محسن جندقی: «شهر موش‌ها ـ 2» سرانجام به سینماها رسید و به انتظار مشتاقان خود پایان داد؛ انتظاری که سال‌های زیادی طول کشید. شهر موش‌های اولی که سال 1364 در پی سریال «مدرسه موش‌ها»ی دهه 60 ساخته شده بود با استقبال شدید کودکان و بزرگسالان مواجه شد به طوری که آن فیلم سینمایی سال‌های سال برای کودکان دهه‌های 60 و 70 به نمایش درآمد. حال پس از 29 سال، از دومین قسمت این فیلم سینمایی پرطرفدار رونمایی می‌شود اما شهر موش‌ها با سایر فیلم‌های سینمایی دنباله‌دار تفاوت‌های اساسی دارد. مهم‌ترین تفاوت این است که فاصله ساخت بین 2 فیلم سینمایی شهر موش‌ها ـ یک و 2 حدود 3 دهه طول کشیده و به تجربه سازندگان آن 30 سال اضافه شده است. قطعا یکی از دلایل ساخت این فیلم سینمایی «نوستالژی باز» بودن دهه شصتی‌ها است چراکه متولدین اواخر دهه 50 و دهه 60 خاطرات محدودی از تلویزیون و سینما دارند و در دوره انتقال وسائل ارتباط جمعی جدید و قدیم قرار داشتند. به علت شرایط خاص کشور در دهه 60 و همچنین متنوع نبودن و فراگیر نبودن وسائل ارتباط جمعی، دهه شصتی‌ها خاطرات بسیار محدود رسانه‌ای از آن زمان دارند و به همین علت است که هر چیزی که یادآور آن دوران باشد را با اشتیاق دنبال می‌کنند. شاهد این مدعا استقبال چشمگیر از کتاب‌ها و برنامه‌های تلویزیونی است که خاطرات 3 دهه پیش را برای کودکان دیروز تداعی می‌کند. به همین علت سازندگان شهر موش‌ها ـ 2 روی استقبال دهه شصتی‌ها حساب ویژه‌ای باز کردند؛ دهه شصتی‌هایی که حالا ازدواج کرده‌اند و خود صاحب کودکی هستند.
شهر موش‌ها - 2 به اندازه 3 دهه با شهر موش‌های ابتدایی توسعه یافته است؛ شهر موش‌های نوین، دارای خبرگزاری موشنا است که وظیفه اطلاع‌رسانی تصویری هم دارد، در عین حال که روزنامه ای با نام «موش نامه» هم در این شهر دیده می شود، موش نما (سینما) دارد که فیلم شهر موش‌ها ـ یک را نمایش می‌دهد، مجتمع «آتی موش» دارد که موش‌های متمول در آنجا ساکن هستند، رستوران «کپل خان» دارد که صاحب آن همان کپل شکموی سابق است، ژاندارموش دارد که وظیفه برقراری امنیت شهر را برقرار می‌کند، یک مدرسه مجهز موشی دارد که دارای آزمایشگاه بسیار پیشرفته است و... .
اما از همه اینها مهم‌تر این است که آن موش‌های دهه شصت حالا بزرگ شده‌اند، ازدواج کرده‌اند و صاحب فرزند شده‌اند. شاخص‌ترین خانواده نیز خانواده آقای کپل است که با نارنجی پرافاده ازدواج کرده است و حاصل این ازدواج دو فرزند به نام‌های کپلک و صورتی است! جالب اینکه در این فیلم نارنجی زن جاافتاده‌ای است که روی صورت خود انواع عمل زیبایی انجام داده و همچنان با ادا و اطوار سخن می‌گوید و شخصیتی خاکستری دارد. سازندگان شهر موش‌ها در یک حرکت حرفه‌ای در نظرسنجی‌ای متوجه شدند کپل و نارنجی پرطرفدارترین شخصیت‌های شهر موش‌ها و حتی مدرسه موش‌ها بودند به همین علت نقش آنها در فیلم پررنگ است و این دو شخصیت به همراه «کپلک» فرزند آنها بار سنگین طنز فیلم را به دوش می‌کشند. در فیلم شهرموش‌ها ـ 2 به جای یک گربه که با نام «اسمشو نبر» نامیده می‌شد 5 شخصیت گربه‌ای دیده می‌شود که اتفاقا همه آنها بدجنس نیستند و حتی موش‌ها برای نجات یکی از آنها خود را به خطر می‌اندازند. مرضیه برومند، کارگردان توانایی است که باز هم یک فیلم درجه یک ساخته اما این بار کاری سخت‌تر داشته چون همواره انتظارها برای خلق قسمت دوم فیلمی که مورد استقبال قرار گرفته بسیار بیشتر می‌شود. برای اینکه قسمت دوم فیلم سینمایی حداقل مانند قسمت اول موفق شود، باید فیلمنامه‌ای بسیار قوی وجود داشته باشد تا غیر از آنهایی که مشتاقانه دوست دارند خاطرات گذشته زنده شود، مخاطبان جدید نیز از فیلم لذت ببرند. در فیلم انیمیشنی «تهران 1500» شاهد کاراکترهای جذاب بودیم که 120 سال آینده پایتخت را پیش‌بینی کرده بود و بازیگران کارتونی و حتی صداپیشگان آن شخصیت‌های مشهور سینما بودند و این می‌توانست مخاطبان بسیاری را جذب کند اما آن فیلم به علت ضعف بسیار زیاد در فیلمنامه نتوانست توفیق لازم را به دست آورد. سرنوشت شهر موش‌ها ـ 2 نیز می‌توانست به «تهران 1500» دچار شود اما این اتفاق رخ نمی‌دهد و داستان فیلم می‌تواند مخاطب 3 سال به بالای خود را مجبور کند تا پایان فیلم روی صندلی سینما بنشاند. نماهنگ‌های متعدد شهر موش‌ها ـ 2 که یکی از ملزومات فیلم‌های کودک و نوجوان است، خوب از آب درآمده و مورد استقبال مخاطبان قرار می‌گیرد. طراحی صحنه به همراه نورپردازی فیلم در سکانس‌های داخل شهر موش‌ها بسیار خوب در آمده است و این موضوع با تغییر سکانس‌ها بیشتر به چشم می‌آید. همچنین عروسک‌ها نیز خوب ساخته شده‌اند که همراه با عروسک‌گردانی حرفه‌ای و صداپیشگی الکا هدایت، لیلی رشیدی، آزاده مویدی، مانی نوری، سیامک صفری، امیررضا میرآقا و امیرحسین صدیق می‌توانند همچنان هواداران بسیاری داشته باشند. اگر فراموش نکرده باشید حمید جبلی، ایرج طهماسب، راضیه برومند، مسعود کرامتی، ناصر غفرانی‌فر، طاهره برومند، آزاده پورمختار، مهدی میگانی، رضا پرنیان‌زاده، کامبیز صمیمی‌مفخم و فاطمه معتمدآریا در شهر موش‌های ابتدایی صداپیشگی کردند که از هیچ کدام از آنها در شهر موش‌ها - 2 خبری نیست اما جانشینان آنها موفق شده‌اند با استفاده از تقلید هیجا‌ن‌انگیز صدای موش‌های 29 سال پیش، رضایت مخاطبان خود را فراهم آورند.
اما نکته‌ای که باید به آن اشاره شود این است که شما از همان ابتدا متوجه خواهید شد که با فیلم یک تیم حرفه‌ای مواجه هستید. سازندگان شهر موش‌ها - 2 تا می‌توانستند از فیلمنامه گرفته تا طراحی صحنه هزینه فوق‌العاده‌ای کرده‌اند و معلوم است دغدغه مالی در این زمینه وجود نداشته است. آنها قبل از شروع کار با اسپانسرهای مالی قراردادهای خوبی بستند و هیچ ابایی نداشتند که در فیلم، بانک گردشگری شعبه‌ای در شهر موش‌ها داشته باشد یا خودروی کپل‌خان، لیفان محصول کرمان خودرو باشد یا در جیب کپلک ویفرهای رنگارنگ محصول مینو باشد. اتفاقا تبلیغات تابلوی اسپانسرها در فیلم توی ذوق نمی‌زند و حتی مورد استقبال هم قرار می‌گیرد. شما قبل از اکران فیلم باید تبلیغات این اسپانسرها را هم ببینید اما در میان این تبلیغات شما با 2 آگهی مواجه خواهید شد که نشان می‌دهد سازندگان شهر موش‌ها برنامه‌ریزی بلندمدتی کرده‌اند؛ تبلیغ بازی کامپیوتری شهر موش‌ها و همچنین عروسک موش‌های این فیلم سینمایی. آنها دیگر منتظر نشدند که کسی عروسک‌های شهر موش‌ها را بسازد و سود کلانی به جیب بزنند بلکه خود دست به کار شدند و قبل از اینکه موج شهر موش‌ها فراگیر شود اقدام به ساخت این عروسک‌ها کرده‌اند. طبق گفته دست‌اندرکاران شهر موش‌ها حدود 2 هزار نفر به صورت مستقیم و غیر‌مستقیم درگیر ساخت این فیلم سینمایی بودند و بیش از 7 میلیارد تومان هزینه ساخت این فیلم شده است. شهر موش‌ها را می‌توان باکیفیت‌ترین فیلم در نوع خود به حساب آورد اما آیا می‌تواند پیش‌بینی عوامل شهر موش‌ها - 2 محقق شود؟ آنها انتظار دارند این فیلم پرفروش‌ترین فیلم تاریخ سینمای ایران شود و بیش از 15 میلیارد تومان بفروشد، پیش‌بینی‌ای که خیلی‌ها با دیده تردید به آن نگاه می‌کنند اما تهیه‌کنندگانش به این پیش‌بینی ایمان دارند. شهر موش‌ها - 2 یکی از حرفه‌ای‌ترین فیلم‌های سینمایی در ژانر کودک و نوجوان محسوب می‌شود و قطعا پرفروش خواهد بود اما آیا موش‌های دهه 90 می‌توانند مانند دهه‌های 60 و 70 به سینما رونق بدهند و گیشه‌های سینما را از رکودی که در آن قرار دارد نجات دهند؟ شهر موش‌ها ـ 2 این ظرفیت را دارد اما برای خروج گیشه‌ها از رکود فعلی باید اطلاع‌رسانی بیشتری در این زمینه انجام داد تا در روزهایی که خانواده‌ها توسط رسانه‌های ارتباط جمعی فراوان بمباران می‌شوند لااقل بدانند که شهر موش‌های جدیدی هم ساخته شده است؛ کاری که سهل و آسان به نظر نمی‌رسد.