گروه سیاسی: در حالی که کمتر از 2 هفته به برگزاری اجلاس عدم تعهد در تهران زمان باقی مانده است، مقامات ایرانی به دنبال آن هستند تا بتوانند از ظرفیت این اجلاس برای پیشبرد اهداف منطقه‌ای و بین‌المللی خود بویژه دست یافتن به راه‌حلی درباره اوضاع سوریه بهره گیرند. نشریه سوییسی «اینفو» در مقاله‌ای به تلاش‌های ایران برای حل بحران سوریه اشاره کرده است. این نشریه نوشته اسـت: «ایران تلاش می‌کند با ورود به بحران سوریه، بشار اسد، رئیس‌جمهوری این کشور را از این بحران نجات دهد. ایران از بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه حمایت می‌کند چرا که معتقد است این بحران نه زاده اعتراض‌های اجتماعی بلکه جنگی است که کشورهای سنی همپیمان با غرب و ایالات متحده آمریکا علیه بشار اسد به راه انداخته‌اند تا قدرت منطقه‌ای خود را نشان دهند. با همین دیدگاه ایران روز پنجشنبه نشست کشورهای دوست سوریه را برگزار کرد با این هدف که همپیمانی جدیدی با کشورهایی که مخالف حمایت‌های غرب و اعراب از مخالفان نظام اسد هستند، ایجاد کند. این در حالی است که ایران در حال حاضر در وضعیت مناسبی از لحاظ ژئواستراتژیک به سر می‌برد و به مدد سرنگونی نظام‌های بعثی در عراق و طالبان در افغانستان، 2 دشمن بزرگ منطقه‌ای‌اش از جایگاه ممتازی برخوردار است و تلاش دارد به کمک این دستاوردها نفوذ خود را در خاورمیانه گسترش دهد. به گزارش ایران دیپلماسی، این نشریه سوییسی در ادامه گزارش خود آورده است: موفقیت مخالفان به رهبری جریان‌های سنی در سوریه می‌تواند عواقب وخیمی برای ایران و محور مقاومت که به مخالفت با ایالات متحده آمریکا و اسرائیل افتخار می‌کند، در پی داشته باشد. در این میان به نظر می‌رسد این محور یکی از ارکان خود یعنی حماس را که با آغاز اعتراض‌ها و ناآرامی‌ها در سوریه به صف مخالفان اسد پیوسته و در کنار اخوان‌المسلمین ایستاده، از دست داده است. در عین حال سقوط نظام اسد می‌تواند به ضرر حزب‌الله لبنان و جریان‌های شیعی فعال در این کشور و همچنین ایران که متحد استراتژیک اسد محسوب می‌شود، تمام شود. نبود اسد به ضرر همسایه شرقی‌اش عراق نیز خواهد بود، کشوری که دوست ایران است و شیعیان بر آن حکومت می‌کنند. ایران، عراق و سوریه که بر آن اقلیت علوی حکمرانی دارند، اتحاد مستحکمی در قلب خاورمیانه رقم زده‌اند. شاید پاسخی برای این پرسش که ایران تا کجا از اسد حمایت می‌کند، وجود نداشته باشد حتی اگر این پرسش به طور علنی در تهران هم مورد مناقشه قرار بگیرد. یک دیپلمات فعال در تهران در این باره می‌گوید: «در نهایت برای ایران سخت است که نسبت به کنار گذاشتن اسد نرمش نشان دهد و بپذیرد که نظام حاکم در سوریه تغییر کند» در ايران سیاستمداران و نظامیان می‌گویند سوریه در زمانی که در ثبات کامل بود از ایران حمایت قاطع می‌کرد و در جنگ ایران و عراق بین سال‌های 1980 تا 1988 تنها کشور عربی بود که در کنار ایران ایستاد و اکنون نیز به نمایندگی از ایران در حال جنگ با دشمنان ایران است؛ دشمنانی که درگیری بر سر قدرت در سوریه را طایفه‌ای کرده‌اند و می‌خواهند به تلافی تلاش‌های ایران برای دستیابی به تکنولوژی هسته‌ای، سوریه را به کمک عربستان و با حمایت ایالات متحده از ایران جدا کنند و با اعمال تحریم‌های سنگین یا در صورت لزوم استفاده از گزینه نظامی آن را از پای در آورند. برای همین ایران تا آخر پای سوریه ایستاده است و در همین راستا هم نشست تهران را برگزار کرد تا شاید بتواند با دعوت از توقف خشونت‌ها در سوریه راهی برای مذاکره میان اسد با مخالفانش با توجه به برنامه‌های اصلاحی‌اش بیابد. علی اکبر صالحی، وزیر امور خارجه ایران گفت که گزینه نظامی باعث پیچیده‌تر شدن بحران سوریه خواهد شد. وی همچنین گفت: «اشتباه است اگر گمان کنیم با استمرار فشارها و اتخاذ تصمیم‌های غیر‌حکیمانه می‌توان در نهایت حکومت سوریه را از بین برد». در هفته‌های اخیر مسؤولان ایرانی پیشنهاد میزبانی گفت وگوهای دولت سوریه با مخالفان را داده‌اند، پیشنهادی که تا‌کنون چندان با استقبال مخالفان اسد روبه‌رو نشده است. پس از شکست تلاش‌های کوفی‌عنان در پیشبرد طرح صلحش برای پایان دادن به بحران سوریه، ایران تلاش‌های دیپلماتیک تازه‌ای را آغاز کرده است. بسیاری اعتقاد داشتند تلاش‌های عنان از همان ابتدا محکوم به شکست بود چرا که ایالات متحده آمریکا از تلاش‌های وی حمایت نمی‌کرد. سیاست ایران همواره بر این استوار بوده است که اسد در حکومت حفظ شود. آنتونی سکینر عضو مرکز مشاوره‌ای مابلکرافت در امور بحران در این باره می‌گوید: «ایران تلاش می‌کند رشته امور را به دست گیرد و روند عملیات سیاسی را از نو تعریف کند، حتی اگر این روند به شکست بینجامد». وی در ادامه می‌گوید: «تهران تلاش می‌کند میان مخالفان مسلح و غیرمسلح در سوریه موازنه فشار وارد بیاورد. شاید ایران در جعبه سیاسی خود افکاری داشته باشد که هنوز کسی از آنها خبر نداشته باشد». در همین رابطه روزنامه واشنگتن‌پست در تحلیلی درباره نشست تهران درباره سوریه به طرح صالحی اشاره می‌کند و می‌نویسد ایران جزئی از راه‌حل است نه مشکل و آن همان چیزی است که ایالات متحده آمریکا نیز به آن اشاره می‌کند. این روزنامه آمریکایی در بخش دیگری از تحلیل خود یادآور می‌شود که ایران بر سر عراق و افغانستان به عنوان یک قدرت اثرگذار در ایجاد ثبات نقش ایفا کرد، این دو کشورهای اسلامی‌ای هستند که از ناآرامی‌های بسیاری رنج می‌بردند و ایالات متحده آمریکا در آنها دخالت نظامی داشته است. صالحی در نشست تهران تاکید کرد این سوری‌ها هستند که در انتخابات پیش روی ریاست جمهوری که اسد زمان آن را اعلام کرده است، سرنوشت خود را تعیین می‌کنند.دیپلماسی اجلاسی جدید ایران
نشریه اینترنتی آسیا تایمز نیز با اشاره به برگزاری اجلاس سران عدم تعهد در تهران و همچنین اجلاس مکه به بررسی نقش جمهوری اسلامی در حل بحران‌های منطقه‌ای پرداخته است. آسیا تایمز در ابتدای گزارش خود نوشته است: مرداد و شهریور 1391 تاریخ حساسی در تقویم دیپلماتیک ایران به شمار می‌رود. در صورتی که تهران بتواند از کارت‌هایی که در دست دارد به طور صحیح استفاده کند، شاهد سود کلانی در استراتژی‌های ضد تحریمی و منطقه‌ای خود خواهد بود. مکان تلاش‌های ایران اجلاس‌هایی هستند که در مکه و تهران برگزار می‌شوند. مکه در آخرین هفته مرداد‌ماه میزبان اجلاس اضطراری سران کشورهای اسلامی است و نیمه نخست شهریور‌ماه نیز تهران میزبان اجلاس سران جنبش غیر متعهد‌ها خواهد بود. نشست نخست می‌تواند فرصتی برای توسعه روابط ایران و عربستان سعودی باشد. محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور ایران که دعوت ملک عبدالله برای حضور در نشست مکه را دریافت کرده به آن پاسخ مثبت داده و این به مثابه ارائه دادن یک شاخه زیتون به ریاض است که اخیرا بر سر بحران سوریه، روابط خوبی با تهران ندارد. هرچند ملک عبدالله به نشست تهران دعوت شده اما وی اعلام کرده به دلیل بیماری نمی‌‌تواند به تهران سفر کند و نماینده خود را به اجلاس سران غیر متعهد‌ها می‌فرستد. برخی بر این باورند ریاض پس از نشست مکه و نحوه برقراری روابط دیپلماتیک تهران با مقامات سعودی درباره اینکه چه مقامی را به ایران بفرستد، تصمیم‌گیری خواهد کرد. کارشناسان می‌گویند ایران به دنبال یک راهکار منطقه‌ای با همکاری همه کشورهای دخیل در بحران سوریه است تا به درگیری‌ها در این کشور خاتمه دهد اما مشکل اصلی در این راه مخالفت آمریکا و اسرائیل است. این درحالی است که رسانه‌های ایرانی برگزاری اجلاس غیر متعهد‌ها در تهران را به تصویر کشیدن کاریکاتوری از تحریم‌ها توصیف کرده و پیش‌بینی کرده‌اند که این اجلاس اعتبار دیپلماتیک قابل توجهی را به ایران می‌دهد.