در ماه مبارک رمضان چند شمارهای را به مناسبت آن ماه پربرکت نوشتیم، ضمن دعا برای قبولی طاعات خواننده عزیز، از این شماره به روال سابق بازمیگردیم. ما درباره بخل سخن میگفتیم، صفت مقابل آن جود و سخاوت است که فضیلتی اخلاقی و کمالی نفسانی است. به این معنی که مال خود را در راه خدا انفاق کنیم و این انفاق با کمال سرور و خوشی باشد، نه از روی اکراه. رسول خدا صلی‌الله علیه وآله وسلم در بیانی زیبا میفرمایند: «إِنَ السَّخِيَ قَرِيبٌ مِنَ اللهِ قَرِيبٌ مِنَ النَّاسِ قَرِيبٌ مِنَ الْجَنَّهًْ بَعِيدٌ مِنَ النَّارِ؛ بخشنده به خدا نزدیک است، به مردم نزدیک است، به بهشت نزدیک است و از آتش دوزخ دور است» [مجموعه وارم؛ 1/171]. زیرا خداوند انسان بخشنده را دوست دارد و مردم هم او را دوست دارند و علاقه‌مندند با او ارتباط داشته باشند. اين به این دلیل است که درست برخلاف بخیل است: «وَ إِنَّ الْبَخِيلَ بَعِيدٌ مِنَ اللهِ بَعِيدٌ مِنَ النَّاسِ بَعِيدٌ مِنَ الْجَنَّهًْ قَرِيبٌ مِنَ النَّار؛ [همان]» و چنین فردی در دنیا با نهایت عزت و شرافت زندگی میکند و در آخرت سعادتمند می‌شود. سخاوت هم در زندگی خانوادگی جریان دارد که انسان بر خانواده خود آسان بگیرد و وسایل آسایش آنها را فراهم کند و هم واجبات مالی چون خمس و زکات را شامل است و هم کمک به مستمندان و دادن هدیه به دیگران و برگزاری میهمانی برای فامیل و دوستان و مجالس برای اهل‌بیت عصمت و طهارت علیهم‌السلام را شامل می‌شود. البته در همه این موارد هم باید از 2 امر اجتناب شود: اول اسراف و دوم خرج بیمورد از بیت‌المال. ما حق نداریم از بیت‌المال جلسات و میهمانیهای غیرضروری بگیریم و به دیگران هدیه بدهیم؛ امری که چه بسا در نظام دولتی انجام پذیرد.
سخن آخر اینکه سخاوت نهایت فضیلت نیست بلکه بالاتر از آن ایثار است که انسان ولو خودش احتیاج ضروری دارد به دیگران کمک کند و این از صفات بارز رسول خدا و ائمه اطهار علیهم‌السلام است. قرآن در آیات 6 تا 21 سوره انسان از ایثار امیرالمومنین، فاطمه زهرا و حسنین علیهم‌السلام تجلیل میکند و در آیه 9 سوره مبارکه حشر در وصف ایثارگران مالی میفرماید: «وَ يُؤْثِرُونَ عَلى أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ كانَ بِهِمْ خَصاصَهًْ وَ مَنْ يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُون؛ و هر چند در خودشان احتياجى باشد، دیگران را بر خودشان مقدم مىدارند و هر كس از خست نفس خود مصون ماند، ايشانند رستگاران».