گروه فرهنگ و هنر : مصطفی کیایی با «ضدگلوله» نشان داد نویسنده و کارگردان خوشآتیهای است و ثابت کرد سینمای دفاع مقدس همچنان پر از سوژههای بکر است. این فیلم در جشنواره سیام فیلم فجر از سوی مخاطبان، منتقدان و داوران مهر تایید گرفت و موفق به دریافت سیمرغ بلورین بهترین فیلم و بهترین فیلمنامه شد. به واسطه همین پشتوانه «ضدگلوله» که جزو آثار کمدی حوزه دفاع مقدس به شمار میرود، میتوانست از گزینههای اکران نوروزی باشد اما به دلایلی موفق به کسب پروانه نمایش نشد و البته همچنان منتظر صدور پروانه است. مشکل پایان فیلم است و ظاهرا شرط اکران، حذف پایانش. نقطه قوت فیلم اما به پایان غیرکلیشهاي آن است و کارگردان هم نمیخواهد به این خواسته تمکین کند.
***
اکثر منتقدان به پایان درست فیلم شما اذعان دارند، دلیل اصرار برای حذف پایان فیلم چیست؟
شاید حرف فیلم را متوجه نشدند. نسل ما معترض است اغلب آثارمان شعاری است. حال این فیلم، نرم و بدون اینکه پیامش را گلدرشت بگوید، حرفش را میزند و در انتها هم پس نمیگیرد. در پایان فیلم که سلیم سوار موتور میشود جملهای میگوید: «تو اگه مردنی بودی تو جنگ رفته بودی.» و پاسخ میدهد: «ما آدم نبودیم». این آدمی که فکر میکند شهادت به این راحتی است و جبهه میرود به این نتیجه میرسد که برای شهادت یک آدمیتی لازم است، باید به یک درجه متعالی برسد. دوستان این موضوع را نگرفتند. سلیم بعد از 20 سال DVD کپی میکند و در جایگاه قبلیاش قرار دارد. سلیم قهرمان فیلم من آدمی معمولی است که دلمشغولیهای خودش را داشته، در حدی که باید. این آدم از جنگ برداشت خودش را کرده، رفته شهید شود اما متوجه شده آنجا جای هر آدمی نیست برای شهادت. این پیام فکر میکنم به اندازه خودش برای یک فیلم کافی باشد.
دوستان مسؤول در جشنواره میگفتند نگاهمان نسبت به «ضدگلوله» مثبت است، جزو فیلمهای خوب جشنواره است، ضمن اینکه پایان فیلم ارزشی است؛ برخلاف یک تصور قشری که ممکن است بگوید چرا سلیم دوباره به شغل سابقش بازگشته است اما میبینیم عکس شهدا را در منزلش گذاشته، روحیه ملی دارد و ارزشها را میفهمد. بالاخره قرار نیست یک چوبی داشته باشیم به این آدم بزنیم و او در آن واحد تغییر کند.
ما در یک شرایط خیلی عجیب و غریبی هستیم. بعد از جشنواره دقیقا جو مثبت بود. هنوز فیلم در برج میلاد اکران نشده بود، دوستان و اهالی سینما میگفتند «شنیدیم فیلمت خیلی خوبه» میپرسیدم از کجا شنیدی؟ دوستان پاسخ میدادند: «سجادپور به ما گفته فیلم خوبیه». نام اولیه فیلم بود «غیرمجاز». میخواستیم به نوعی نشان دهیم این آدم غیرمجاز است هر جا که رفته غیرمجاز رفته، توی جنگ غیرمجاز وارد شده کلا آدم غیرمجازی بوده است، منتها ارشاد موافقت نکرد. 2 روز مانده بود دقیقا زمانی که هیات انتخاب و شورای پروانه نمایش فیلمها را دیده بودند و کار تمام شده بود، سجادپور جلوی در اتاقش گفت «برو سریعتر اسم فیلم را عوض کن با این اسم موافقت نمیکنیم. همه افراد هم در هیات بازبینی فیلم را دوست داشتند. من فکر میکنم این فیلم بتواند در جشنواره موفق باشد». دقیقا عین همین جمله را گفت. من روی تغییر نام فیلم مقاومت زیادی نکردم، چون زمانی نداشتم. در جشنواره منتقد سختگیری مثل فراستی نظر مثبتی راجع به فیلم داشت و با نقدهای مثبتی از جناحهای سیاسی مختلف مواجه شدم. اجماع عجیب و غریبی درباره فیلم وجود داشت.
ادامه در صفحه 7