گروه بینالملل: خوشبینیها و امیدواریها درباره بحران اسپانیا خیلی زود جای خود را به ناامیدی و نگرانی داد و شاخصهای عمده سهام در بازارهای مالی جهان بار دیگر روندی نزولی را تجربه کردند. به گزارش شبکه خبری الجزیره، در شرایطی که یک روز پس از تصویب طرح ارائه کمک مالی به بانکهای اسپانیایی ارزش یورو در برابر ارزهای دیگر تاحدودی افزایش یافت و شاخصهای سهام هم افزایشی نسبی داشتند، خیلی زود خوشبینیها باز هم به یأس مبدل شد. روز یکشنبه کشورهای عضو حوزه یورو در جلسهای اضطراری تصمیم گرفتند یک وام کمکی یکصد میلیارد یورویی (125 میلیارد دلاری) به بانکهای بحرانزده اسپانیایی ارائه کنند اما حتی این تصمیم هم نتوانست موجب بازگشت آرامش به بازارهای مالی شود. اگرچه ماریانو راخوی، نخستوزیر و لوئیس دهگوئیندوس، وزیر اقتصاد اسپانیا روز یکشنبه تاکید کردند طرح کشورهای حوزه یورو یک طرح نجات نیست و فقط وامی است که با شرایطی خاص به بانکهای اسپانیایی ارائه میشود، تحلیلگران میگویند این تصمیم کشورهای حوزه یورو نشانهای از وخامت اوضاع در اسپانیاست. اسپانیا چهارمین اقتصاد بزرگ حوزه یورو است و پیش از این بارها اعلام کرده بود نیازی به کمک خارجی برای حل بحران مالی داخلی خود ندارد. پیش از این کشورهای یونان، ایرلند و پرتغال میلیاردها یورو وام کمکی از اتحادیه اروپایی و صندوق بینالمللی پول دریافت کرده بودند. با این حال تولید ناخالص داخلی (GDP) اسپانیا 2 برابر بزرگتر از کشورهایی است که پیش از این وام کمکی دریافت کردهاند و ادامه بحران در این کشور میتواند آینده یورو را با ابهامات جدی مواجه کند. بر اساس این گزارش، رکود اقتصادی در اسپانیا دستکم تا پایان سال 2014 ادامه خواهد داشت و حتی این احتمال وجود دارد که دولت اسپانیا به دلیل ناتوانی در بازپرداخت بدهیهای خود درخواست دریافت وام کند.
ایتالیا
زمانی که مشخص شد طرح نجات بانکهای اسپانیایی نمیتواند مشکلات این کشور را حل کند نگاه سرمایهگذاران به یکی از شرکای اسپانیا و یکی دیگر از کشورهای بحرانزده یورو معطوف شد؛ یعنی ایتالیا. ایتالیا سومین اقتصاد بزرگ کشورهای حوزه یورو است و اقتصاد این کشور از اسپانیا بزرگتر است. مانند بیشتر کشورهای حوزه یورو اقتصاد ایتالیا در حال کوچکتر شدن است و دولت در بازپرداخت بدهیهای خود با مشکل مواجه شده است. به گزارش پایگاه اینترنتی روزنامه آمریکایی یواسای تودی، ایتالیا روز دوشنبه دادههای اقتصادی را منتشر کرد که نشان میداد این کشور در رکود بسر میبرد و احتمال اینکه در سال میلادی جاری از رکود خارج شود بسیار کم است.
برنامههای ریاضت اقتصادی ماریو مونتی، نخستوزیر تکنوکرات ایتالیا با مخالفت شدید اتحادیههای کارگری و احزاب سیاسی مخالف مواجه شده است. تحلیلگران میگویند ادامه این روند موجب میشود مونتی دستور برگزاری زودهنگام انتخابات را صادر کند. در آن صورت باز هم بر ابهامات افزوده خواهد شد و هیچ بعید نیست مانند چند کشور دیگر اروپایی احزاب مخالف ریاضت اقتصادی در ایتالیا هم در انتخابات پیروز شوند.
یونان
در میان کشورهای بحرانزده حوزه یورو، یونان بدترین وضع را دارد. درباره ماندن یا نماندن یونان در یورو همچنان ابهامات زیادی وجود دارد. قرار است روز یکشنبه هفته آینده (17 ژوئن، 28 خرداد) انتخابات پارلمانی یونان تکرار شود. نتایج انتخابات پارلمانی 6 مه به گونهای بود که هیچیک از احزاب نتوانستند دولتی ائتلافی تشکیل دهند و رئیسجمهوری یونان دستور تجدید انتخابات را صادر کرد. تحلیلگران مسائل یونان پیشبینی کردهاند آرای حزب چپگرای سیریزا که در انتخابات 6 مه در جایگاه دوم قرار گرفته بود در انتخابات 17 ژوئن افزایش یابد. این حزب مخالف برنامههای ریاضت اقتصادی اتحادیه اروپایی است و اعلام کرده در صورت رسیدن به قدرت مذاکرات درباره شرایط ارائه وامهای کمکی اروپا را دوباره از سر خواهد گرفت. سیریزا میگوید برنامههای ریاضت اقتصادی که اتحادیه اروپایی به یونان تحمیل میکند عادلانه نیست و موجب تشدید رنج و درد مردم یونان شده است. بر اساس این برنامهها؛ مالیاتها افزایش مییابد، حقوق کارکنان بخش دولتی کاهش مییابد و هزاران تن از کارکنان بخش عمومی کار خود را از دست خواهند داد. اتحادیه اروپایی و صندوق بینالمللی پول اعلام کردهاند که یونان تنها در صورتی از بسته کمکی 170 میلیارد یورویی این سازمانها بهره خواهد برد که این برنامههای ریاضتی سختگیرانه را اجرا کند. آلکسیس تسیپراس، رهبر حزب سیریزا گفت: حاکمیت فاسد و وابسته آخرین نفسهای خود را میکشد. سلطه آنها پس از اینکه کشور را غارت کردند و با بدهیهای هنگفت مواجه کردند پایان خواهد یافت. وی میگوید یونان باید شرایط تحمیلی اتحادیه اروپایی را رد کند چرا که این اتحادیه در نهایت نمیتواند اجازه دهد یونان ورشکسته شود. به اعتقاد تسیپراس، تبعات ورشکستگی یونان برای اتحادیه اروپایی بسیار بیشتر از عدم اجرای برنامههای ریاضتی در این کشور است. از سوی دیگر خروج یونان از یورو میتواند آغازگر خروج زنجیرهای دیگر کشورهای بحرانزده مانند پرتغال و ایتالیا از یورو باشد.