رشد اقتصادی در آبان به 2.3 درصد رسید
طبق آخرین آمار بانک مرکزی در نیمه نخست سال 1404، رشد تولید ناخالص داخلی کشور نسبت به دوره مشابه سال قبل با نفت و بدون نفت به ترتیب منفی 0.6 و منفی 0.8 درصد بوده است.
مطابق محاسبات مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، آبانماه 1404 رشد ماهانه تولید ناخالص داخلی به قیمت پایه کشور 2.3 درصد و رشد اقتصادی بدون نفت نیز 2.7 درصد برآورد میشود.
همچنین ارزش افزوده گروه کشاورزی در آبانماه 1404 نسبت به ماه مشابه سال قبل منفی 1.9 درصد رشد داشته است. برآوردهـای انجـام شـده در ایـن زمینـه بـا توجـه بـه آمارهای پایه دریافتی از وزارت جهاد کشاورزی حاکی از کاهش تولید محصولات زراعی، باغی و دامی در آبانماه است. ارزش افزوده گروه نفت در آبانماه 1404 نسبت به ماه مشابه سال قبل رشد منفی 1.9 درصدی داشته است.
ارزش افزوده گروه صنایع و معادن نیز در آبانماه 1404 نسبت به ماه مشابه سال قبل رشد 2.4 درصدی داشته است که عمدتا ناشی از رشد مثبت شاخص تولید صنایع بورسی در آبانماه 1404 و رشد بخش برق و گاز بوده است. همچنین ارزش افزوده گروه خدمات در آبانماه 1404 نسبت به ماه مشابه سال قبل رشد 3.7 درصدی داشته است.
***
آغاز خرید و فروش ارز در صرافیها
بعد از ادغام تالارها در مرکز مبادله ارز و طلای ایران، با تصمیم بانک مرکزی سیاست جدیدی در بازار ارز تجاری اجرایی شده است. از سهشنبه رسماً بازار ارز تجاری میزبان معاملات حواله ارزهای رسمی شده است و دیگر خبری از درج قیمت اسکناس ارزها نیست، چرا که با تصمیم جدید بانک مرکزی، بار دیگر صرافیها به چرخه معاملات ارزی بازگشتهاند.
بنابراین و بعد از ابلاغ سیاست جدید ارزی، از دیروز خرید و فروش اسکناس ارز در صرافیهای تضامنی و بانکها با قیمت توافقی انجام شد.
بهزاد لامعی، مدیر اداره پایش ارز بانک مرکزی روز گذشته اظهار داشت: «این تصمیم با هدف تأمین نیازهای ضروری و خرد مردم اتخاذ شده است تا مردم به جای مراجعه به بازار غیررسمی، از طریق شبکه رسمی بانکها و صرافیهای تضامنی نیازهای ارزی خود را تأمین کنند».
وی با بیان اینکه نرخ خرید و فروش دلار در صرافیها و بانکها به صورت توافقی و بدون دخالت بانک مرکزی تعیین خواهد شد، تصریح کرد: «در این روش مانند سالهای 97 تا 99، افرادی که میخواهند ارز از صرافیها بخرند یا ارز خود را بفروشند با نرخ توافقی معامله خود را انجام خواهند داد».
این مقام مسؤول در بانک مرکزی ضمن تأکید بر اینکه در این روش بانک مرکزی هیچ دخالتی در نرخگذاری صرافیها نخواهد کرد، افزود: «بانک مرکزی روزانه قیمت ارز بازار ارز تجاری را که مربوط به معاملات تجارت کشور است، از طریق مرکز مبادله منتشر میکند». لامعی با ابراز اینکه اسکناس ارز مربوط به تأمین نیازهای خرد مردم است، گفت: «اسکناس ارز ماهیت تجاری ندارد و برای نیازهای خرد مردم است. از امروز، صرافیهای تضامنی و بانکها به قیمت توافقی خرید و فروش ارز را انجام خواهند داد، این روش میتواند به جذب حداکثری منابع اسکناس از طریق گردشگران کمک کند».
***
خانواده ایرانی چقدر خرج میکند؟
بر اساس یافتههای جدید مرکز آمار ایران، بعد یا اندازه خانوار ایرانی از 3.7 نفر در سال 1390 به 3.1 نفر در سال 1403 رسیده که نشان از کوچک شدن بعد خانوار دارد. میانگین درآمد خانوار ایرانی در سال 1403 به 343 میلیون و 163 هزار تومان در سال معادل 28 میلیون و 596 هزار و 916 تومان در ماه رسید.
میانگین هزینه خانوار ایرانی سال گذشته به 269 میلیون و 347 هزار تومان رسید. مقایسه ۲ رقم درآمد و هزینه خانوار ایرانی نشان میدهد نرخ پسانداز در خانوار ایرانی 21.5 درصد است، یعنی هر خانوار ایرانی به طور میانگین 21 درصد درآمد خود را پسانداز یا سرمایهگذاری میکند. این پسانداز در شرایط تورمی و کاهش ارزش پول ملی رقم مناسبی است که باید مسؤولان اقتصادی فکری برای پساندازهای مردمی کرده و آن را به سمت تولید سوق دهند.
***
کاهش شکاف طبقاتی در ایران
بر اساس جدیدترین یافته مرکز آمار ایران، ضریب جینی در کشور که بیانگر نسبت توزیع درآمد بین دهکهای پردرآمد و کمدرآمد است، بهبود یافت. ضریب جینی رقمی بین صفر و یک است که هر چه به صفر نزدیک شود، بیانگر توزیع مناسب درآمد بین دهکهای درآمدی است و هرچه به یک نزدیک شود، بیانگر فاصله درآمد دهکها نسبت به همدیگر است. ضریب جینی از رقم 0.3979 در سال 1402 به رقم 0.3870 در سال 1403 رسید که نشان میدهد نسبت درآمد کمترین دهکها به بیشترین دهکها کمتر شده است.
کمترین رقم ضریب جینی سال 1392 بود که به رقم 0.3650 رسید و بدترین رقم ضریب جینی سال 1397 به میزان 0.4093 بود. ضریب جینی در مناطق روستایی 0.3532 کمتر از مناطق شهری 0.3689 است که به واقعیت نیز نزدیکتر است، چون در شهر مبادلات زیادتر است و فاصله طبقاتی بین دهکها بیشتر است.