ادامه از صفحه اولدولت بریتانیا سال 2009 تعداد ایرانیان مقیم این کشور را 58 هزار نفر اعلام کرده است. البته نکته قابل تامل اینکه سفارت ایران در انگلیس سال 2004 این آمار را قریب 80 هزار نفر اعلام کرده بود! این آمار در شرایطی است که دولت انگلستان 5 سال بعد کل ایرانیان حاضر در این کشور را 58 هزار نفر دانسته است. به نظر شما دلیل آمار عجیب سفارت ایران چیست؟ آلمان نیز از کشورهایی است که ایرانیان مهاجر این کشور را برای زندگی می‌‌پسندند. به گونه‌ای که بسیاری، آلمان را پایتخت ایرانیان مقیم اروپا می‌‌دانند. آمار جدیدی از ایرانیان مقیم آلمان در دست نیست. آخرین آمار متعلق به 15 سال قبل است. اداره آمار فدرال آلمان در سال 1997 تعداد ایرانیان مقیم این کشور را حدود 118 هزار نفر اعلام کرد. فرانسه نیز از جمله کشورهای مهاجرپذیر است. تنها آماری که درباره ایرانیان مقیم فرانسه وجود دارد متعلق به سال 2000 است که رقم 19 هزار نفر را نشان می‌‌دهد. این آمار نمی‌تواند چندان مورد وثوق باشد اما با توجه به این رقم میشود رقم متعادلی را به دست آورد. البته فراموش نکنیم اغلب ایرانیان مقیم فرانسه را دانشجویان تشکیل می‌‌دهند که قاعدتا شهروند این کشور به حساب نمی‌آیند. کانادا نیز از کشورهایی است که می‌‌گویند ایرانیان بسیاری در آن ساکن هستند. بر اساس گزارش اداره آمار کانادا، در سال 2008 تعداد ایرانیان مقیم این کشور 41 هزار و 290 نفر بوده است. این آمار را در نظر بگیرید. همه این ارقام که از کشورهای بزرگ جهان اخذ شده‌اند اگر در کنار هم قرار گیرند به 600 هزار نفر نمی‌رسد! اگرچه آمار دقیقی از ایرانیان مقیم خارج در دست نیست اما آنچه در افکار عمومی ما ایرانیان نقش بسته این است که فراوانی ایرانیان مقیم خارج در این کشورهای بررسی شده بسیار بیشتر از سایر نقاط دنیاست. البته مواردی مانند امارات متحده عربی نیز وجود دارد که برخی مواقع آماری تا 300 هزار نفر را نیز نشان می‌‌دهد اما به دلیل آنکه امارات بیشتر به یک بازار شبیه است تا کشور و عمده مهاجران این کشور، کارگران فصلی هستند یا صاحبان سرمایه- که معمولا تنها برای تجارت مدتی از سال را در این کشور بسر می‌‌برند- لذا امارات را نمی‌توان در این آمار محاسبه کرد. بنابراین آمار واقعی ایرانیان خارج از کشور را می‌‌توان در چه حدودی پیش‌بینی کرد؟ قطعا با این روش، تعداد ایرانیان مقیم خارج از کشور بیشتر از یک میلیون نفر نخواهند بود. این رقم بر بستر آمار رسمی کشورهای بزرگ جهان که درصد زیادی از ایرانیان مهاجر را در خود جای داده‌اند، قرار دارد. آمار ارائه شده، آمار رسمی سفارتخانه‌های ما نیست. قاعدتا این کشورها نیز در ارائه آمار ایرانیان مهاجر دریغ ندارند! پس به نظر می‌‌رسد برای به دست آوردن آمار ایرانیان مقیم خارج از کشور باید تامل بیشتری داشت. چند نکته نیز وجود دارد که به نظر می‌‌رسد برای ایجاد فضای ذهنی مناسب مخاطبان درباره این موضوع باید مورد اشاره قرار گیرد.
نخست اینکه متاسفانه مشاهده میشود بنا به برخی شیطنت‌های رسانه‌ای یا سهل‌انگاری برخی، ارقام و آمار به صورت درست مورد استفاده قرار نمی‌گیرد. به عنوان مثال یک مسؤول ارشد کشوری تعداد کلیک سایت مربوط به ایرانیان خارج از کشور را مبنای فهم تعداد آنان می‌‌داند! به عنوان مثال اعلام میشود چون سایت مربوط به بررسی مسائل ایرانیان خارج از کشور 4 میلیون مراجعه‌کننده داشته، پس تعداد ایرانیان خارج از کشور 4 میلیون نفر است! متاسفانه در این حوزه مواردی هست که تاکنون مورد غفلت قرار گرفته و شایسته است برخی نهادهای ذی‌ربط بدان ورود کنند، چرا در روند تحقق حقوق ایرانیان خارج از کشور موانعی وجود دارد. این موانع شائبه سوداگری برخی افراد در موضوع ارتباط دفاتر و نمایندگی‌های ایران با ایرانیان خارج از کشور را پدید می‌‌آورد. روز گذشته در گفت‌وگو‌ی «وطن‌امروز» با مهندس موسوی از بنیانگذاران شورایعالی ایرانیان، اشاره‌های کوتاهی به این سوداگری‌ها شد.
نکته دوم نیز مربوط به جایگاه ایران در میان کشورهای مهاجرفرست است، آیا ایران یک کشور مهاجرفرست است؟ آیا به‌طور کلی برای یک سرزمین این یک معظل است که بخشی از مردم آن سرزمین به سرزمین‌های دیگر می‌‌روند؟ آمار چیز دیگری نشان می‌‌دهد. متاسفانه چون موضوع ایرانیان خارج از کشور چندان مورد توجه قرار نگرفته لذا یافتن آمار مربوط چندان آسان نخواهد بود. با این حال استناد به یکی از گزارشات اداره مهاجرت ایالات متحده آمریکا می‌‌تواند مورد استفاده قرار گیرد. اداره مهاجرت آمریکا با بررسی یک بازه 3 ساله بین سال‌های 1995 تا 1997 جدول آمار مهاجران ساکن در این کشور را منتشر کرد. نتایج این جدول بسیار جالب بوده است. مکزیک با 18 درصد مهاجران در صدر و جمهوری اسلامی ایران با رقم یک درصد در رتبه بیستم قرار گرفت. نکته جالب دیگر در این آمار آن است که کانادا با اختصاص 8/1 درصد مهاجران در رتبه هفدهم و انگلستان با 5/1 درصد در رتبه نوزدهم قرار گرفتند. کشورهایی نظیر چین، روسیه، کوبا، کره‌جنوبی، هندوستان، پاکستان و لهستان نیز در رتبه‌های بالاتر از ایران قرار گرفتند، بنابراین با شاخص قرار دادن نمونه آمریکا به راحتی می‌‌توان وضعیت مهاجرت ایرانیان را در مقایسه با دیگر کشورها به دست آورد. این نتایج را البته می‌‌توان با همت مسؤولان در تدارک یک مرکز موثق با حضور نمایندگانی از مراکز مختلف به دست آورد. اقدامات صورت گرفته در این راستا در حد ضرورت هم نبوده است. جامعه ایرانیان مقیم خارج از کشور یک ظرفیت عظیم است که متاسفانه تاکنون به درستی از آن استفاده نشده است. به نظر می‌‌رسد در این‌باره دیگر زمانی برای از دست دادن نمانده است.