مرگ و میر بیماری‌ها به بیماری‌های روان مربوط است. وی عنوان کرد: تحقیق جدیدی نیز در سال 1388 درباره شیوع بیماری‌های روانی در تهران انجام شده که نشان می‌دهد شیوع بیماری‌های روانی در تهران از متوسط کشور بالاتر است و حدود 34 درصد مردم این شهر به یکی از انواع بیماری‌ها و اختلالات روانی مبتلا هستند.
سند ارتقای سلامت روان جامعه تدوین می‌شود
این امر همچنین موجب شده معاون وزير بهداشت از تدوین سند ارتقای سلامت روان جامعه در آینده نزدیک خبر دهد. علیرضا مصداقی‌نیا در اين‌باره می‌گوید: طبق مطالعات در سال 90 تا 94 حدود 20 تا 30 درصد از جمعیت کشور تا اندازه‌ای از نظر مشکلات روانی دچار مشکلاتی می‌شوند که باید برای این مساله مهم فکری کرد. وی افزود: به علت چند سازمانه بودن مسائل مربوط به سلامت روان جامعه هنوز نتوانسته‌ایم به یک سند قابل توجه برای ساماندهی کارها در این بخش برسیم. وی ادامه داد: این سند باید مبتنی بر شواهد بوده و بتواند به تصویب مرجعی که قابل اعتنای همه دستگاه‌ها هست، مثل شورایعالی سلامت، برسد تا ضمانت اجرایی خوبی داشته باشد. از سال 90 روی سلامت روان جامعه تحقیقات پیمایشی خوبی انجام شده که نتایج آن در این سند انعکاس خواهد یافت. وی تاکید کرد: پس از تدوین و تایید نهایی این سند در شورای سیاستگذاری وزارت بهداشت مابقی امور مربوط به تصویب و ابلاغ آن مشخص خواهد شد.