تنهایی سعودی

گروه بین‌الملل: به‌تازگی انتشار یک جمله از معاون رئیس‌جمهور آمریکا پرده از یک واقعیت مهم درباره معادله جدید یمن برداشته؛ واشنگتن بر خلاف ژست‌های تهدیدآمیز خود، فعلا به‌ دنبال باز کردن یک جبهه مستقیم جدید علیه انصارالله نیست و حتی همزمان با تشدید حملات یمن به مواضع و زیرساخت‌های سعودی، کانال گفت‌وگوی مستقیم با مقاومت یمن را نیز فعال نگه داشته است.
به گزارش «وطن امروز»، جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا در پاسخ به خبرنگاران ادعا کرد: «ما گفت‌وگوهای مستقیمی با حوثی‌ها (انصارالله) داشته‌ایم. بنابراین واقعا معتقدیم اوضاع را تحت کنترل داریم. این وضعیت بسیار سیال و پویاست. با این حال، به رصد اوضاع ادامه خواهیم داد». معاون ترامپ هیچ اشاره‌‎ای به احتمال دخالت نظامی آمریکا در جنگ یمن نکرد.
اظهارنظر ونس درباره مذاکره با نیروهای یمنی از آن جهت مهم است که آمریکا سال گذشته نیز پس از یک کارزار سنگین هوایی علیه انصارالله، در نهایت به توقف ناگهانی جنگ تن داد. دونالد ترامپ ۶ مه ۲۰۲۵ اعلام کرد بمباران یمن متوقف می‌شود و حملات را هم متوقف کرد. عملیات سال گذشته آمریکا علیه یمن از ۱۵ مارس ۲۰۲۵ آغاز شده بود و طبق ارزیابی «مایکل نایتس» از مؤسسه واشنگتن، طی ۵۲ روز بیش از 1000 حمله هوایی در ۷۰ موج علیه اهداف انصارالله انجام گرفت. نایتس هزینه این عملیات را یک میلیارد دلار و خسارت آمریکا را از دست رفتن ۸ پهپاد و ۲ فروند جنگنده F/A-18 عنوان کرد. نایتس با طرح این پرسش که آیا آمریکا پس از این همه حمله واقعا به هدف خود در یمن رسید یا نه، پایان کارزار را با یک نتیجه نامطلوب برای واشنگتن توصیف کرد.
به بیان دیگر، تجربه بی‌نتیجه جنگ سال گذشته آمریکا علیه یمن برای واشنگتن یک هشدار است و از همین رو نیز اکنون آمریکایی‌ها از ورود به جنگ علیه یمن ابا دارند.

«نه» ترامپ به بن‌سلمان
در حالی ونس به صراحت از گفت‌وگو با یمنی‌ها در جنگ خبر داد که پیش‌تر نیز منابع آمریکایی در گزارشی فاش کرده بودند ترامپ به درخواست ولیعهد سعودی برای ورود به جنگ یمن پاسخ منفی داده است. آکسیوس چند روز پیش گزارش داد بن‌سلمان در یک روز 2 بار با ترامپ تماس گرفت و از او خواست علیه انصارالله حمله نظامی انجام دهد. بنا بر این گزارش، وی درخواست ولیعهد عربستان را رد کرد و مقام‌های آمریکا تأکید کردند واشنگتن فعلا برنامه‌ای برای مداخله مستقیم علیه انصارالله ندارد.
رویترز نیز همین روایت را تأیید کرد و نوشت بن‌سلمان خواهان پشتیبانی نظامی آمریکا شد اما ترامپ مجوز حملات مستقیم به یمن را صادر نکرد. پس از افشای درخواست بی‌نتیجه بن‌سلمان از ترامپ برای ورود به جنگ، «برد کوپر» فرمانده سنتکام نیز با بن‌سلمان در جده دیدار کرد اما خروجی اعلام‌شده این دیدار از سوی خبرگزاری رسمی العربیه عربستان همچنان حمایت اطلاعاتی از ریاض بود، نه ورود مستقیم نظامیان آمریکا به جنگ در یمن و این موضوع را سنتکام هم با انتشار بیانیه‌ای تایید کرد. سنتکام در بیانیه خود صرفا بر حمایت اطلاعاتی از عربستان در جنگ یمن تاکید کرد و در این بیانیه هیچ نشانه‌ای از عملیات نظامی آمریکا علیه یمن به چشم نمی‌خورد.

فرسایش ذخایر تسلیحاتی آمریکا
بسیاری از کارشناسان مسائل منطقه معتقدند یکی از مهم‌ترین عواملی که تروریست‌های آمریکایی را از ورود به جنگ علیه یمن بازداشته، فرسودگی ذخایر تسلیحاتی آمریکا در جنگ همزمان علیه ایران است. رویترز پیش‌تر گزارش داده بود آمریکا در جریان جنگ 6 ماهه علیه ایران تقریبا تمام ذخایر جهانی خود از برخی موشک‌های بردبلند از جمله موشک آتاکمز را که یک موشک بالستیک تاکتیکی زمین‌به‌زمین آمریکا با برد ۳۰۰ کیلومتر است، مصرف کرده و مقام‌های نظامی آن کشور درباره کاهش ذخایر موشک‌های تهاجمی و دفاعی از جمله پاتریوت و تاد هشدار داده‌اند.
مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی در واشنگتن نیز تصویری مشابه از فرسایش تسلیحاتی آمریکا در جنگ علیه ایران ارائه کرد. این اندیشکده در گزارشی نوشت آمریکا در جنگ علیه ایران نیمی از موجودی اولیه برخی سامانه‌های کلیدی شامل پاتریوت و حدود یک‌سوم موجودی اولیه سامانه‌های تاماهاوک را مصرف کرد. این مؤسسه هشدار داد بازسازی ذخایر برای برخی تسلیحات سال‌ها زمان خواهد برد.
از سوی دیگر ظرفیت تولید موشکی آمریکا نیز با محدودیت مواجه است. آمریکا ماه گذشته قراردادی ۲۲,۹ میلیارد دلاری برای افزایش تولید تاماهاوک از ۶۰ فروند در سال به بیش از 1000 فروند امضا کرد اما در این گزارش گفته شده اجرایی شدن این خط تولید بیش از یک سال زمان خواهد برد.
رویترز هم در تحلیلی درباره پیشروی انصارالله نوشت ورود مستقیم آمریکا به جنگ یمن، نیروهای آن کشور را که هم‌اکنون درگیر جنگ علیه ایران هستند تحت فشار بیشتری قرار می‌دهد و می‌تواند واشنگتن را در معرض حملات موشکی مستقیم قرار دهد. در همین گزارش، تحلیلگران نسبت به آسیب‌پذیری ناشی از کاهش ذخایر مهمات آمریکا هشدار دادند.

مخالفت‌های داخلی در آمریکا با جنگ جدید
عامل دیگری که ترامپ را از ورود به جنگ یمن بازداشته، هزینه سیاسی جنگ است. رویترز ۲ سپتامبر گزارش داد تنها ۳۱ درصد آمریکایی‌ها از جنگ علیه ایران حمایت می‌کنند و جنگ‌زدگی و افزایش قیمت سوخت، از عوامل اصلی نارضایتی داخلی در آمریکاست. همین گزارش ادامه داد مشاوران ترامپ نگرانند تشدید جنگ پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر به شکست جمهوری‌خواهان منجر شود.
بنابراین وقتی ونس از گفت‌وگوی مستقیم با یمنی‌ها سخن می‌گوید، این جمله را باید در متن مجموعه‌ای از محدودیت‌های نظامی، اقتصادی و سیاسی آمریکا برای پرهیز از ماجراجویی جدید آن کشور در یمن خواند.

عربستان دست به دامان تل‌آویو
طی چند روز گذشته همزمان با پاسخ منفی آمریکا به بن‌سلمان، رسانه‌های صهیونی گزارش دادند ولیعهد عربستان به طور غیرمستقیم به تل‌آویو متوسل شده تا صهیونیست‌ها به داد سعودی‌ها در جنگ یمن برسند اما گزارش‌ها حاکی از آن است که حتی تل‌آویو هم به درخواست عربستان برای ورود به جنگ وقعی ننهاده است.
گزارش‌های جدیدی منتشر شده که نشان می‌دهد صهیونیست‌ها به صورت مشخص و آشکار از ورود مستقیم به جنگ با یمن می‌ترسند. روزنامه هاآرتص در این ارتباط گزارش داد فرماندهان ارتش صهیونیستی به سران سیاسی رژیم توصیه کرده‌اند از حمله به یمن و هرگونه عملیاتی که تل‌آویو را در خط مقدم رویارویی نظامی با صنعا قرار دهد، خودداری و بر اقدامات سیاسی تمرکز کنند. رسانه روسی راشا تودی نیز در این ارتباط گزارش داد ارتش اسرائیل معتقد است قدرت یمنی‌ها فراتر از چارچوب معمول است و تهدید کنترل تنگه باب‌المندب، پیامد‌های گسترده‌ای برای ثبات اقتصاد جهان و حرکت در خطوط کشتیرانی بین‌المللی دارد و از این رو تل‌آویو باید از ورود مستقیم به جنگ با یمن بپرهیزد. در این گزارش با استناد به گفته فرماندهان صهیونیست، گفته شده تهدید یمنی‌ها علیه تل‌آویو با قدرت نظامی معمول و رسمی یمن سنجیده نمی‌شود، بلکه با گسترش جبهه‌ها و اختلال در تجارت دریایی سنجیده می‌شود. با توجه به این پیشینه، نهاد امنیتی ارتش رژیم معتقد است پاسخ نظامی به صنعا راه‌حل بلندمدتی ارائه نخواهد داد.
واقعیت هم این است که رژیم صهیونیستی با انصارالله بیگانه نیست. از آغاز جنگ غزه، یمنی‌ها بارها موشک‌ها و پهپادهایی را به سوی سرزمین‌ اشغالی، همچنین کشتی‌های مرتبط با تل‌آویو شلیک کردند. ارتش صهیونیستی ژانویه ۲۰۲۵ هم اعلام کرد انصارالله از آغاز جنگ بیش از ۴۰ موشک زمین‌به‌زمین و حدود ۳۲۰ پهپاد به سوی مناطق اشغالی شلیک کرده است.
رویترز نیز ماه مه ۲۰۲۵ گزارش داد از آغاز جنگ غزه، انصارالله ده‌ها حمله موشکی و پهپادی علیه مناطق اشغالی انجام داده و در یکی از موارد، موشکی را به سمت فرودگاه بن‌گوریون شلیک کرده است. به همین دلیل، حتی رسانه صهیونیستی اسرائیل‌هیوم نیز تصریح کرده تل‌آویو برای ورود فعال به جنگ جدید علیه انصارالله تمایلی ندارد، چرا که بیم آن وجود دارد هرگونه مشارکت مستقیم، حملات موشکی و پهپادی یمن علیه تل‌آویو را دوباره فعال کند.

توسل به لندن
در این بین بن‌سلمان که در درخواست از آمریکا و رژیم صهیونیستی به نتیجه نرسیده، دست به دامان انگلیس برای ورود به جنگ یمن شده است. طبق گزارش بلومبرگ، عربستان از دولت انگلیس پشتیبانی عملیاتی برای مقابله با پیشروی انصارالله و دفاع از زیرساخت‌های نفتی خواسته اما لندن تاکنون درباره عملیات مستقیم تصمیمی نگرفته است.
بلومبرگ گزارش داد نخست‌وزیر انگلیس نمی‌خواهد حمایت مستقیم از جنگ عربستان، لندن را بیش از این وارد بحران منطقه‌ای کند.
این در حالی است که پیش‌تر وزارت خارجه انگلیس اعلام کرده بود لندن در کنار عربستان می‌ایستد و با شرکایش همکاری می‌کند اما با وجود ادعای حمایت لندن از ریاض، به نظر می‌رسد این حمایت صرفا در حد همان تعارفات دیپلماتیک است و انگلیسی‌ها تصمیمی برای ورود به جنگ علیه یمن ندارند.

متحدان نیمه‌راه پیمان مکه
سعودی‌ها حتی روی پیمان دفاعی تازه‌تاسیس خود با پاکستان و ترکیه موسوم به پیمان مکه نیز حساب باز کرده بودند اما این پیمان هم تاکنون به ورود مستقیم پاکستان و ترکیه به جنگ یمن منجر نشده است. پاکستان به‌صراحت گفته هیچ بحثی درباره واکنش نظامی زیرمجموعه پیمان مکه در جنگ یمن در جریان نیست. سجاد حیدرخان، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان اظهار کرد: «در حال حاضر چنین چیزی در دست بررسی نیست». وزارت خارجه پاکستان نیز تصریح کرد پیمان مکه اساسا یک ائتلاف دفاعی است و اسلام‌آباد همچنان بر حل سیاسی و دیپلماتیک بحران یمن تأکید دارد.
ترکیه هم با وجود محکومیت حملات انصارالله علیه عربستان، در بیانیه رسمی خود از اعزام نیرو یا ورود به عملیات علیه یمن سخنی نگفت و بر «راه‌حل سیاسی پایدار» برای پایان جنگ یمن تأکید کرد.
موضع‌گیری پاکستان و ترکیه درباره عدم ورود به عملیات نظامی در جنگ یمن به‌صراحت به سعودی‌ها ثابت کرد حتی از ائتلاف تازه‌تاسیس مکه نیز آبی برای ریاض گرم نمی‌شود.

ولیعهد در به در قاهره
همزمان با جنگ یمن و پاسخ منفی آمریکا، رژیم صهیونیستی، انگلیس، پاکستان و ترکیه به ریاض برای ورود به جنگ، دیروز بن‌سلمان به قاهره سفر کرد تا با رئیس‌جمهور مصر دیدار کند. بر اساس اعلام دفتر ریاست‌‌جمهوری مصر، عبدالفتاح سیسی و بن‌سلمان درباره تنگه باب‌المندب و دریای سرخ گفت‌و‌گو کردند. این دفتر همچنین اعلام کرد سیسی حمایت خود را از تلاش‌ها برای دستیابی به راه‌حل سیاسی جامع و پایدار در موضوع یمن ابراز داشت، با این حال در بیانیه دولت مصر نیز هیچ نشانه‌ای از حمایت نظامی مصر از عربستان در جنگ یمن دیده نمی‌شود.
اگرچه بر اساس اعلام ریاست‌‌جمهوری مصر و مقام‌های عربستان، ارتقای سطح همکاری‌های اقتصادی، تجاری، سرمایه‌گذاری و تحکیم روابط قاهره - ریاض از محور‌های اصلی رایزنی‌های بن‌سلمان است ‌اما از آنجا که این سفر همزمان با جنگ یمن انجام می‌شود، از این رو بسیاری انتظار دارند برای ریاض یک دستاورد نظامی در جنگ یمن به همراه داشته باشد اما مواضع رسمی مقامات قاهره از جمله رئیس‌جمهور مصر که به صراحت بر حل و فصل سیاسی تحولات یمن تاکید کرد، هیچ نشانه‌ای از حمایت نظامی از عربستان در جنگ یمن ندارد.

چرا همه از جنگ یمن فاصله می‌گیرند؟
پیشروی‌ها و دستاوردهای اخیر نیروهای انصارالله و دولت صنعا در جنوب و مناطق مهم غرب یمن نشان می‌دهد این کشور دیگر صحنه‌ای نیست که بتوان با چند موج حمله هوایی در آن به نتیجه رسید. انصارالله در ساحل غرب یمن پیشروی کرده، به باب‌المندب نزدیک شده و حملات خود را به عمق خاک و زیرساخت‌های عربستان گسترش داده است. خبرگزاری رویترز هم روز گذشته گزارش داد تردد دریایی در باب‌المندب در یک روز از ۲۸ به ۲۱ عبور کاهش یافت.
کاهش عبور و مرور از باب‌المندب نشان می‌دهد هر کشوری که وارد جنگ با یمن شود، باید هزینه‌های انرژی، کشتیرانی، موشک‌های دوربرد، پهپادها، جنگ نامتقارن و احتمال گسترش درگیری به خلیج فارس و دریای سرخ را نیز بپذیرد و از همین رو نیز تاکنون هیچ کشوری حاضر به ورود مستقیم نظامی در جنگ یمن به رغم درخواست‌های ریاض نشده است.
از سوی دیگر حملات نیروهای صنعا علیه سعودی‌ها با شدت تمام ادامه دارد و سازمان امداد و نجات عربستان بامداد سه‌شنبه اعلام کرد آژیر خطر در چند منطقه جنوب آن کشور فعال شده است.
همچنین سخنگوی انصارالله یمن تاکید کرد: رژیم سعودی پیش از این گزینه نظامی را آزموده و جز شکست چیزی به دست نیاورده است. «محمد عبدالسلام» سخنگوی جنبش انصارالله و رئیس هیات مذاکره‌کننده صلح یمن اعلام کرد: رژیم سعودی به حملات هوایی تجاوزکارانه خود به یمن ادامه می‌دهد و تنها در عرض چند روز بیش از ۳۵۰ حمله انجام داده است. این حملات، اموال عمومی و خصوصی را هدف قرار داده و منجر به تلفات غیرنظامیان شده است.
وی افزود: ما رژیم سعودی را مسؤول نقض مداوم حاکمیت یمن و هدف قرار دادن غیرنظامیان و اموال آنها می‌دانیم. رژیم سعودی با تشدید نظامی تهاجمی علیه یمن به هیچ‌یک از اهدافش دست نخواهد یافت، برعکس، اوضاع را پیچیده‌تر خواهد کرد. رژیم سعودی پیش از این گزینه نظامی را امتحان کرده و جز شکست چیزی به دست نیاورده است. بازگشت به این رویکرد شکست‌خورده، نشان‌دهنده ذهنیت تجاوزکارانه‌ای است که به گفت‌وگو یا صلح اعتقاد ندارد.
شامگاه دیروز نیز الاعلام الحربي اليمني تصاویری از حمله به تجمع نیروهای وابسته به سعودی در شرق منطقه جوف و به آتش کشیده شدن شمار زیادی از تجهیزات نظامی منتشر کرد؛ تصاویری که بار دیگر نشان داد عربستان به‌شدت در باتلاق جنگ گرفتار شده و راهی نیز برای خروج از جنگ جز بازگشت به میز مذاکره با انصارالله ندارد.