داریوش سجادی: شخصاً و به اقتضای حرفه روزنامه‌نگاری مسافرت‌های متعدد هوایی با آژانس‌های متعدد هواپیمایی داشته‌ام و در عموم این پروازها همواره صندلی‌ام در بخش عادی (Economy) بوده و تنها یک بار بود که در معیت 2 تن از دوستان و در مسیر پرواز از بالتیمور به فینیکس به دلیل ناهماهنگی در تعیین شماره صندلی، توسط سرمهماندار پرواز التفاتاً(!) به بخش ممتاز (First Class) منتقل و میزبانی شدیم! بخشی که به‌رغم توقع نه‌تنها اسباب آرامش و آسایش نشد، بلکه شرمگینانه و مـُعـّذب مجبور به تحمل آن «صندلی از ما بهتران» تا مقصد شدم. صندلی ای که کیمیاگرانه تشخص‌دهندگی و تعیین‌کنندگی و برتری‌دهندگی و ارجحیت‌یابی ارشدیت و افضلیت و اصلحیت نشیمنگاه و به‌تبع شخصیت مسافرش با دیگر مسافران در بخش «پایین‌دستی» هواپیما را یک‌تنه عهده‌داری می‌کند!
حجم شرمگینی تا حدی بود که در پیاده و سوار شدن و عبور مسافران بخش اکونومی از جوار ما «از ما بهتران» مایل بودم بلند شده و فریاد بزنم:
آی مردم! ای پایین‌دستی‌ها! به خدا من از اینها نیستم. من هم از جنس شمایانم! من هم از خودتانم! اشتباهی با اینها بـُر خورده‌ام!
این خاطره زمانی تداعی کرد که چند روز پیش در سایت خبری «باشگاه خبرنگاران» قیمت‌های محیرالعقول مدل‌های متنوع «پورشه» در تهران به میمنت و مبارکی «سونداژ فرمایی» شد.
قبلا و در پستی مستقل متذکر این تلخینه شده بودم که در مملکتی که بخش غالبی در الفبای معیشت روزانه‌شان مُعلق‌اند و قلیلی از انباشت سیری در آستانه ترکیدن(!) چه آنی که با ابتیاع میلیاردی پورشه، خود را در خلسه تشخص فرو می‌برد و چه آنی که در جوار خیابان با رویت آن پورشه‌سوار بر وی غبطه خورده و از آن مرکب خوش‌ساخت، جعل فضیلت و شخصیت و مدنیت و اصلحیت برای مرکوب می‌کند(!) در چنین مملکتی به حضرت عباس! به این قبله محمدی! به سوی این چراغ قسم! ایشان هر دو و بالاتفاق مریض‌اند و هر دو محتاج روان‌درمانی!
همچنان که پیش‌تر به آن مسؤول بی‌کفایت جمهوری اسلامی که واردات گسترده پورشه را در دوسیه کاری خود مرجع فروختن فخر خود به مخاطب قرار داده بود نهیب زدم و می‌زنم که:
خاک بر سر آن مسؤولی در جمهوری اسلامی ایران که برای نازیدن و فخر فروختن به دیگران و جذب توریست متوسل به آمار واردات «پورشه» و «مرسدس بنز» و «بی‌ام دبلیو» می‌شود. (مقاله تهوع)
علی‌ایحال چنین خرده فرهنگ مبتذلی خروجی جعبه پاندورای اهدایی و منحوس لیبرال - دموکراسی غرب به جهانی بود و هست که به کفایت توانست فروشنده و القاکننده و تحمیل‌کننده و به رسمیت شناسنده نیرنگ سه‌گانه طبقات «فرودست» و «متوسط» و «فرادست» به دنیا شود!
طرفه آنکه در این ثلاثی منحوسه «طبقه متوسط» به اقتفای برخورداری از بالاترین نقش در ساختار مصرفی سیستم سرمایه‌سالاری از بیشترین و عمیق‌ترین «توهم فضیلت» برخوردار شده.
همچنان که مصیبت در کشورهای اسلامی از جمله ایران آنجایی اوج و عمق می‌گیرد که گروهی نوکیسه و فاقد اصالت نیز با اتکای بر اقتصاد ناسالم و هویت ناسالم‌ترشان در قفای پول‌های مکتسبه به هذیان خود را طبقه اشراف فهم می‌کنند و مصیبت‌تر آنکه طبقات مسما به متوسط نیز همه عمر خود را در حسرت آن اشرافیت مجعول صرف ادا درآوردن از آن جاعلان اشرافیت می‌کنند.
طبقه اشراف اساسا در کشورهای اسلامی فاقد موضوعیت و عینیت است و برخلاف طبقات اشراف در غرب که بنا به دلایل عرفی از جمله انتقال ثروت از طریق ارث به فرزند ارشد خانواده، اشرافیت غربی بستر تاریخی شکل‌گیری خود و ادا و اطوار لازمه اشرافیت خود را به شکلی طبیعی طی کرد لیکن در جوامع اسلامی اساسا قانون ارث با ویژگی اسلامی‌اش (تقسیم ثروت بین وراث با لگاریتمی منحصربه‌فرد) امکان و جواز ایجاد طبقات اشراف را نداده و نمی‌دهد و آنچه اکنون به نام اشرافیت در جهان اسلام موجود است یک کاریکاتور و شکلک درآوردنی تصنعی از اشرافیت غربی است. مهوع‌تر از آن ماهیت طبقات مسما به متوسط است.
طبقاتی که چه با تعریف آمریکایی‌اش (متوسط به احتساب درآمد) و چه با تعریف اروپایی‌اش (متوسط به احتساب تحصیلات) از اساس بنیانش، کج و لااقل در جوامع اسلامی غیرقابل احصا و پردازش است.
ذات اسلام در بطن خود مانع از آن است تا بتوان چنین تقسیم‌بندی بی‌بنیادی را به رسمیت شناخت.
طبقه متوسطی که بنا بر تعریف قرار است با گذشتن از نیازهای اولیه (امنیت و اقتصاد) و به اعتبار «ثلاثی مزلو» آنک با شیفت دغدغه‌هایش در سطحی بالاتر به جست‌وجوی نیازهای ثانویه رفته و اسب سرکش مطالباتش را در مرتع حوائج فرهنگی و اجتماعی و هنری و اکسپرسیونیسم و رئالیسم و امپرسیونیسم و سوررئالیسم و کوبیسم و کلاسیسم و نئوکلاسیسم و رمانتیسم و سمبلیسم و کنسرواتیسم و آزادی بیان و آزادی اندیشه و مطالعه و فرهنگ و هنر و تئاتر و سینما و موزه و کتاب و «چنین گفت زرتشت» و«آقامون نیچه چنین گفت»! و کافی شاپ و تفریح و تفرُج و تنوع و تبسم و تـَفـّــوُه و تعیـُـّش، خوش بتازاند! با چنین مختصات لایتچسبکی می‌توان اذعان داشت:
طبقه متوسط در ایران حرف مفت است(!) و صرفا آن را باید تلاش و گریم افرادی دانست که می‌کوشند به اعتبار شرمگینی از خاستگاه سنتی خود و با نفی آن خاستگاه و از طریق ادای طبقات اشراف را درآوردن برای خود خلسه «این همانی» از اشرافیت بسازند.
در جامعه اسلامی ادعای طبقه متوسط و ایضاً طبقه مرفه داشتن ملاحت است! لطیفه است! ابتذال است! چرت است! شوخی است!
ذات و گوهر دین و مبانی زیست مومنانه اجازه آن را به عنصر مسلمان نمی‌دهد تا بتواند با تقسیم‌بندی جوامع به طبقات فقیر و متوسط و مرفه، خویش‌کامانه در جوار «طبقه فقیر» بیتوته کند و بی‌آزرمانه نیازهای ثانویه برای خود جعل و طلب کند!
جامعه طبقاتی مزبور، محصول منحوس همان تمدنی است که بدآیند «این مساله شماست»
(This Your Problem) را به فرهنگ بشریت حـُقنه کرد!
مختصات زیست دین‌ورزانه ناظر بر آن خوشایند است که: «مساله من مساله شماست و مساله شما مساله من است و بنده و شما اخلاقاً و شرعاً موظفیم در مرتفع کردن مشکلات یکدیگر با یکدیگر تشریک مساعی کنیم». در زندگی بر محور مختصات دین‌ورزانه شرعاً و اخلاقاً امکان آن نیست تا بتوان به اعتبار تامین نیازهای اولیه سراغ نیازهای ثانویه را گرفت وقتی همسایه‌ات در برزخ معیشت بی‌تاب است!
مختصات زیست مومنانه ناظر بر ضرباهنگی است که به‌جای طبقه متوسط و اشراف، برخوردار از «عالمانی» است که علی‌بن ابیطالب به فراست و سلاست آن را چنان ترسیم کرد:
به خدایی که این گندم را از وسط به دو نیم مساوی تقسیم کرده است، اگر آمدن شما مردم نبود و اگر با من اتمام حجت نمی‌شد و اگر خداوند از «عالمان» پیمان نگرفته بود که در صورت مشاهده وضعیت در جامعه که در آن عده‌ای از فرط سیری و پرخوری نمی‌دانند چه کنند و عده‌ای دیگر از شدت فقر چاره‌ای ندارند، برای برپایی حق قیام کنند، ریسمان شتر خلافت را روی دوشش می‌انداختم.