گروه سیاسی: روز پنجشنبه انتشار بیانیه پایانی نشست سران سازمان همکاری شانگهای (SCO) که در آن نسبت به دخالت نظامی در موضوع هسته‌ای ایران و نیز در موضوع تحولات سوریه هشدار جدی داده شد، موجب شد نوعی تقابل شرق و غرب در قبال این موضوعات برجسته‌تر از گذشته ملموس شود. در حالی که طی روزهای اخیر و پس‌از کشتار بی‌رحمانه در اطراف حماه در سوريه که موجب قتل عام زنان و کودکان شد، یک جریان رسانه‌ای عربی – غربی در تلاش برای القای تغییر موضع کرملین در قبال بشار اسد بود اما با این بیانیه و همچنین اظهارات صریح سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه در قبال بشار اسد و تاکید وی بر نقش ایران در حل تحولات سوریه، این جریان رسانه‌ای با شکست مواجه شد. اما در پکن، رهبران «سازمان همکاری شانگهای» (SCO) در بیانیه پایانی که در دوازدهمین نشست سران منتشر شد با هرگونه راهکار نظامی درباره موضوع هسته‌ای ایران یا هرگونه دخالت نظامی در خاورمیانه از جمله سوریه مخالفت کردند و آن را سبب برهم خوردن امنیت و ثبات منطقه و جهان دانستند.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، سران شانگهای در این بیانیه تاکید کرده‌اند «کشورهای عضو با هر دخالت نظامی در امور این منطقه یا تغییر نظام با زور یا تحریم‌های یکجانبه مخالف هستند».
رهبران سازمان شانگهای همچنین با استفاده یا تهدید به استفاده از نیروی نظامی علیه ایران مخالفت کردند و آن را موجب برهم زدن ثبات و امنیت بین‌المللی خواندند. در این بیانیه آمده است: هر تلاشی برای پایان دادن به مساله ایران با استفاده از زور، غیرقابل قبول است و عواقبی غیرقابل پیش‌بینی خواهد داشت که ثبات و امنیت منطقه و کل جهان را برهم می‌زند. بیانیه سازمان شانگهای همچنین خواستار یک راه‌حل صلح‌آمیز درباره مسائل سوریه از طریق گفت‌وگوهای سیاسی شد. این بیانیه با اشاره به تحولات خاورمیانه و شمال آفریقا تصریح کرد: کشورهای عضو مخالف مداخله نظامی در امور منطقه و اعمال تحریم‌های یکجانبه و استفاده از زور برای رها کردن قدرت هستند.
سران شانگهای در ادامه بیانیه خود بر خلع سلاح هسته‌ای نیز تاکید و اعلام کردند: «سازمان همکاری شانگهای از همه کشورهای دارای سلاح هسته‌ای می‌خواهد تا پروتکلی درباره توافق برای ایجاد منطقه عاری از سلاح هسته‌ای در آسیای مرکزی امضا کرده و همچنین به شکل‌گیری عملی چنین منطقه‌ای کمک کنند». آنچه تحت عنوان بیانیه منتشر شد را رهبران کشورهای روسیه، چین، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان و ازبکستان در پایان اجلاس 2 روزه که با حضور محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور ایران به عنوان عضو ناظر برگزار شد، امضا کردند.
حمایت هسته‌ای در حواشی مهم
البته تنها بیانیه نبود که در آن رنگ و بوی حمایت از برنامه هسته‌ای ایران قابل مشاهده بود، چراکه در دیدارهای محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهوری اسلامی ایران با سران عضو سازمان همكاري شانگهای نیز «حمایت از موضوع هسته‌ای ایران» مورد تاکید قرار گرفت. مهم‌ترین دیدار احمدی‌نژاد در حاشیه اجلاس شانگهای، دیدار او با ولاديمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه بود. احمدی‌نژاد و پوتین عصر پنجشنبه در پکن با یکدیگر دیدار کردند. پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست‌جمهوری درباره این دیدار گزارش مفصلی منتشر کرده است. بر اساس گزارش این سایت، احمدی‌نژاد در این دیدار با بیان اینكه فرصت‌های بسیار خوبی در 2 كشور برای فعال كردن همه ظرفیت‌های موجود به منظور گسترش همكاری‌های مشترك وجود دارد، گفت: شرایط منطقه‌ای و بین‌المللی، همكاری‌ها و روابط گسترده‌تر ایران و روسیه را اقتضا می‌كند. احمدی‌نژاد ایران و روسیه را در یك جبهه دانست و تلویحا دست‌درازی‌های ناتو به شرق اروپا و تا مرزهای روسیه را یادآوری کرد. احمدی‌نژاد به پوتین گفت: بدخواهانی هستند كه با پیشرفت و گسترش روابط و همكاری‌های ایران و روسیه مخالفند و امروز كه جهت‌گیری‌های آنان به سمت شرق گسترش یافته، همكاری‌های این دو كشور می‌تواند ضامن استقرار صلح و امنیت برای ملت‌های خود و دیگر ملت‌های منطقه باشد. احمدی‌نژاد در بخش دیگری از سخنان خود با تبریك مجدد به ولادیمیر پوتین به مناسبت انتخاب دوباره وی به سمت ریاست‌جمهوری روسیه افزود: مطمئنم روسیه با مدیریت شما دوران خوبی را پشت سر خواهد گذاشت، جمهوری اسلامی ایران برای ملت روسیه احترام زیادی قائل است و آن را ملتی بزرگ و قوی می‌شناسد كه توانسته از دل حوادث بزرگ تاریخ سربلند بیرون آمده و امروز جایگاه شایسته و مهمی برای خود در عرصه بین‌الملل به دست آورد.
اما رئیس‌جمهور روسیه در این دیدار جمهوری اسلامی ایران را شریك و دوست قدیمی و همسایه خوب برای روسیه دانست و تصریح كرد: تاریخی كهن و طولانی از همكاری‌های ایران و روسیه وجود دارد و ایران شریك نزدیك و صمیمی ما برای همكاری در حوزه خزر است. ولادیمیر پوتین تاكید كرد: روسیه احترام فراوانی برای گذشته تاریخی و امروز ملت ایران قائل است و در تمام مسائل بین‌المللی به صورت دائم با این كشور در تماس و همكاری است. رئیس‌جمهور روسیه با بیان اینكه درباره مساله مهم هسته‌ای ایران به طور دائم با این كشور در تماس و ارتباط هستیم، خاطرنشان كرد: روسیه كار بزرگ خود را در احداث و راه‌اندازی نیروگاه هسته‌ای بوشهر به پایان رساند و امروز كار این نیروگاه پیش‌رفته و باید بزودی وارد مراحلی جدید شود.
پوتین گفت: روسیه همواره از پیشرفت‌ها و حقوق ملت ایران در همه مجامع جهانی حمایت كرده و استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای را حق مسلم جمهوری اسلامی ایران می‌داند و همچون تهران با توسعه سلاح‌های كشتار جمعی و تسلیحات اتمی مخالف است و اساس كار خود را بر این ایده استوار كرده است. وی همكاری‌های اقتصادی 2 كشور را پرحجم و در سطح بالا ارزیابی كرد و افزود: مطمئنم ایران و روسیه در حوزه اقتصادی همكاری‌های بسیار بیشتری را باید با یكدیگر داشته باشند.