گروه سياسي: حضرت آيت‌الله‌العظمي خامنه‌ای رهبر حكيم انقلاب عصر روز یکشنبه در ديدار صدها نفر از اساتيد، محققان و پژوهشگران دانشگاه‌ها، جهان را در حال گذر و تحول به سمت يك «ساختار و هندسه جديد سياسي، اقتصادي و اجتماعي» خواندند و با تبيين جايگاه و نقش‌آفريني ويژه ملت ايران در اين تحول عظيم تاريخي تاکید كردند: نخبگان كشور از جمله دانشگاهيان می‌توانند با عمل به وظايف بسيار مهم خود در اين برهه بسيار حساس تاريخي، به ارتقاي جايگاه ايران در ساختار جديد جهان، كمك تعيين‌كننده‌اي كنند.حضرت آيت‌الله‌العظمي خامنه‌ای اوضاع در حال گذر جهان را از لحاظ ظاهري با مرحله تحولات پس از جنگ اول جهاني و دوران پيدايش استعمار اروپا قابل مقايسه دانستند اما تاکید كردند: جهت‌گيري تغييرات آتي جهان برخلاف دوران ياد شده، در جهت تبادل قدرت و توانايي‌هاي عمومي بخشي از ملت‌هاي جهان با بخش‌هاي ديگر است.
ايشان در تبيين نشانه‌ها و شواهد بروز تحولات و تغييرات عميق جهاني به بيداري اسلامي اشاره كردند و افزودند: احساس هويت و بيداري متكي بر اسلام در ميان ملت‌هاي مختلف اسلامي، نشانه بي‌سابقه‌اي است كه از عمق تحول در ساخت و هندسه آتي جهان، خبر می‌دهد. رهبر انقلاب شكست غرب به رهبري آمریکا در تسلط بر منطقه غرب آسيا را نشانه ديگري از «دوران تحول كنوني» برشمردند و افزودند: خيز ناموفق آمریکا براي تسلط بر اين منطقه مهم و حساس كه در قضيه عراق و افغانستان آشكار شد از ديگر نشانه‌هاي تغييرات عميقي است كه جهان با آن روبه‌رو است. حوادث جاري در اروپا و آينده مبهم كشورهاي قدرتمند اين قاره از ديگر شواهدي بود كه رهبر انقلاب براي اثبات حركت جهان كنوني به سمت يك ساختار جديد به آن استناد كردند. ايشان افزودند: اوضاع كنوني اروپا كه سرانجام آن را به زمين خواهد زد، ناشي از خطاهاي تاكتيكي يا راهبردي نيست بلكه ناشي از خطاي بنياني در جهان‌بيني است. حضرت آيت‌الله‌العظمي خامنه‌اي افول وجهه آمریکا در جهان را چهارمين نشانه‌ای دانستند كه اثبات می‌كند جهان، در حال گذر به يك وضع جديد است. ايشان خاطرنشان كردند: آمریکا به عنوان قدرت اول ثروت، علم و فناوري نظامي و غيرنظامي، چندين دهه در ميان ملت‌ها داراي وجهه عمومي بسيار خوبي بود اما اين كشور امروز نه‌تنها هيچ وجهه‌ای ندارد بلكه در افكار عمومي جهان به سمبل زورگويي، ظلم، دخالت در امور ملت‌ها و جنگ‌افروزي تبديل شده است. رهبر انقلاب پس از تشريح نشانه‌های بروز تحولات عميق در ساختار و هندسه جهان آتي،به تبيين اين واقعيت پرداختند كه كشور و ملت ايران در اين دوران گذر از جايگاه مهم و حساسي برخوردارند كه درك آن، وظايف سنگيني را متوجه ملت، نخبگان و مسؤولان می‌كند. حضرت آيت‌الله‌العظمي خامنه‌ای بيداري نشأت گرفته از انقلاب اسلامي و استواري و استحكام بي‌نظير شالوده نظام بر مبناي اعتقاد، ايمان، عقل و عاطفه را از جمله دلايل جايگاه ويژه ايران در تحولات كنوني جهان خواندند. ايشان افزودند: علاوه بر اين دلايل ثروت و منابع عظيم و خدادادي ايران از جمله منابع انرژي و نيروي انساني برخوردار از استعداد بالا، به ايران در موقعيت در حال تحول جهان، ويژگي‌های قابل توجهي بخشيده است. رهبر انقلاب اسلامي در همين زمينه با اشاره به سترون و نازا بودن غرب در ارائه انديشه‌های نو و ايده‌های جديد براي بشريت تاکید كردند: جمهوري اسلامي برخلاف غرب عقيم در ابعاد مختلف سياسي، حكومتي، اخلاقي، فرهنگي و اجتماعي و اقتصادي براي جامعه بشري حرف‌هاي نوين و موج‌آفريني دارد. ايشان مردمسالاري ديني، ابتناي تمدن بر معنويت و آميختگي دين و زندگي در عرصه‌های سياسي و اجتماعي و اقتصادي را از جمله حرف‌هاي نو ملت ايران و نظام اسلامي براي ملت‌هاي جهان دانستند. رهبر انقلاب اسلامي در ارائه آخرين دليل براي اثبات جايگاه خاص ايران در روند تحولات جهاني به پايداري و سرسختي ملت ايران و نظام اسلامي در مقابل شيوه‌های سلطه غرب اشاره كردند و افزودند: ايران، مردمش، نخبگانش و مسؤولانش در مقابل تهديد، جنگ‌آفريني، ترور، كشتار و اختلاف‌افكني غرب ايستادگي می‌كنند و اين واقعيت نيز به اين كشور بزرگ ويژگي خاصي بخشيده است. رهبر انقلاب اسلامي بعد از تبيين نشانه‌های ورود دنيا به مرحله يك تحول اساسي و تشريح جايگاه ويژه جمهوري اسلامي ايران در اين تحول، اين سوال را مطرح كردند كه آيا دانشگاه‌ها و حوزه‌های علميه در قبال اين حوادث بسيار مهم مسؤوليتي دارند يا نه؟ حضرت آيت‌الله‌العظمي خامنه‌ای يك سوال ديگر نيز مطرح كردند: آيا دانشگاه‌ها و حوزه‌های علميه می‌توانند در اين تحولات مهم، تماشاگر باشند و براي خود نقشي تعريف نكنند؟ ايشان در پاسخ به اين سوال‌ها خاطرنشان كردند: توفيق و نقش‌آفريني ملت ايران در اين برهه بسيار مهم و تاريخي، در درجه اول برعهده دانشمندان كشور است و يقينا دانشگاه‌ها يكي از عناصر رتبه اول براي تاثيرگذاري در اين تحولات هستند.رهبر انقلاب اسلامي با اشاره به نقش بسيار حساس و عظيم دانشگاه در اين تحولات، افزودند: دانشگاه‌ها می‌توانند با عمل به مسؤوليت‌های خود به‌گونه‌ای نقش‌آفريني كنند كه كشور، ملت و تاريخ ايران در اين تحولات برنده باشند و اين مساله نشان‌دهنده نقش بسيار حساس نخبگان و دانشگاهيان در اين مقطع تعيين‌كننده است. حضرت آيت‌الله‌العظمي خامنه‌ای در بخش ديگري از سخنان خود با اداي احترام به استادان، نخبگان و دانشگاهيان، اين جلسه را نماد تكريم مقام علم و استاد خواندند و افزودند: بايد از نكات مفيدي كه استادان مطرح كردند در چرخه تصميم‌گيري كشور استفاده شود. ايشان، ارائه طرح‌هاي اجرايي براي تحقق ايده‌های مفيد و عالي نخبگان و دانشگاهيان را ضروري دانستند و افزودند: اساتيد و صاحبان فكر و انديشه، در ارائه راهكارهاي اجرايي، تمركز و تلاش بيشتري كنند. رهبر انقلاب با اشاره به پيشرفت‌هاي كشور در عرصه‌های مختلف از جمله بخش‌هاي علمي خاطرنشان كردند: در كنار اين پيشرفت‌ها، نقاط منفي نيز در زمينه مديريت‌های علمي و برنامه‌ريزي‌ها وجود دارند كه تنها راه برطرف كردن آنها، تمركز ذخيره علمي و كارشناسي دانشگاه‌ها براي حل اين مشكلات است.شبهه لزوم بي‌طرف بودن علم و دخالت ندادن آن در سياست، موضوع ديگري بود كه رهبر انقلاب اسلامي به آن اشاره كردند. حضرت آيت‌الله‌العظمي خامنه‌ای تاکید كردند: علم در مرحله كشف حقايق بي‌طرف است اما هنگامي كه علم در خدمت يك جهت‌گيري قرار گيرد، به هيچ‌وجه بي‌طرف نيست و اين وضع كنوني جهان شاهد اين مساله است. ايشان افزودند: چگونه است كه قرن‌هاي متمادي، علم در خدمت سلطه‌گري و استعمار ملت‌ها، توليد سلاح و كشتار انسان‌ها و جنگ‌افروزي قرار گرفته است اما نبايد در خدمت عدل، ارزش‌ها و پيام اسلام قرار گيرد. رهبر انقلاب اسلامي به يك مغالطه ديگر و آن هم تقسيم‌بندي دستگاه علمي كشور به دولتي و غيردولتي اشاره و خاطرنشان كردند: برخي تلاش می‌كنند مفاهيم «دانشجو، استاد و تشكل دولتي» را به عنوان يك دشنام مطرح كنند در حالي‌كه حمايت دانشجو، استاد يا يك تشكل دانشگاهي از نظام و حكومتي كه بر پايه مباني اسلامي و الهي شكل گرفته، يك افتخار است. ايشان افزودند: بايد فرهنگ تلاش و مجاهدت براي جبهه حق در دانشگاه‌ها گسترش يابد كه البته نقش اساتيد در اين باره بسيار برجسته است. رهبر انقلاب اسلامي تاکید كردند: گسترش فرهنگ تلاش و مجاهدت براي جبهه حق، در واقع همان فرماندهي جنگ نرم است كه به عهده اساتيد دانشگاه‌ها قرار دارد.
حضرت آيت‌الله‌العظمي خامنه‌ای در پايان فرمايشات‌شان، ضرورت تامل مسؤولان درباره ايجاد نظام ملي نوآوري را مورد تاکید قرار دادند و خاطرنشان كردند: خلأ نبود نظام ملي نوآوري كه در واقع شبكه‌ای از ارتباط‌های زنجيره‌ای كلان و خرد دستگاه‌هاي علمي كشور است، بشدت احساس می‌شود كه بايد براي آن چاره‌انديشي كرد. ايشان تاکید كردند: مهم‌ترين وظيفه نظام ملي نوآوري، رصد و هدايت جريان علمي و نوآوري در كشور است.رهبر انقلاب همچنين با اشاره به حضور خانواده‌های دانشمندان شهيد هسته‌ای در اين ديدار، تاکید كردند: ياد اين عزيزان هرگز از خاطره ملت و حافظه تاريخ اين سرزمين نخواهد رفت. در آغاز اين جلسه
3 ساعته، 13 نفر از استادان دانشگاه‌ها، ديدگاه‌هاي خود را درباره مسائل مختلف بيان كردند. دكتر غلامرضا پورمند، نماينده استادان دانشگاه علوم پزشكي تهران، چهره ماندگار و محقق برتر جشنواره بين‌المللي رازي در سخنان خود به تبيين نقش و تاثيرگذاري «نگاه سلامت‌محور» به جاي «درمان‌محور» پرداخت. دكتر منصور اعتصامي، استاد دانشگاه تربيت مدرس و نماينده استادان رشته‌های علوم انساني نيز استفاده از مباني ديني و آموزه‌های اسلامي در مباحث اقتصادي را بويژه در اصلاح الگوي مصرف و اقتصاد مقاومتي ضروري خواند. وي خواستار استفاده از ظرفيت بالاي نخبگان و اساتيد اقتصادي به عنوان اتاق فكر اقتصادي كشور شد و از تهيه و تدوين طرح اقتصاد ضدتحريمي از جانب جمعي از اساتيد اقتصادي دانشگاه‌ها خبر داد. دكتر فرنوش فريدبُد، دكتراي تخصصي الكتروشيمي دانشگاه تهران و داراي رتبه دانشمند بين‌المللي به‌عنوان سومين سخنران، تدوين نقشه جامع علمي كشور را گامي مهم در توسعه برنامه‌ريزي شده علمي دانست. دكتر فريدبُد افزود: برنامه‌ريزي عملياتي و سرمايه‌گذاري كافي براي تحقق چرخه ايده تا توليد می‌تواند شتاب رشد علمي كشور را بيشتر كند. سخنران بعدي اين ديدار دكتر احمد چَلداوي استاد تمام رشته مهندسي برق و استاد نمونه كشوري بود. وي تجربه 8 سال دفاع مقدس را نشان‌دهنده توانايي ملت ايران در تبديل تهديد به فرصت دانست و گفت: اين تجربه در شرايط فعلي نيز در پرتو برنامه‌ريزي و تلاش قابل تكرار است. استاد چلداوي به عنوان نماينده استادان دانشگاه‌هاي فني 2 پيشنهاد مشخص داشت: تشكيل اتاق فكر صنايع بزرگ با حضور صاحبان صنايع و «استادان و محققان دانشگاه‌ها» و تشكيل هم‌انديشي استادان جهان اسلام. دكتر سيف‌الله سعدالدين، نماينده بسيج اساتيد تشكيل حلقه‌های علمي با حضور اساتيد صاحب‌فن بسيجي و دانشجويان را منشأ آثار فراوان خواند و از تشكيل كارگروه‌هاي 23گانه تحول در علوم انساني و كارگروه‌هاي جنگ نرم خبر داد. دكتر سيدحسن شهرستاني، نماينده اساتيد گروه هنر و عضو هیات علمي دانشگاه هنر نيز ضرورت تحول در عرصه هنر و تقويت هنر برآمده از انقلاب اسلامي را محور سخنان خود قرار داد. وي نظريه‌پردازي درباره مباني هنر از ديدگاه اسلام و لزوم توجه بيش از پيش به ادبيات داستاني به‌عنوان پشتوانه اصلي آثار نمايشي و سينمايي را مورد تاکید قرار داد و از بي‌توجهي به معماري سنتي و اصيل در شهرسازي‌ها انتقاد كرد. دكتر افسانه صفوي، دكتراي شيمي دانشگاه شيراز و استاد و پژوهشگر نمونه به عنوان هفتمين سخنران، روند پيشرفت علمي ايران را افتخارآميز خواند و گفت: استقلال بيشتر دانشگاه‌ها می‌تواند اين روند را تسريع كند. دكتر صفوي همچنين باور عميق به توانايي متخصصان داخلي، حمايت بيشتر از محققان و ايجاد بانك نيازهاي صنعتي كشور را خواستار شد. دكتر مهدي ناطق‌پور، دكتراي انگل‌شناسي پزشكي و استاد دانشگاه علوم پزشكي تهران با تمركز بر طرح دانش‌افزايي اعضاي هیات علمي دانشگاه‌ها، تقويت ظرفيت‌های تربيتي و معرفتي اساتيد و استفاده از آن در پرورش فكري و فرهنگي دانشجويان را ضروري خواند. وي برنامه‌ريزي دقيق را تنها راه تحقق اين ايده دانست. نهمين سخنران جلسه مشترك رهبر انقلاب و استادان دانشگاه‌ها دكتر حميد ابريشمي، استاد اقتصاد دانشگاه تهران بود. دكتر ابريشمي در نگاهي آسيب‌شناسانه به وضع فعلي اقتصادي كشور گفت: فقدان برنامه مطلوب اقتصادي بر مبناي اخلاق اسلامي، مهم‌ترين عامل وضع كنوني است. اين استاد دانشگاه، اقتصاد اخلاقي را مكمل اقتصاد مقاومتي دانست. دكتر شهرام يوسفي‌فر، دكتراي تاريخ ايران نيز به عنوان دهمين سخنران، ضرورت محور قرار گرفتن پژوهش در نظام علمي كشور را خاطرنشان كرد و گفت: بايد نگاه موجود به پژوهشگاه‌ها و مراكز تحقيقات به‌عنوان مراكز دست چندم را تغيير داد. دكتر يوسفي‌فر اصلاح و بازتعريف جايگاه اعضاي هیات علمي پژوهشگاه‌ها، تربيت مديران پژوهشي و گسترش اخلاق پژوهشي را خواستار شد. دكتر نوشين بيگدلي، دكتراي مهندسي برق دانشگاه صنعتي شريف فراهم كردن زمينه مشاركت جدي دانشگاه‌هاي شهرستان‌ها در عرصه پيشرفت علمي كشور را مورد تاکید قرار داد. سخنان دكتر بيگدلي چند نكته ديگر نيز داشت: استفاده از ظرفيت و خردجمعي اساتيد دانشگاه‌ها در بخش‌هاي مختلف براي حل مسائل كلان كشور، الگوسازي اساتيد و نخبگان زن دانشگاه‌ها به عنوان الگوي زن مسلمان ايراني و پرهيز از تغييرات مكرر در قوانين دانشگاه‌ها و مقررات جذب اعضاي هیات علمي. دكتر مسعود اخوان‌فرد، دكتراي حقوق تخصصي تجارت بين‌الملل و عضو هیات علمي دانشگاه آزاد نيز در سخنان خود پرهيز از اقدامات ظاهري و كم‌عمق در موضوع راه‌اندازي كرسي‌های آزادانديشي را الزامي دانست. وي نگاه متوازن و همه‌جانبه به علوم انساني بويژه در بازتوليد متون علمي، اصلاح ساختارها و تربيت نيروهاي ارزشي را مهم خواند. دكتر حسن سالاريه، دكتراي مهندسي مكانيك دانشگاه صنعتي شريف، به عنوان سيزدهمين و آخرين سخنران جلسه مشترك رهبر انقلاب و استادان دانشگاه‌ها به بررسي موانع افزايش سرعت پيشرفت علمي كشور پرداخت. ضعف در كار گروهي در تحقيقات علمي، تغييرات مكرر در مديريت‌هاي كلان پژوهشي، ريسك‌ناپذيري مديريت بخش‌هاي صنعتي، بي‌اعتمادي برخي مديران به دانش بومي، ضعف آموزش‌هاي كاربردي در دانشگاه‌ها و كمبود رقابت علمي ميان استادان دانشگاه‌ها براي رفع نقاط ضعف صنايع از جمله مواردي بود كه دكتر سالاريه به آنها اشاره كرد.