گروه حوادث: این بار هم زمین لرزید و همه را در روز روشن به وحشت انداخت. خانه‌های روستایی به تلی از خاک تبديل شده و صورت‌های خاک گرفته زنان و کودکان به اشک نشسته است. مردان در تکاپو هستند تا گرفتارشدگان را زنده بیرون بکشند. آمارها نشان می‌دهد 300 تن که بیشترشان زنان و کودکان بوده‌اند به کام مرگ فرو رفته‌اند و 2600 تن در بیمارستان‌های استان آذربایجانشرقی تحت درمان ویژه هستند.عقربه‌های ساعت 16:53 شنبه 21 مردادماه سال جاری را نشان می‌دادند که تبریز، ورزقان، اهر و هریس بشدت لرزیدند. باورکردنی نبود، بیش از یک دقیقه همه جا می‌لرزید، اثاثیه از روی میزها و طاقچه‌ها به زمین می‌افتاد، خودروها در جای خو بالا و پایین می‌شد و صدای فریادهای مردان و زنان همه جا را پر کرده بود.در تبریز که همه وحشت‌زده به خیابان‌ها ریخته بودند، برخی ساختمان‌ها ترک خورد و این نشان می‌داد روستایی‌ها قربانیان اصلی این زلزله‌های پی‌درپی هستند. 2 زلزله شدید و 2 زلزله خفیف در همان دقایق نخست نگرانی را به دل همه نشانده بود و در میان پس‌لرزه‌هایی که ثانیه به ثانیه تکرار می‌شد، زنگ آماده‌باش برای ارگان‌های امدادی و نجات نواخته شد. در همان دقایق نخست مشخص شد که ورزقان مبدا این زمین‌لرزه 2/6 ریشتری بوده و با وجود احساس زلزله در شهرهای مختلف استان آذربایجانشرقی و 4 استان دیگر بیشترین خسارات در اهر، هریس و ورزقان به وجود آمده است.300 کشته
آخرین خبرها از زلزله 2/6 ریشتری روز شنبه آذربایجانشرقی حاکی از افزایش آمار قربانیان به 300 تن و مجروحان به 2600 تن است. در زلزله‌هایی که در 3 شهر ورزقان، هریس و اهر رخ داد و در سطح 5 استان آذربایجان‌غربی و شرقی، اردبیل، زنجان و گیلان حس شد، شمار قربانیان به مرز 300 تن که عمده آنان در مناطق روستایی دارای بافت فرسوده زندگی می‌کردند، رسید. از همان ساعات ابتدایی وقوع زلزله نیروهای امدادی از آتش‌نشانان، هلال‌احمر، اورژانس، ارتش و سپاه همه وارد عمل شدند و با اعزام به روستاهای اطراف تبریز و شهرهای هریس، ورزقان و اهر به امدادرسانی پرداختند. این در حالی بود که ساکنان شهرهای تبریز و برخی دیگر از شهرها و روستاها از ترس خانه‌هایشان را ترک کرده و به فضاهای سبز و پارک‌ها پناه بردند و شب را به خانه‌هایشان بازنگشتند. این در شرايطي بود که امدادگران به صورت شبانه‌روزی در حال اعزام نیرو به مناطق حادثه‌دیده بودند و آمبولانس‌ها آژیرکشان یکی پس از دیگری مصدومان را به بیمارستان‌ها انتقال می‌دادند. هلی‌کوپتر‌ها نیز به شناسایی مناطق زلزله‌زده و روستاهایی که به صورت پراکنده در منطقه قرار داشتند و در جریان زلزله با خاک یکسان شده بودند، پرداختند.
زلزله‌ها ادامه دارد
معاون پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله با بیان اینکه رخ دادن 2 زلزله با بزرگی بیش از 6 ریشتر در تبریز از بروز زلزله‌ای با بزرگی بیش از 7 جلوگیری کرد، گفت: تا 5 ساعت پس از وقوع زلزله 21 پس‌لرزه به ثبت رسید که احتمال دارد تا هفته آینده ادامه داشته باشد. مهدی زارع با بیان اینکه 2 زلزله با بزرگی 6 ریشتر در تبریز رخ داده است، افزود: زلزله اول که زلزله اصلی محسوب می‌شود ساعت 16:53 دقیقه شنبه 21 مردادماه رخ داد و زلزله دوم 11 دقیقه پس از آن به وقوع پیوست. معاون پژوهشی پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله، محل وقوع این 2 زلزله را اهر و ورزقان دانست و اظهار داشت: زلزله اول با بزرگی 2/6 و زلزله دوم با بزرگی 1/6 رخ داده است. وی با اشاره به گسل مسبب این 2 زلزله خاطرنشان کرد: گسل مسبب این 2 زلزله گسل جنوب اهر است که روند شرقی- غربی دارد و سازوکار زلزله فشاری با مولفه امتداد لغزش بوده است. این زلزله در عمق کم 10 کیلومتری رخ داده است. زارع به بیان تعداد پس‌لرزه‌های این 2 زلزله پرداخت و یادآور شد: تا ساعت 20 شب گذشته (زمان وقوع زلزله) تعداد 21 پس‌لرزه ثبت شده است و به دلیل رخ دادن 2 زلزله با بزرگی بیش از 6 ریشتر احتمال می‌رود پس‌لرزه‌ها تا شب‌های آینده و حتی هفته آینده ادامه داشته باشد. وی توضیح داد: رخ دادن این 2 زلزله از یک سو توانست از آزاد شدن یکباره انرژی و وقوع زلزله با بزرگی بیشتر از 7 ریشتر جلوگیری کند ولی از سوی دیگر با وقوع زلزله اول سازه‌ها سست شدند و زلزله دوم موجب تخریب سازه‌ها شد. معاون پژوهشی پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله با تاکید بر اینکه گسل اهر از جمله گسل‌های فعال کشور است، ادامه داد: زلزله‌های بیش از 6 ریشتر باعث احتمال گسیختگی در این گسل می‌شود که با اعزام تیم تحقیقاتی از سوی پژوهشگاه این موضوع بررسی خواهد شد. زارع به ایجاد ایستگاه‌های لرزه‌نگاری در این منطقه اشاره کرد و گفت: موسسه ژئوفیزیک ایستگاه لرزه‌نگاری در این منطقه ایجاد کرده است و این ایستگاه مناطق شمال‌غرب را تحت پوشش قرار داده است. وی همچنین با تاکید بر ادامه پس‌لرزه‌ها تا روزهای آینده، توصیه کرد مردم در فضای باز باشند و از قرار گرفتن در زیر سقف خودداری کنند.
24 ساعت بعد
هر ساعت که از زمان وقوع زلزله می‌گذشت و هنوز پس‌لرزه‌ها با آمد و رفتشان همه را می‌ترساندند، امدادرسانی‌ها به نقطه پایان نزدیک مي‌شدند و اسکان زلزله‌زده‌ها و درمان مجروحان حادثه پیش روی تیم‌های عملیاتی قرار گرفت.
پایان عملیات آواربرداری در هریس
فرماندار هریس با اعلام پایان عملیات آواربرداری در هریس گفت: در جریان وقوع زلزله در این شهر 125 تن کشته و 280 تن مصدوم شدند. مرادي با بيان اينكه 40 روستاي هريس بيش از 70 الي صددرصد تخريب شدند، از اتمام آواربرداري در مناطق زلزله‌زده اين شهر خبر داد و گفت: هماكنون به دنبال اسكان موقت زلزله‌زدگان هستيم. مرادي، چادر، پتو، مواد غذايي و كانكس را از عمده نيازهاي زلزله‌زدگان در اين منطقه عنوان كرد و خواستار ارسال كمك‌هاي مردمي به اين منطقه شد.
خسارت به 133 روستا
محمود مظفر، رئيس سازمان امداد و نجات جمعيت هلال‌احمر ايران از ورود خسارت به 133 روستاي زلزله‌زده خبر داد و گفت: از شب گذشته تاكنون 16 هزار تن آسيب‌ديده اسكان اضطراري شده‌اند. وي با بيان اينكه 10 هزار تخته پتو و
5 هزار و 600 تخته چادر ميان آسيب‌ديدگان توزيع شد، گفت: 13 هزار قوطي كنسرو و يكهزار و 600 چراغ والور نيز ميان آسيب‌ديدگان توزيع شده است.
افزايش آمار قربانيان به 300 تن
مديركل پزشكي قانوني استان آذربايجان‌شرقي از آغاز به کار تیم‌های تخصصی پزشکی قانونی از نخستین دقایق وقوع زلزله در منطقه شمال‌غرب کشور و شناسایی و صدور جواز دفن خبر داد. دکتر صمدی‌راد با بيان اينكه پزشكي قانوني استان آذربایجانشرقی در قالب
7 اکیپ تخصصی در منطقه زلزله‌زده حضور دارد، گفت: گستردگی منطقه، گرم بودن هوا و مشکل در انتقال اجساد به مرکز استان، تیم‌های تخصصی و امدادی را با مشکل مواجه کرده است. وی اظهار داشت: طبق برآوردها تعداد درگذشتگان تاکنون تا 300 تن تخمین زده می‌شود و سرکشی اکیپ‌های امدادی و تخصصی به مناطق زلزله‌زده همچنان ادامه دارد. صمدی‌راد افزود: به علت اختلال در ارتباط تلفنی دسترسی به آخرین آمار اکیپ‌های پزشکی قانونی با دشواری میسر می‌شود اما دقیق‌ترین آمار به شهر اهر اختصاص دارد که در این شهر 26 جسد شناسایی و جواز دفن صادر شده است. به گفته وي، در بین 26 جسد شناسایی شده در شهرستان اهر، 12 مرد و 14 زن دیده می‌شوند که 4 تن از آنان کودک زیر
10 سال، 3 تن 10 تا 20 سال، 12 تن 21 تا 40 سال، 2 تن 31 تا 60 سال و 5 تن بالای 60 سال بوده‌اند.
نقش پلیس در مناطق زلزله‌زده
سردار مسعود خرم‌نيا، فرمانده انتظامي استان آذربايجان‌شرقي نيز درباره پوشش انتظامي و امنيتي در مناطق زلزله‌زده با بيان اينكه امنيت کامل در محورهاي مواصلاتي و مناطق زلزله‌زده و مرکز استان برقرار است، گفت: نيروهاي ستادي استان و شهر‌هاي معين به محض وقوع زلزله به مناطق زلزله‌زده اعزام و اکيپ‌هاي انتظامي و پليس‌راه براي روانسازي ترافيک و پوشش امنيتي در مسير و مناطق زلزله‌زده مستقر شده‌اند و امنيت کامل در محورهاي مواصلاتي و مناطق زلزله‌زده و مرکز استان برقرار است. وي در ادامه تاكيد كرد: کارگروه انتظامي مديريت بحران استان تشکيل و هماهنگي کامل با استان‌هاي همجوار برقرار شده تا در صورت نياز يگان‌هاي راهور و انتظامي به منطقه اعزام شوند و بالگردهاي هوا‌ناجا براي کنترل ترافيک و امدادرساني و پشتيباني در فرودگاه تبريز مستقر شده‌اند. رئیس پلیس آذربايجان‌شرقي گفت: پوشش انتظامي لازم براي تامين امنيت بيمارستان‌هاي تبريز، اهر، هريس و ورزقان که مجروحان زلزله را مورد مداوا قرار مي‌دهند به نحو مطلوب انجام شده است.
آماده باش پزشكي
مرضيه وحيد دستجردي، وزير بهداشت نيز از آماده‌باش كامل گروه‌هاي پزشكي و اورژانس در مناطق زلزله‌زده خبر داد و گفت: همه نيروهاي امدادي دانشگاه‌هاي پزشكي ما از استان‌هاي آذربايجان شرقي، آذربايجان غربي و اردبيل به مناطق زلزله‌زده اعزام شده‌اند. غلامرضا معصومي، رئيس اورژانس كشور نيز با بيان اينكه 149 آمبولانس و 5 اتوبوس- آمبولانس به محل حادثه اعزام شده است، گفت: 337 تكنیسين اورژانس 115 و يك تيم جراحي متشكل از 8 متخصص بيهوشي و ارتوپد از شهرستان‌هاي اروميه، اردبيل و تبريز براي ارائه خدمات پزشكي به حادثه‌ديدگان به مناطق زلزله‌زده اعزام شده‌اند. جواد خرم، معاون امداد و نجات جمعیت هلال‌احمر استان زنجان نيز اظهار کرد: کل نیروها و کمک‌های اعزامی به منطقه هریس شامل 50 امدادگر جمعیت هلال‌احمر شهرستان زنجان، 15 کادر پرسنل جمعیت هلال‌احمر شهرستان زنجان، 3 دستگاه خودروی نیسان و یک دستگاه خودروی تریلی بوده است.
تخریب 62 روستا در اهر
فرماندارشهرستان اهرگفت: زلزله به 62 روستای مسیر جاده اهر- گویجه بئل و اهر- ورزقان آسیب جدی رسانده است. رضا صدیقی افزود: 5 روستای اهر كاملا ویران شده و به 40 روستا خسارت بیش از 70درصدی وارد شده و مابقی نیز بالای 30 درصد خسارت دیده‌اند. وی گفت: بافت مصالح اكثر روستاها سنتی است که به بروز آسیب‌های شدید ناشی از زلزله منجر شده و در خود شهر اهر 25 درصد اماكن عمومی، ابنیه، ساختمان‌های اداری و مناظر مسكونی آسیب دیده است. وی افزود: گروه‌های كارشناسی و نمایندگان حوادث غیر‌مترقبه به روستاها اعزام شده‌اند تا با بررسی خسارات وارده در كمترین زمان ممكن عملیات مرمت و بازسازی اماكن روستایی آغاز شود. معاون امور دولت و مدیریت بحران نیز گفت: با بازسازی موقت ابنیه آسیب‌دیده در راه‌های ارتباطی مناطق زلزله زده در استان آذربایجان شرقی، هم اكنون ارتباط در همه محورهای اصلی این مناطق برقرار است. احمد مجیدی افزود: بر اثر وقوع زلزله عصر شنبه تعدادی از ابنیه فنی و پل‌ها در قسمتی از راه‌های ارتباطی آسیب دیدند كه با تلاش ماموران راهداری به طور موقت بازسازی شدند و هماكنون عبور و مرور برقرار است. وی اظهار كرد: در زلزله اخیر راهدارخانه گویجه‌بئل كه در مركز زلزله قرار داشته 70 درصد تخریب شده است. وی گفت: در حال حاضر 200 دستگاه ماشین‌‌آلات سنگین، نیمه‌سنگین و سبك به منطقه اعزام شده است. مجیدی خاطرنشان كرد: 13 دستگاه نیز از ادارات كل راه و شهرسازی استان‌های دیگر به محل وقوع حادثه اعزام شده‌اند. وی ادامه داد: حدود 110 روستا در این حادثه دچار تخریب 10 تا 100 درصدی شده است.
آرامش در مناطق زلزله‌زده
رئیس سازمان امداد و نجات جمعیت هلال‌احمر از پاکسازی مناطق زلزله‌زده استان آذربایجانشرقی خبر داد و گفت: در حال حاضر آرامش در مناطق زلزله‌زده حکمفرما شده است. محمد مظفر با اشاره به پاکسازی اکثر روستاهای زلزله‌زده و امدادرسانی و در نهایت توزیع مواد غذایی و ایجاد سرپناه برای زلزله‌زدگان اظهار داشت: در مراکز شهرهای زلزله‌زده نیز کمپ‌های اسکان اضطراری ایجاد شده است و خوشبختانه اکثر مردم نیز از چادرهای مسافرتی برای اسکان خود استفاده کرده‌اند.
اظهارات نماینده ورزقان
نماينده مردم ورزقان گفت: همه روستاهاي حد‌فاصل شهرستان‌هاي ورزقان، اهر و هريس از 20 تا صددرصد تخريب شده‌اند و 60 درصد از منازل شهرستان ورزقان نيز خسارت‌هاي كلي و جزئي ديده‌اند. وي تعداد كشته‌هاي ورزقان را بين 80 تا 100 نفر اعلام كرد و افزود: البته اين آمار به دليل انتقال تعداد زيادي از مجروحان زلزله به شهر تبريز نهايي نيست. وي با بيان اينكه امدادرساني در ساعات اوليه زلزله ضعيف بود، افزود: هر چه از ساعت وقوع زلزله مي‌گذرد حجم كمك‌ها و امداد‌رساني‌ها به منطقه بهتر و بيشتر می‌شود.
تأمین آب مورد نیاز زلزله‌زدگان
رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت آذربایجانشرقی گفت: آب مورد نیاز زلزله‌زدگان تامین شده و روزانه ارسال مي‌شود. محمدجعفر عظمایی با اعلام اینکه آب مورد نیاز زلزله‌زدگان شهرستان‌های اهر، هریس و ورزقان سریعا تامین می‌شود، اظهار کرد: طبق هماهنگی‌های انجام شده با کارخانجات تولیدی، آب معدنی مورد نیاز روزانه ارسال مي‌شود. وی افزود: برای تامین آب آشامیدنی زلزله‌زدگان با تمام کارخانجات تولید آب معدنی در استان هماهنگی لازم صورت گرفته و هم‌اکنون چند کامیون در حال بارگیری برای ارسال آب معدنی به منطقه هستند.
زایمان در بیمارستان صحرایی
يك زن زلزله‌زده در بيمارستان صحرايي زايمان كرده و هماكنون حال نوزاد و مادر خوب است. صبح دیروز زن 25 ساله بارداری در بيمارستان صحرايي ورزقان زايمان كرد و در حال حاضر نوزاد پسر در سلامت كامل بسر مي‌برد. پس از وقوع زلزله 2/6 ريشتري در ورزقان علاوه بر نيروهاي امدادي، اورژانس‌هاي اجتماعي و اكيپ‌هاي امدادرساني در مناطق زلزله‌زده مستقر هستند و براي تسلاي خاطر بازماندگان به ارائه مشاوره مي‌پردازند.
2 روز عزای عمومی در آذربایجان شرقی
نماینده ولی فقیه و استاندار آذربایجان شرقی 2 روز عزای عمومی در استان اعلام کردند. آیت‌الله محسن مجتهد شبستری نماینده ولی فقیه در آذربایجان شرقی و احمد علیرضابیگی استاندار آذربایجان شرقی، با صدور پیام مشترکی، ضمن تسلیت جان‌باختن تعدادی از هموطنان‌مان در حادثه زلزله در شهرستان‌های اهر، ورزقان و هریس دوشنبه و سه‌شنبه را در استان عزای عمومی اعلام کردند.
دستور ویژه رئیس‌جمهور
وزیر کشور با اعلام این خبر که معاون اول رئیس‌جمهور به مناطق زلزله‌زده سفر می‌کند، گفت: رئیس‌جمهور نظر مساعد برای 2برابر شدن کمک‌های بلاعوض به آسیب‌دیدگان زلزله اهر، ورزقان و هریس را دارد. وی افزود: رئیس‌جمهور دستورات ویژه و اختیارات لازم را برای تسریع در کمک به زلزله‌زدگان و بازسازی مناطق زلزله‌زده داده‌اند.
سرعت در بازسازی مناطق زلزله‌زده
وزیر كشور گفت: با اعتبار در نظر گرفته شده، كار بازسازی مناطق زلزله‌زده آذربایجانشرقی به سرعت شروع می‌شود. مصطفی محمدنجار در یكی از روستاهای آسیب‌دیده شهرستان هریس با اشاره به صعب‌العبور و كوهستانی بودن منطقه اظهار كرد: با فرا رسیدن فصل سرما، بازسازی و نوسازی مناطق زلزله‌زده با مشكل مواجه می‌شود و به همین منظور باید برای بازسازی هیچ فرصتی را از دست نداد. وی خواستار هماهنگی همه ارگان‌ها و نهادها برای انجام امور از جمله امدادرسانی، آواربرداری و بازسازی شد و گفت: با توجه به وسعت، حجم و سنگینی كار باید از ناهماهنگی‌ها و موازی‌كاری در امور جلوگیری شده و اقدامات لازم برای رفع نارسایی‌ها صورت گیرد. نجار بر بازیابی آرامش مردم تاكید كرد و افزود: با توجه به اینكه علاوه بر خسارت مالی و دنیوی بسیاری از آسیب‌دیدگان، عزیزان خود را از دست داده‌اند، باید در این باره اهتمام بیشتری صورت گیرد. وزیر كشور در بدو ورود به شهرستان هریس، یكی از مناطق آسیب‌دیده از زلزله 2/6 ریشتری آذربایجانشرقی به طور مستقیم با آسیب‌دیدگان و مردم روستای «باجاباج» و «چوباندار» این شهرستان دیدار كرد.
امدادرسانی ادامه دارد
در حالی که هنوز پس‌لرزه‌ها تمامی ندارد، در حالی که مردم از ترس در خیابان‌ها مانده‌اند، در حالی که روستایی‌ها با خیره‌شدن به خانه‌های آوارشده‌شان داخل چادر مانده‌اند و عزادار هستند، امدادرسانی با جدیت ادامه دارد و همه در تکاپو هستند تا از خسارات بيشتر جلوگيري كنند.