قریب سالی، کلید قوهای از ۳ قوه کشور را میخواهیم دست چه کسی بسپریم؟ کیانند گزینههای موجود؟ از میان این مطرحین، اعتماد به کدامشان باید کرد؟ قوه مجریه اگر مهمتر از قوای دیگر نباشد، اجراییترین قوه کشور است. عمده بار کار بر دوش قوه مجریه سوار است و به اندازه وظایف بزرگش، اختیارات سترگ دارد. عزل میکند و نصب میکند و ۴ سال که تو میتوانی ۸ سال بخوانی، امر و نهی. مضاف بر اینکه ما به رئیس قوای مقننه یا قضائیه، رئیسجمهور نمیگوییم و این عنوان در جمهوری اسلامی فقط خرج رئیس قوهمجریه میشود و این فرد، در درون و بیرون، نفر دوم جمهوری اسلامی خوانده میشود. خوب یا بد، در نظام ما رئیس قوهمجریه، رئیسجمهور هم هست. یک سال به انتخابات ریاست جمهوری باقی مانده باشد، یا ۴ سال؛ سوال این است: چه کسانی در سر سودای ریاست بر جمهور میپرورانند؟! کدامینشان ادعا میکنند ولع ندارند، کدامیک آمادهاند؟! در این باب، سخن گفتن از گزینهها، اگرچه اقدامی ژورنالیستی، حتی «زرد» جلوه میکند اما معالاسف سازوکار انتخابات ریاست جمهوری در نظام جمهوری اسلامی، آدمی را بدانجا میکشاند تا به جای «برنامهها»، سخن از «افراد» بگوید. نه! من مقصر نیستم. جز این قصور که گردن من نیست، تقصیر دیگری را میپذیرم. نخواستهام در این نوشته، اطلاعات جدید یا اخبار پشت صحنهای به خواننده بدهم. کم و بیش بنایم بر تجمیع حرف و حدیث موجود است.
1- نامزدهای مورد نظر دولت مستقر
قدر مسلم رئیسجمهور اصلا بدش نمیآید رئیسجمهور بعدی، از دل دولت او برآید و این البته خاص محمود احمدینژاد نیست،گر چه برای او به دلایلی، حیاتیتر از اسلافش مینماید. مرور کنیم گزینهها را.
علیاکبر صالحی؛
در شیوه نادر عزل و نصبهای این دولت، گل سرسبد است. تقریبا با تردستی جای «متکی» را گرفت و دستیدستی نامش بین گزینههای دولت، همپای دیگران مطرح است. «بیداری اسلامی» و نقش طبیعتا ویژه وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در این گمانهزنی بیتاثیر نیست. او را بیزاویه با جریان انحرافی میخوانند و البته مطیع احمدینژاد. از آنجا که علیاکبر صالحی، فاقد آن روی سکه احمدینژاد، یعنی اشتهار به خدمترسانی است، احتمال ماندن این گزینه در بین «گزینههای بالقوه» زیاد است.
علی نیکزاد؛
در کابینه احمدینژاد به «علی بولدوزر» معروف است و بشدت واجد «آن روی سکه محمود». با مهارتی خاص سعی کرده حتیالمقدور در مسیری قرار نگیرد که نسبتش با جریان انحرافی مشخص شود. بینیاز به طرح دوستی یا دشمنی با این جریان، خود را شهره به «کار زیاد» کرده.
یک/ ۱:
تا پیش از این، نام افرادی چون «حاجی بابایی» هم شنیده میشد. بگذریم که هنوز گاهی اسم «اسفندیار رحیم مشایی» نیز طرح میشود که البته با کلکسیونی از خبطهای سیاسی، خطاهای اقتصادی و خطهای غلط عقیدتی، تایید صلاحیتش بعید مینماید.
یک/ ۲:
با شناخت از نوع سیاستورزی محمود احمدینژاد، آنچه باید کرد، «صبر» است! اصلا دور از ذهن نیست که از گزینه اصلی دولت فعلی، در دقیقه ۹۰ رونمایی شود؛ گزینهای که تا آن زمان شاید خوابیده باشد در آب نمک! یکی مثل محمدرضا رحیمی.
یک/ ۳:
ناظر بر برخی دیدارها و پارهای رفتار و گفتار، عدهای معتقدند؛ اگر لازم باشد، احمدینژاد، معامله با اصلاحطلبان را هرگز خط قرمز خود فرض نخواهد کرد. نیز دور از ذهن نیست که در صورت لزوم، گزینه مدنظر دولت، با نامزد مورد تایید بخشهایی از جریان اصولگرایی، یکی باشد. شاید هم این گزینه، تافته جدابافته دولت باشد. باید صبر کرد.
یک/ ۴:
این دولت را عقیده بر این است؛ ما آنقدر برای مردم، بویژه قشر تهیدست، کار کردهایم که مردم بهراحتی بیایند و به همان فرد مدنظر ما رای بدهند.
2- نامزدهای مورد نظر اصولگرایان
اصولگرایی به عنوان جریانی که مدتهاست با اقبال مردم روبهرو بوده، پر از چهره مطرح برای انتخابات ریاستجمهوری است.
محمدباقر قالیباف؛
خیلیها معتقدند که جناب خلبان اگر سال ۸۴ همه برگهای خود را زود و عجولانه رو نمیکرد، محمود احمدینژاد بدل به «پدیده» نمیشد و از خیابان بهشت، راهی پاستور نمیشد، حتی بعدها جمهوری اسلامی با فتنه پیچیده ۸۸ مواجه نمیشد. آیا راهی که یک بار احمدینژاد از آن به سلامت عبور کرد، اینک انتظار قالیباف را میکشد؟! قالیباف اگر چه اخیرا اعلام کرده برای ریاستجمهوری ولع ندارد و اگر هم احساس تکلیف کند، رگ خدمتش گل میکند، نه حس صدارتش اما خب! یعنی خب دیگه! قالیباف در میان لایهای از اصولگرایان، یک رای ثابت دارد. محسنات دیگرش- در اینجا منظور از محسنات، محسنات سیاسی است، نه حسنهای حقیقی!- این است: حکومت به او اعتماد دارد، اگر چه برخی سلایقش را نپسندد. سابقه سرداری دارد که برایش بعضا حمایت ویژه میآورد. در دعوای میان سران اصولگرا اغلب خود را کنار میکشد تا روحیه خدمتش را رو کند. تا به حال هر جا بوده، ازجمله نیروی انتظامی و شهرداری، به نسبت موفق بوده. عقلای قوم اصلاحات معتدلش میخوانند. تودههای علاقهمند به جریان دومخرداد، با او سر جنگ ندارند و اگر دست دهد، از رای دادن به او پرهیز ندارند. به همین دلایل، چه بسیار که او را رئیسجمهور بعدی نظام میدانند اما درباره سردار دیروز، این مظنهها نیز مطرح است: هنوز آمار سالمی از میزان محبوبیت کشوری شهردار تهران در دست نیست. کسی که یک بار در انتخابات ریاست جمهوری بختش با شکست همراه بوده، بنا به تجربه، باز هم شکست میخورد. لایههایی از اصولگرایان اصلا میانه خوشی با شهردار تهران و تیمش ندارند و از ایشان تعبیر به ساکت فتنه میکنند. میان اقشار حزباللهی، قالیباف چهره محبوبی نیست. نیاز به رجوع به قالیباف نیست بلکه باید دنبال چهرههای جدید گشت؛ یک احمدینژاد منهای جریان انحرافی.
سعید جلیلی؛
«احمدینژاد منهای جریان انحرافی» از نظر بسیاری اوست. اگر صالحی نماینده دولت در «بیداری اسلامی» است، جلیلی نماینده حکومت است و جز این، در مبحث هستهای نیز توانسته چهره محکم، در عین حال محبوبی از خود یادگار بگذارد. او میان حزباللهیها محبوب است. اصولگرایان دوستش میدارند. توده مردم خاطره بدی از وی ندارند. در کارنامهاش برخلاف دیگران، نه اثری از شکست است و نه اتهاماتی چون کاسب و ساکت. خیلی جدید نیست اما خیلی هم قدیمی نیست که رای دادن به او، «دنده عقب» تفسیر شود. دیپلمات است و وجهه بینالمللی دارد. همزمان با این پز شیک، سادهزیست است و خلق و خوی مردمی دارد. واقعا بسیجی است و چفیه را برای ادا نمیاندازد. دولتش حتما رابطه درستی با حکومت خواهد داشت و... اما مساله اینجاست که سعید جلیلی، واقعا ولعی برای ریاستجمهوری ندارد و این ضعف کمی نیست! نداشتن ولع مثبت، منجر به نداشتن تیم حرفهای و فقدان برنامه مدون میشود. کسی که میخواهد رئیسجمهور شود، باید «شور» داشته باشد. در کنار آن پای لنگان که برای سعید جلیلی مایه افتخار است، این پای لنگ، گمانهزنیها را دشوار میکند. جز این، ریاست بر قوه مجریه، نوع خاصی از سابقه مدیریتی و روحیه شخصیتی میطلبد که منتقدان سعید جلیلی، وی را واجد آن نمیدانند و دبیر شورایعالی امنیت ملی را پاکتر از این حرفها میخوانند!
محسن رضایی؛
مگر میشود انتخابات ریاستجمهوری باشد اما از محسن رضایی حرفی نباشد؟! مدتهاست منظور برادر محسن زمان جنگ از جریان نجاتبخش «خط سوم»، خودشانند! منتها ابر و باد و مه و خورشید و فلک باید دست در دست هم دهند تا شاید محسن رضایی، رئیس جمهوری اسلامی شود. محسن رضایی علاقهمند به دیدن روزی است که مردم حرفشان این باشد: رانده از اصلاحطلبان، مانده از اصولگرایان، عشق است خط سوم محسن رضایی. گاهی باید به یاد محسن رضایی آورد که خط سوم، اگر هم ایده درستی باشد، این را مردم بر دوش یک خط سومی میگذارند، نه آنکه در ردیف اصولگرایان میخوانند.
علیاکبر ولایتی؛
برای کرسی ریاست جمهوری آنقدر وجاهت و اجماع نزد خواص دارد که از هاشمیرفسنجانی و ناطقنوری تا مهدویکنی و تا بسیاری اصولگرایان و بسیاری اصلاحطلبان، بگو جمله ریشسپیدان، بر نامش صحه بگذارند. دکتر ولایتی نماد یک سیاستمدار اصیل و آدم است. سال ۸۴ پای قولش میایستد و با آمدن آقای هاشمی، از انتخابات کناره میگیرد. سال ۸۸ اما پای عهدش با خامنهای میایستد و آنقدر از ولیفقیه دفاع میکند که حتی تندروترین اصولگرایان هم نتوانند ساکت فتنه خطابش کنند. باز پای همین عهد، به آخرین اظهارنظر رئیس مجمع تشخیص در باب بیداری اسلامی پاسخی متین میدهد و البته مراقب اخلاق نیز هست تا مبادا دامن به هیاهو زده باشد. ولایتی که دیروز فرد محبوب «آقا» برای نخستوزیری بود، روزگار فتنه، مستحقترین افراد برای تاختن به مهندس موسوی شمرده میشد اما او عمارگری را مترادف با حب و بغض نکرد و از ولایتفقیه، دفاع عاقلانه کرد. امروز هم بیگمان آنقدر مورد علاقه امام خامنهای هست که به روایتی، ولایتی را وزیر امور خارجه اصل نظام بخوانیم. با این همه اما دکتر ولایتی از نظر برخی «نماد گذشته» فرض میشود و رای دادن به او نوعی بازگشت. صرف نظر از اینکه این «بازگشت» مگر تا کجا امر مذمومی است، ایراد جوان نبودن و از آن مهمتر، روحیه جوانی نداشتن، نقطه منفی دکتر ولایتی شمرده میشود. خیلیها میگویند؛ دکتر ولایتی به وقتش رئیسجمهور این مملکت نشد! این روزها آنقدر که اسم دکتر ولایتی مطرح است، خودشان به نظر میرسد دغدغه ریاست جمهوری ندارند. با توجه به شناختی که از ایشان وجود دارد، در ۲ صورت، بسیار بعید است نامزد ریاست جمهوری شوند. یکی عدم اجماع اصولگرایان بر ایشان، دیگری احساس اینکه برای پیروزی، رای کافی ندارند. ریاست جمهوری اگر چه مساله خواص است اما مساله خواص را رای عوام معین میکند! بیشک از نظر مردم، دکتر ولایتی فرد غیرمحبوبی نیست اما نشستن بر صندلی ریاست جمهوری، محبوبیتی مخصوص میطلبد که نه با سن و سال ایشان جور در میآید، نه با حس و حالشان. اینگونه است که دکتر گاهی ترجیح میدهد به جای سخن گفتن از مسائل روز، به «سلسله جلیله صفویه» بپردازد! باید منتظر بود و دید که آیا خیاط مخصوص دکتر ولایتی، قادر است کت و شلوار مخصوص ریاست جمهوری برای وی بدوزد؟!
دو/ ۱:
جماعتی که اصولگرا خوانده میشوند، الحمدلله چیزی که اندازه عدد خودشان، جبهههايشان و فراکسیونهایشان دارند، نامزد بالقوه برای پست ریاست جمهوری است. متاسفانه من هم قبول دارم که «قدرت» مهمترین اصل حضرات اصولگراست. منتهای مراتب وقتی قدرت بدل به یک اصل شد، تو دیگر اصولگرا نیستی بلکه «قدرتگرایی» یا به قول طعنهزنندگانت «اقتدارگرا».
دو/ ۲:
از جمله آفات اقتدارگرایی، سوزاندن چهرههای ملی، حتی علمای ربانی و بزرگان مجاهد برای وقت لازم است. آنی درنگ کنید و فرض کنید که برای انتخابات ریاست جمهوری پیشرو، وحدت اصولگرایان اجتنابناپذیر باشد. برای نیل به این مهم، آیا باز هم اصولگرایان رویشان میشود مایه از آیتالله مهدوی بگذارند؟! از آن سو، آیا درست است دیگر علما را در مسیری بگذاریم که فقط برای دعوا جواب بدهند و برای وحدت، نه؟! آیا اصولگرایان متوجه ظلم بزرگ خود به بزرگانشان هستند؟!
دو/ ۳:
یک وقت هست که «غلامعلی» به «علی» نمیبازد بلکه علی و غلامعلی و محمدباقر و محمود و علیاکبر و محسن و سعید... کل جریان اصولگرایی به کل جریان اصلاحات میبازد! آن روز چه فرقی میکند حداد عادل و باقری لنکرانی و… هم نامزد انتخابات باشند یا نباشند؟!
دو/ ۴:
ساکت فتنه شاید با «وحدت» و در یک سیکل درست و سیاستمدارانه طرد شود اما با «تفرقه»، نه فقط از صحنه روزگار محو نمیشود بلکه آن میشود که دانی! این بدیهیات را اگر ندانیم، به جای ساکت فتنه، شاید خود فتنهگران آمدند و بر جمهور، ریاست کردند. اگر خداوند به اصولگرایان وعده خاصی داده، به ما هم بگویند!
3- نامزدهای موردنظر اصلاحطلبان
اصلاحطلبان چه خوابی برای انتخابات ریاست جمهوری ۹۲ به عنوان نخستین انتخابات ریاست جمهوری بعد از فتنه ۸۸ دیدهاند؟! برای اصلاح چهره خود، چه بناست بکنند؟! آدمهایشان کیست و ایدههایشان چیست؟! با کینه جلو میآیند یا سکینه در پیش میگیرند؟! اصلا میآیند یا نمیآیند؟!
سیدحسن خمینی؛
یکی، دو دورهای میشود که اصلاحطلبان برای جبران مافات اصلاحات، هزینه از اسم سیدحسن خمینی میکنند. بگذریم که حتی این نام را نیز صادقانه مطرح نمیکنند بلکه برای نیل به اهدافی، سیدحسن خمینی را خرج خویش میکنند، بیآنکه واقعا فکری برای ریاست جمهوری ایشان کرده باشند. در این باب، اصلاحطلبان بیشتر به فکر خواب دیدنند، تا بستر تفکر! و این ظلم بزرگی به هر آن کسی است که نام خمینی داشته باشد. بالطبع نگارنده بینقد به اظهارات سیاسی سیدحسن خمینی نیست، لیکن دوست میدارد حتی همین سیدحسن آقا نیز مال همه مردم باشد، نه جماعتی از دومخردادیها. شاید از ورای همین نگاه است که سیدحسن خمینی و دفتر ایشان، علیالدوام نامزدی نوه امام برای انتخابات را تکذیب کردهاند. اما از آنجا که نام سیدحسن خمینی مطرح است و این نوشته هم درباره «مطرحین»، باید گفت: سیدحسن خمینی نوه امام خمینی(ره) است، درس حوزه خوانده، تالیفاتی داشته، به لحاظ ظاهر واجد امتیازاتی در چهره است و صدالبته مورد احترام آحاد ملت. رئیسجمهور اما باید به معنای درست کلمه «رجل سیاسی» باشد و لااقل سابقه مدیریت بر یک دبیرستان را داشته باشد. نکات مهمی که به هیچ وجه در پرونده سیدحسن خمینی نیست. من فکر میکنم سیدحسن خمینی آنقدر هوش و ذکاوت داشته باشد که خود را فدای ظلم دومخردادیها در حق نام بلند خمینی نکند، لیکن قانون انتخابات، «قانون انتخابات» است و همه در برابر قانون برابرند، حتی با نام سیدحسن خمینی. این، البته تمام آن چیزی نیست که من از «خمینی» آموختهام. امام به من آموخته؛ تو نوعی وقتی حرف سیاسی میزنی، دیگر حق نداری هنگام مشاهده جواب دیگران، بگویی: وا اسلاما! به خانواده شهدا توهین شد! نخیر آقا! جواب تو را دادهاند، کسی با خانواده شهدا کار ندارد. ای کاش سیدحسن خمینی، اجازه ندهند نام قشنگشان خرج دعواهای سیاسی شود. این کار را گیرم اصولگرایان با ایشان میکردند؛ باز هم همین را مینوشتم. همچنان که خرج کردن بیرویه و غیراصولی اصولگرایان از علمای خود را برنمیتابم.
محمدرضا عارف؛
ما یک اصلاحطلب داریم، یک فتنهگر. امثال عارف، اگرچه حتما اولی هستند اما هرگز دومی نیستند. بیگمان محمدرضا عارف از چهرههای موجه دومخردادی است. طیفهای مختلفی از جماعت اصلاحطلب روی نام عارف اجماع کردهاند. این طيفها، عارف را فردی سالم، خوشنام، بدون سابقه منفی، اصلاحطلب اصولگرا، مورد تایید نظام و از همه مهمتر، بهترین گزینه برای آشتی جماعتی از اهل فتنه با نظام میخوانند. گویی کلید قفل ورود فتنهگرانی که با نظام از در آشتی بلند شدهاند- یا اینگونه مینمایند!- کسی جز محمدرضا عارف نیست. عارف برای دومخردادیها محسناتی دارد و معایبی. حسنش به وجاهتش است، لیکن عیبش به این است که در نظر تودهها «چهره کاری» حساب نمیشود. این «چهره کاری»، از آنجا موضوعیت مییابد که اصلاحطلبان بهخوبی واقفند؛ احمدینژاد صرف نظر از معایبش، یک «چهره کاری» محسوب میشود. احمدینژاد در پارهای زمینهها آنقدر خدمت کرده که «کاریزمای کار» برای رئیسجمهور بعدی، لازم بیاید و این مساله، اصلاحطلب و اصولگرا نمیشناسد. اگر دومخردادیها دنبال «احمدینژاد اصلاحطلب» باشند، حتما به عارف نمیرسند. فرض دیگر اصلاحطلبان این است؛ حال که متاسفانه نتوانستهایم یک چهره خدوم یا مشهور به خدمت از خود ارائه دهیم، آیا بهتر نیست دنبال «ولایتی اصلاحطلب» باشیم؟! با این سوال، حتما عارف، جواب میدهد. حتی بدون این سوال، باز هم عارف، گزینه مناسبی برای «پروژه ورود» است. مساله اصل کاری اما جواب محمدرضا عارف به دعوت دومخردادیهاست. از قرار، بیش از حکومت مظلوم، این عارف محجوب است که برای دومخردادیها شرط و شروط دارد! عارف اصلا دوست نمیدارد خاتمی دوم شود؛ حتی خاتمی زمان اصلاحات شود! شاید چند ماهی باید صبر کرد تا عارف «تصمیم کبری» را بگیرد! او زبان حکومت را بلد است؛ آنچه نمیفهمد، زبان فتنهگران تندرو است!
اسحاق جهانگیری؛
با اغماض، این چهره دومخردادی را میتوان همان «چهره کار اصلاحطلبان» دانست. خلقالله نیز اسحاق جهانگیری را بیشتر به «اقتصاد» میسنجند تا «سیاست». دومخردادیها با یک پیشفرض، اسحاق را به محمدرضا ترجیح میدهند؛ بهتر است به جای «بنبست عبوس سیاست»، در «کوی ملوس اقتصاد» با نظام آشتی کنیم. هماکنون شماری از اصلاحطلبان، این ایده را دارند، بویژه اقتصادیترهایشان، حتی گروهی از تکنوکراتهای دومخردادی. مزیت جهانگیری بر عارف، عزم جزمی است که برای ریاست جمهوری دارد و در این باب، به هیچ جلسهای «نه» نمیگوید. از نظر بعضی اصلاحطلبان، چهره جهانگیری نزد افکار عمومی بیشباهت به چهره احمدینژاد در دور اول ریاست جمهوری نیست. در این چهره، «کار» بیشتر از «قیافه» موج میزند! گاه هست که مردم در پیشانی، آنقدر که در پی چین و چروکند، دنبال اثر مهر نیستند! برای این منظور، اسحاق ایدهآل نیست اما شخص دیگری هم نیست!
سه/ ۱:
خاتمی حتما نمیتواند گزینه اصلاحطلبان باشد چرا که برای ردصلاحیتش، دریایی از دلیل خوابیده است. البته نظام از رای دادن او استقبال میکند!
سه/ ۲:
اصلاحطلبان این روزها زیاد فکر میکنند که آیا ممکن است همای سعادت، چیزی از جنس دومخرداد، دوباره روی شانهشان بنشیند؟! به امید تحقق این رویا، باید منتظر بود و نام گزینههای جدید را در اردوگاه دومخردادیها شنید. برآوردها نشان میدهد اصلاحطلبان روی بزن بزن اصولگرایان، «حساب ویژه» باز کردهاند. اصلاحطلبان حتما فردا روزی، پروندهگشایی و سندسازی اصولگرایان علیه اصولگرایان را به عنوان سندی جذاب از ناکارآمدی کلیت جریان اصولگرایی رو خواهند کرد.
سه/ ۳:
میتوان با قطعیت گفت که گزینه تحریم، روی میز کلیت جریان اصلاحطلبی نیست. «قدرت» فقط از اصول اصولگرایی نیست بلکه همه اصول اصلاحطلبی، خلاصه در مقوله «قدرت» میشود. اینجايش، شورتر است!
سه/ ۴:
ناگفته پیداست بعضی فتنهگران که به دروغ، خود را اصلاحطلب میخوانند، متاثر از فتنه ۸۸ کینههای بدری و خیبریشان بسی بیش از قبل شده. اینها نیز دنبال گزینه تحریم نیستند بلکه به این صرافت افتادهاند؛ جمهوری اسلامی را مگر از درون، بتوانی بلرزانی! ناظر بر این مساله، مردم، نظام، اهل سیاست، حتی نامزدهای محترم جریان اصلاحات باید مراقب باشند. خدا اضافه کند بر درجات شیخ اجل. گفت: «دشمن چو از همه حیلتی فرو ماند، سلسله دوستی بجنباند. پس آنگه به دوستی کارها کند، که هیچ دشمن نتواند».
***
این نوشته تمام نمیشود الا به طرح چند سوال. چرا از ژورنالیست گرفته تا سیاستمدار، در چنین مقاطعی، سخن از آدمها میرانیم اما حرفی از برنامهها نداریم؟! کجای کار سیستم انتخاباتی ما بویژه در مقطع انتخابات ریاست جمهوری میلنگد که حتی دشمن بیرونی هم میتواند از دل یک انتخابات داخلی، گزینه مدنظر داشته باشد؟! آیا میتوان همه بار نظارت را بر دوش شورای نگهبان انداخت؟! این گزینهها قبل از انتخابات در کجا رصد میشوند و در کجا مورد نظارت قرار میگیرند؟! نامزدها کجا تربیت میشوند؟! نظام چگونه جرات میکند مسؤولیت حساسترین قوه کشور را دست افرادی بسپارد که در یک فرآیند حرفهای و معقول، بالا نیامدهاند و پله پله رشد نکردهاند؟! آیا آقای خاتمی از اصول علم اقتصاد اندازه ۴ خط خوانده بود که ناگهان رئیس قوه مجریه جمهوری اسلامی شد؟! آیا وجود یک کارنامه خوب در شهرداری کافی است تا مستقر بهشت، رهسپار پاستور شود؟! شناخت نظام از نامزدهای پست ریاست جمهوری، یعنی از رئیسجمهور آینده، دقیقا کی و کجا حاصل میشود؟! این گزینهها در کدام نهاد برای ریاست بر جمهور و گرداندن قوه مجریه تربیت حرفهای میشوند؟! کابینهشان کی و کجا شکل میگیرد؟! چرا روسای جمهور ما زیاد عزل میکنند و زیاد نصب میکنند؟! مضرات غلبه آدمها بر برنامهها چیست؟! چرا جریانهای سیاسی، گزینه دارند، لیکن برنامه ندارند؟! چرا جریانهای سیاسی از اجماع بر سر یک فرد، عاجزند؟! چرا گزینهها، بازی جریانهایی را که خود از دل آنها برخاستهاند، به هم میزنند؟! چرا از رئیس قوه مجریهای که با کارشکنی و منممنم بالا آمده، توقع قانونگرایی میرود؟! چرا وقتی به اجتماع چند حزب همسو، «جبهه» میگوییم، بیآنکه «حزب» داشته باشیم، این همه جبهه داریم؟! چرا هنوز حزب نشده، جبهه تاسیس میکنیم؟! چرا وحدت ما مترادف با ریشسفیدی و رقابت ما هممعنای دعواست؟! چرا از رقابت ما، اختلاف میزاید و دشمن سود میبرد؟! چرا در باب وحدت، مشکل داریم؟! چرا فکر میکنیم وحدت یعنی سهم هرکسی را بده تا صدای هیچکس درنیاید؟! چرا فکر میکنیم رقابت یعنی افشاگری علیه همسوترین جریان ممکن؟! چرا به جای آنکه از دل حزب، رئیسجمهور داشته باشیم، رئیس قوه مجریه میآید و از بالا احزاب ناقصالخلقه مشارکت، سازندگی و جریان انحرافی را تاسیس میکند؟! حزب باید کابینه را معلوم کند یا رئیسجمهور باید در هیات دولت، کار حزبی کند؟! حزب باید رئیسجمهور بسازد یا رئیسجمهور باید حزب درست کند؟! حزبی که رئیسجمهور درست کند، به کجا منتهی میشود؟! نامزدی که در هیچ جا حتی حزب، چکش نمیخورد و موزون نمیشود، به کجا منتهی میشود؟! جمهوری اسلامی، نفر دوم نظامش را کجا پرورش حرفهای برای پست ریاستجمهوری میدهد؟! آیا وجود سوابق نیمبند، جبران این فقدان تربیت مدیر را میکند؟! محل پرورش مدیر ارشد و راس قوه مجریه یا مقننه در نظام جمهوری اسلامی کجاست؟! مردم تا کی بناست به آدمهایی اعتماد کنند که نظارت حزب بالای سرشان نبوده؟! مردم تا کی بناست در خلأ برنامهها، رای به آدمها بدهند؟! مردم تا کی بناست به نامزدی رای بدهند که اعضای کابینهاش را هیچ نمیشناسند؟! مردم در تغییر اعضای کابینه چرا بینقشاند؟! جبهه و جریان همسو چرا در این همه عزل و نصبها، بیتاثیر است؟! مردم قبل از دوم خرداد ۷۶ چقدر محمد خاتمی را میشناختند؟! اگر «آری» مردم به فلانی، بیشتر تابع «نه» به بهمانی است، نتایج این آرای سلبی چه میشود؟! معایب این درد بزرگ، کجا نمود پیدا میکند؟! چرا باید رئیس جمهوری اسلامی اهل فتنه از آب درآید؟! چرا باید نخستین رئیسجمهور نظام، منافق فراری باشد؟! سیستم انتخاباتی نظام در انتخابات ریاست جمهوری، دارای چه اشکالاتی است که از متن سوم تیر مکتبی، حاشیه انحراف بیرون میآید؟! جایی که از حوزه نظارت شورای نگهبان خارج است، چه کسی باید مراقب رئیس قوه مجریه باشد؟! آیا رواست کاری که علیالقاعده بر عهده احزاب حرفهای است، بیفتد روی دوش رهبر؟! آیا رواست درباره هر مسالهای، ولی فقیه مجبور به هزینه از رفتار و گفتار خویش شوند؟! آیا بهتر نیست و عاقلانهتر نیست و کمتر مضحک نیست که عدد جبهههای ما از عدد احزاب ما فزونی نگیرد؟! آیا نباید احزاب را از پایین به بالا ساخت و حزب دولتساخته درست نکرد؟! آیا خندهدار نیست به جای اینکه حزب، دولت تشکیل دهد، دولت، حزب تاسیس میکند؟! آیا نمیتوان بر اساس دریافتهای بومی، نیز رهیافتهای اسلامی، بر مدار تهذیب، تحزب کرد؟! آیا داشتن حزب، غربی کردن سیستم انتخابات است؟! انتخابات ریاست جمهوری به همین منوال، غربی است یا شرقی؟! مدلش چیست؟! آیا اشکالاتش، ناشی از فقدان حزب حرفهای نیست؟! آیا عجیب نیست رای دادن من به نامزدی که قهر و مهرش، دورکاری و نزدیک کاریاش، بسته به دل نازنین خویش است؟! اگر حزب داشته باشیم اما حرفهای نباشد، مضراتش چیست؟! آیا احزاب ناقصالخلقه، نبودشان، بهتر از بود و نمودشان نیست؟! راهکارهای تاسیس حزب به شکل بومی در عین حال حرفهای چیست؟! در باب این همه پرسش، خروجی اتاق فکر نظام چیست؟! حزب بیاید، کدام درد میرود، کدام مرض میآید؟! آیا تنها راه علاج امراض فوقالذکر، فقط و فقط حزب است؟! چرا ما نمیتوانیم احزاب موفق داشته باشیم؟! چرا ما میتوانیم جبهههای ناموفق داشته باشیم؟! آیا حزب با هویت ایرانی سر ناسازگاری دارد؟! آیا حزب با فطرت اسلامی ناخواناست؟! آیا حزب از اساس، ظرفی شیطانی است؟! اگر چنین است، پس «حزبالله» که در قرآن وعده به فتحش در آینده دادهاند، چیست؟! چرا خدا میتواند حزب داشته باشد اما مومنین به خدا نمیتوانند در امتداد حزبالله، تحزب پیشه کنند؟! آیا تحزب مخل تهذیب است؟! آیا بهتر نیست مردم به همان نامزدی رای بدهند که خودش، کابینهاش، برنامهاش و حزبش را میشناسند، تا از لج بهمانی؟! تا از ورای احساسات؟! آیا جمهور نباید رئیسش را بشناسد؟! اگر حلقه مفقوده این عدم معرفت، حزب است، پس حزب ما کجاست؟! اگر حزب نیست، علاجش در کجاست؟!
***
کاش میشد «حزبالله» یک جبهه داشت اما در عوض، احزاب به جای شورای نگهبان بر روسای جمهور نظارت میکردند. کاش جمهور میشناخت رئیسجمهور را. کاش خلقالله هم مثل
الله، حزب میداشتند اما این همه جبهه نمیداشتند! «حزب فقط حزب علی، رهبر فقط سیدعلی»، یعنی جنگ یکی، جبهه هم یکی! نه بیحزب بودن! یا اینچنین حزب داشتن! این همه جبهه داشتن! اصلا همین! «حزب علی» کجاست؟! حزب متناسب با دغدغههای آرمانی «سیدعلی» کجاست؟! انقلاب اسلامی، حزبش کجاست؟! جمهوری اسلامی، حزبش کجاست؟! به خدا من هیچ کدام از نامزدهای فوقالذکر را، آن اندازه که با اطمینان قلب، بیهیچ نگرانی به ایشان رای دهم، نمیشناسم! چون نمیشناسم، اولی فراری میشود، دومی شهید میشود، چهارمی عالیجناب میشود، پنجمی فتنهگر میشود، ششمی عاشق کورش! اگر فقط سومی... فقط «آقا» مانده برایم، مال رای من نبوده، مال آقایی خودشان بوده. مدرسه، مسجد، حزب، تشکل، گروه... من نمیدانم! یک جایی باید باشد که چون «سیدعلی حسینی خامنهای» رئیسجمهور مکتبی پرورش دهد. و الا رأیش را مردم میدهند، پزش را حزب کارگزاران، حزب مشارکت، حزب جریان انحرافی! من دوست ندارم رئیسجمهورم حزب درست کند، دوست دارم حزبم رئیسجمهور مکتبی پرورش دهد. نمیدانم علاج این درد چیست، شاید حتی حزب نباشد اما این ملت، این حکومت، این ولایت، این خمینی و این خامنهای، روسای جمهوری میخواهند در تراز نام بلند انقلاب اسلامی. لابد یک جای سیستم انتخاباتی ما دارد میلنگد که با حفظ احترام به همه آقایان، میبینیم؛ جمهوری اسلامی از رئیسجمهور، خیلی شانس نیاورده! نه عزیز! هنگامی که داشتیم مینوشتیم «احمدینژاد»، فکر نمیکردیم خوانده شود «مشایی». رای دادن به نامزد ریاست جمهوری، با آرامش، با معرفت، حق مسلم ماست؛ مسلمتر از انرژی هستهای.